https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/files/original/4ec54c47cc51df7290f2d915273c0afa.pdf 5babb854f72d3703bcd03d73cb58ad7c Dublin Core The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/. Title A name given to the resource Etnografia Polska Subject The topic of the resource etnografia, etnologia Description An account of the resource czasopismo Date A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource 1958- Rights Information about rights held in and over the resource Licencja PIA Format The file format, physical medium, or dimensions of the resource pdf Language A language of the resource polski Creator An entity primarily responsible for making the resource IAiE PAN ( d.IHKM PAN) Publisher An entity responsible for making the resource available IAiE PAN Text A resource consisting primarily of words for reading. Examples include books, letters, dissertations, poems, newspapers, articles, archives of mailing lists. Note that facsimiles or images of texts are still of the genre Text. Dublin Core The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/. Relation A related resource oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:1056 Date A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource 1982 Identifier An unambiguous reference to the resource within a given context oai:cyfrowaetnografia.pl:969 Title A name given to the resource Spis treści / ETNOGRAFIA POLSKA 1982 t.26 z.1 Description An account of the resource ETNOGRAFIA POLSKA 1982 t.26 z.1, s.5-10 Language A language of the resource pol. Publisher An entity responsible for making the resource available Instytut Archeologii i Etnologii PAN, Instytut Historii Kultury Materialnej PAN Format The file format, physical medium, or dimensions of the resource application/pdf application/pdf PDF Text Text capture metadata for PDF documents Text ETNOGRAFIA POLSKA XXVI Zeszyt 1 �P O L S K A I N S T Y T U T A K A D E M I A H I S T O R I I K U L T U R Y N A U K M A T E R I A L N E J ETNOGRAFIA POLSKA .XXVI Zeszyt 1 WROCŁAW • WARSZAWA • KRAKÓW • GDAŇSK • ŁÓDŹ ZAKŁAD NARODOWY IM. OSSOLIŃSKICH WYDAWNICTWO POLSKIEJ AKADEMII NAUK 1982 �REDAKTOR: SEKRETARZ OPRACOWANIE WITOLD REDAKCJI: TOMU: DYNOWSKI KRYSTYNA IWONA MAŁKOWSKA KABZIÑSKA-STAWARZ C Z Ł O N K O W I E R A D Y R E D A K C Y J N E J : JÓZEF B U R S Z T A , M A R I A B I E R N A C K A (PRZEWODNICZĄCA), M A R I A FRANKOWSKA, JADWIGA KLIMASZEWSKA, ANNA KUTRZEBA-POJNAROWA, WANDA PAPROCKA, ZOFIA SZYFELBEJN-SOKOLEWICZOWA Adres Redakcji: 00-140 Warszawa, u l Świerczewskiego 105 Okładkę projektował E d w a r d Kostka Redaktor Zyta Kwiecińska Redaktor techniczny Iwona K a r w a c k a © Copyright by Zaklad Narodowy im. Printed Ossolińskich in — Wydawnictwo, Wroclaw Poland Z a k ł a d N a r o d o w y im.' Ossolińskich — W y d a w n i c t w o . Wroclaw/ 1982. N a k ł a d : 700 egz. Objętość: a r k . w y d . 23,40, a r k . d r u k . 19,88, a r k . A , - 26. P a p i e r d r u k . s a t . k l . I V , 70 g, 70 X 100. O d d a n o do skła­ d a n i a 1 V I I 1 9 8 1 . P o d p i s a n o do d r u k u 15 X I 1982. D r u k ukończono w l i s t o p a d z i e 1982. W r o c ł a w s k a D r u k a r n i a N a u k o w a . Z a m . 1136/82. H - 9 . C e n a zł 1 0 0 . — 1982. �SPIS TREŚCI Profesor P e t r u Caraman — Hanna Volovici (Jassy) 11 ARTYKUŁY M a r i a P a r a d o w s k a — Obraz I n d i a n A m e r y k i Południowej w Polsce X I X w . Część I I Streszczenie w języku angielskim Joanna T o k a r s k a , Jerzy S. W a s i l e w s k i , Magdalena Zmysłóws к a — Śmierć jako organizator k u l t u r y Streszczenie w języku rosyjskim Mirosława D r o z d - P i a s e c k a — Postawy mieszkańców w s i w sytuacji k o n f l i k t o w e j zaistniałej na t l e komasacji Streszczenie w języku rosyjskim Andrzej S t a w a r z — Przegląd p r o b l e m a t y k i badań nad kulturą r o b o t n i ­ czą w Polsce (ze szczególnym uwzględnieniem badań najnowszych) . . Streszczenie w języku rosyjskim Bożena L e w a n d o w s k a — Stan badań k u l t u r y muzycznej górali Pol­ skich K a r p a t Streszczenie w języku rosyjskim Ján O l e j n i k — Przesądy, wyobrażenia i czynności magiczne mieszkańców Wysokich T a t r , związane z budową domu i domostwem . . . . . Streszczenie w języku r o s y j s k i m 13 76 79 114 115 141 143 165 167 194 197 220 STUDIA I MATERIAŁY Leszek D z i ę g i e l — Wnętrza zagród chłopskich w e współczesnym K u r d y stanie i r a c k i m Ryszard V o r b r i c h — Produkcja garncarska Dogonów A n n a S z y f e r — Małe miasteczka a kształt k u l t u r o w y obszarów górskich Ewa Z a w i e j s k a — Hodowla i pasterstwo na Żywiecczyźnie w X V I I X V I I I w . w świetle trzech podstawowych p u b l i k o w a n y c h źródeł . . . Streszczenie w języku rosyjskim Urszula L e h r - L e n d a — Wierzenia i zabiegi magiczne zabezpieczające zagrodę Streszczenie w języku rosyjskim Wanda J o s t o w a — Przemiany domu podhalańskiego związane z rozwo­ j e m urządzeń ogniowych 223 245 267 271 276 277 283 285 �6 KRONIKA Mongolia 1980 — badania terenowe Ekspedycji Etnologicznej P A N — Iwona Kabzińska-Stawarz Zakończenie polskich badań w Kurdystanie i r a c k i m — Leszek Dzięgiel . . Konferencja poświęcona badaniom k u l t u r y ludowej w Karpatach i na Bał­ kanach — Maria Gładyszowa, Danuta Tylkowa K u l t u r a i sposób życia proletariatu przemysłowego i rolnego od jego począt­ ków do schyłku X I X w. K o l o k w i u m naukowe w K a r l - M a r x - S t a d t , 3-5 X I 1980 r. — Edward Pietraszek Wystawa „Rytuały śmierci" w Musée de 1'Homme w Paryżu w 1980 r. — Irena Turnau Wystawa fińskich kobierców „Ryijy" w Renwick Gallery w Waszyngtonie w 1980 r. — Irena Turnau 295 296 299 301 304 304 RECENZJE I A R T Y K U Ł Y R E C E N Z Y J N E Barbara O l s z e w s k a - D y o n i z i a k , K u l t u r o w y kontekst zbrodni. S. C. Varma, The B h i l K i l l s , Delhi 1978, K u n j Publishing House, ss. 386 . J. Štika, Lidová strava na Valašsku, Ostrava 1980, ss. 170 — Zofia Szromba-Rysowa Néprajz, A Magyar múzeumok kiadványainak bibliográfiája, 1945 — 1974, oprac. Zoltán Héthy, Ildikó Т. Horváth, László Ormosi, Budapest 1976, ss. 135 — Leszek Hensel 307 314 316 �СОДЕРЖАНИЕ Профессор Петру Караман | — Ханна Воловича (Яссы) СТАТЬИ 11 . -Мария Парадовска — Представления об индейцахЮжной Америки в Польше в X I X в. Часть И Резюме на английском языке Иоанна Токарска, Ежи С. Василевски, Магдалена Змьгсловска — Смерть как организатор культуры Резюме на русском языке Мирослава Дрозд-Пясецка — Позиции жителей деревни в конфликтной ситуации, возникшей на почве ликвидации чересполосицы Резюме на русском языке Анджей Ставаж — Обзор проблематики исследованийпо рабочей культуре в Польше (с особенным учетом новейших исследований) Резюме на русском языке Вожена Левандовска — Состояние исследований по музыкальной культуре гуралей польских Карпат • • . Резюме на русском языке Ян Олсйник — Суеверия, магические представления и действия жителей Высоких Татр, связанные со строительством дома и двором Резюме на русском языке , , . 13 76 79 114 115 141 143 165 167 194 197 220 ИССЛЕДОВАНИЯ И МАТЕРИАЛЫ Лешек Дзенгель— Интерьеры крестьянских дворов в современном иракском Кур­ дистане Рышард Форбрих —Гончарное производство Догонов ' . . Анна Шифер —Маленькие города и культурный облик горных территорий . . . . Эва Завейска — Скотоводство на Живецкойземле в X V I I - X V I I I вв. в свете трех осно­ вных опубликованных источников Резюме на русском языке Уршуля Лехр-Ленда — Поверья и магические приемы попредохранению двора . . Резюме на русском языке Ванда Иостова — Преобразования подгальской избы, связанные с развитием огне­ вых устройств 223 245 267 271 276 277 283 285 �8 ХРОНИКА Монголия 1980 —полевые исследования этнологической экспедиции ПАН — Неона Кабзиньска-Ставаж Окончаниепольских исследований в иракском Курдистане —Лешек Дзенгель . . . . Конференция по исследованиям народной культуры в Карпатах и на Балканах — Мария Гладыш, Данута Тылькова Культура и образ жизни промышленного и сельского пролетариата со времени его начала идо конца X I X в.Ученый коллоквиум в Карл-Маркс-Штадте, 3-5 X I 1980г. — Эдвард Петрашек Выставка „Ритуалы смерти" в Музее де л'омм в Париже в 1980г. —Ирена Турнау Выставка финских ковров „Рыйийы" в Ренвик Галлери в Вашингтоне в 1980г. — Ярена Турнау 295 296 299 301 304 304 РЕЦЕНЗИИ Барбара Ольшевска-Дыонизяк, Культурный контекст преступления, s. с. Varma, The Bhill Kills, Deli 1978, Kunj Publishing House, 386 стр Я. Штика, Lidová strava na Valašsku, Ostrava 1980, 170 стр. — СофияШромба-Рысова Néprajz, A Magyar múzeumok kíadványainak bibliográfiája, 1945-1974, составил Zoltan Hethy, Ildikó Т. Horváth, László Ormosi, Budapest 1976, 135 стр. —Лешек Хенсель 307 314 316 �CONTENTS ! Professor Petru Caraman I — Hanna Volovici (Jassy) 11 ARTICLES M a r i a P a r a d o w s k a — Portrayal of South America Indians as seen b y Poles i n X I X Century. P a r t I I Summary i n English Joanna T o k a r s k a , Jerzy S. W a s i l e w s k i , Magdalena Zmysłóws к a — Death as an Organizer of C u l t u r e Summary i n Russian . . Mirosław D r o z d - P i a s e c k a — The attitudes of r u r a l inhabitants i n conflicting situations created by connurbation Summary i n Russian Andrzej S t a w a r z — Review of the problems w h i c h were the subject of research i n t o workers' culture i n Poland ( w i t h p a r t i c u l a r stress on recent times) Summary i n Russian Bożena L e w a n d o w s k a — Progress of the research into the musical c u l ­ ture of the highlanders i n the Polish Carpathians S u m m a r y i n Russian Ján O l e j n i k — Superstitions, imagination and magic of the people of the H i g h Tatras when constructing a house or homestead Summary i n Russian STUDIES A N D Zawiejska region i n sources Summary Urszula L e h steads Summary — 79 114 115 141 143 145 167 194 197 220 MATERIALS Leszek D z i ę g i e l — Interiors of peasant farmsteads i n contemporary Iraqui Kurdistan Ryszard V o r b r i c h — Pottery of the Dogons A n n a S z y f e r — Small villages and the State of C u l t u r e i n the mountaineous/ regions Ewa 13 76 A n i m a l breeding and shepherding i n the 223 245 267 Żywiec the X V I I - X V I I I centuries i n the l i g h t of the three published i n Russian r - L e n d a — Belief? and magic for the protection of f a r m ­ i n Russian 271 276 277 283 �10 Wanda J o s t o w a — Changes i n the construction of houses i n the SubCarpathian regions and the development of f i r e places 285 CHRONICLE Mongolia 1980 — Regional research b y the P A N Ethnological Expedition — Iwona Kabzinska-Stawarz . End of Polish Research i n the I r a q i K u r d i s t a n — Leszek Dzięgiel . . . . Conference devoted to research on c u l t u r a l folklore i n the Carpathians and the Balkans — Maria Gładyszowa, Danuta Tylkowa C u l t u r e and the l i v i n g standards of the i n d u s t r i a l and a g r i c u l t u r a l prole­ t a r i a t f r o m its beginnings to the end of the X I X Century. Scientific meeting i n K a r l — M a r x — S t a d t , November 3-5, 1980 — Edward Pietraszek E x h i b i t i o n "Death R i t u a l s " i n the Musee de l'Homme i n Paris i n 1980 — Irena Turnau E x h i b i t i o n of F i n n i s h Carpets „Ryijy" i n Renwick Gallery i n Washington i n 1980 — Irena Turnau 295 296 299 301 304 304 REVIEWS A N D R E V I E W A R T I C L E S Barbara O l s z e w s k a - D y o n i z i a k , The C u l t u r a l Context of S. C. Varma, The B h i l K i l l s , D e l h i 1978, K u n j Publishing House, J . Štika, Lidová strava na Valašsku, Ostrava 1980, ss. 170 — Zofia Ъа-Rysowa Néprajz, A Magyar múzeumok kiadványainak bibliográfiája. 1945-1974 Héthy, Ildikó Т. Horváth, László Ormosi, [ed.] Budapest 1976, ss. Leszek Hensel Crime. ss. 386 Szrora- 307 314 Zoltán 135 — 316 �