https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/files/original/dc2fb4ddd97f1a72f0ef50507df1798d.pdf d0d4f01d38bad58ae51a409c0e2a756e Dublin Core The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/. Title A name given to the resource Polska Sztuka Ludowa - Konteksty Text A resource consisting primarily of words for reading. Examples include books, letters, dissertations, poems, newspapers, articles, archives of mailing lists. Note that facsimiles or images of texts are still of the genre Text. Dublin Core The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/. Relation A related resource oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:3167 Date A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource 1988 Identifier An unambiguous reference to the resource within a given context oai:cyfrowaetnografia.pl:2966 Title A name given to the resource Sacrum, mit, książka / Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1988 t.42 z.3 Description An account of the resource Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1988 t.42 z.3, s.185 Creator An entity primarily responsible for making the resource Ciarka, Ryszard Language A language of the resource pol. Publisher An entity responsible for making the resource available Instytut Sztuki PAN Format The file format, physical medium, or dimensions of the resource application/pdf PDF Text Text capture metadata for PDF documents Text Ryszard Ciarka SACRUM, MIT, KSIĄŻKA O c z y w i ś c i e , że l o s k s i ą ż e k z a w s z e z a l e ż y o d p o j e t n o ś e i n i k a . Pro żytni. captu I lectoris chyba hahent należałoby sua jata — librlli rozumieć tę czytel­ mawiali staro­ ma,ks} mę jako przy­ Z n i e p o k o j o m p a t r z y ł e m , ilekroć książka powracała d o m n i e , na coraz brudniojszo marginesy — widomy ślad podkreślania p e w n y c h j e j fragmentów. Jednocześnie zaskoczeniem było także p o m n i e n i e . B o k s i ą ż k i p o p r o s t u są. I s t n i e j ą o b o k n a s , o f e r u j ą c i t o , że ilość p o s p i e s z n i e s t a r t y c h p o d k r e ś l e ń m a l a ł a w r a z z k o l e j ­ z a w s z e swą g o t o w o ś ć o t w a r c i a . M o g ą czekać służalczo n a b i u r k u nym lub zapominano s. na Bo i wciśnięto pomiędzy znienawidzono, deski zakazane i regałów. Bywają uwielbiono, palone stosach numerem 158. A l e strony, moją by książkę oto po p e w n y m definitywnie czekał zaniknąć los jeszcze w i m i ę d z y w i e r s z a m i nieścierane już z n a k i z a p y t a n i a , kiedy wywyższamy kółka, L o s książek zależy o d c z y t e l n i k a , ale los t o n i e t y l k o kruchość ich grzbietów wartych jest i cienizna t a m myśli, jakby k a r t e k , t e n los d o t y c z y zdarzeń przedłużeniem i historii. czyjejś Bo w obecności, również istocie za­ książka nagromadzonym c i e r p i e n i o m , w y s i ł k i e m i n t e l e k t u a l n y m , zabawą, radością; właśnie dla n a s i los t e j obecności zależy t y l k o o d naszej w o l i . podkreślenia, Najbardziej wzdłuż całej flamastrem jednak strony niepokoiły linie l u b niebieskim tuszem ktoś pionową kreską chwilę historyczną" podkreślił ktoś długopisem, sposoby Mircea zaczytywanycb, Eliade, Sacrum identycznych — Mit — tysięcy na różno książek: Wyboru Historia. dokonał i wstępem opatrzył M a r c i n Czerwiński. Przełożyła A n n a kiewicz. W y d . I I , Warszawa 1974, nakład Tatar­ 6 5 0 0 + 2 9 0 egz. Tę historyczna, to to ktoś inny kosmicznej będzie ludzka n i e z w y k ł y . C h o ć b y d l a t e g o , że p o p r z e d n i n a k ł a d ( 1 9 7 0 , w y d . I , z axis n a k ł a d 4 0 0 0 + 2 9 0 egz.) ta", tane egzemplarze w był coraz trudniej bibliotekach jakby dostępny, a same z m i a n y i odświeżenia ( p o r . n p B i b l i o t e k a P u b l i c z n a w ul. Koszykowa; Nie przypuszczałem właśnie tylko s y g n a t u r a z. t a książka cennych rozumienia z czytaniem tek wyczy­ domagały się Warszawie, 182816). wyświadczy nieocenioną rozumienia nie my-śli a u t o r a , a l e i n n y c h , a zarazem i percepcją przysługę, także coś więcej, bo i pewnego zjawiska mi szansę związanego treści. N i e n a p i s a n o c h y b a t a k i e j r o z p r a w y , w której a u t o r pokusiłby — siedziba — inaczej mówiąc Podkreślone, w e t n o g r a f i c z n y c h p r a c a c h , szkicach, artykułach czy n a w e t marginesie jest — — że wyłącznie przez istnienie ludzkie — — jest możliwe aby się upewnić — flamastrem (63). n a szczycie góry „ P o s t a w i e n i e k r z y ż a —- linia (58). „ T a k na więc — marginesie w rzoczyw stości" ; wszelka wiąże się (75). i wykreślone fragmenty z mojej k s i ą ż k i . Z a s t a n a w i a m się t y l k o j a k i l o s j e s p o t k a ł . C z y s t a ł y się początkiem czy zgrabnie często niepokoił m n i e pomyślaną puentą? s t a r a n n i o zakreślony c y t a t , Jakże oddzielający j e d n a k ż e w s z y s t k o t o , co p o w y ż e j i p o n i ż e j u p r a w n i a ć m o g ł o d o t a k i e g o t w i e r d z e n i a : „ N a obraz i podobieństwo wszechświata klamry niebieskim — długopisem który zaczyna się o d — środka i r o z p o ś c i e r a się w c z t o r y z a s a d n i c z e s t r o n y , w i o s k a rozbudowuje się p o c z ą w s z y o d s k r z y ż o w a n i a d r ó g " ( 6 8 ) . A l e — tego nawias już n i e o b e j m u j e — n a w y s p i e B a l i l u b n a G w i n e i . . . J a k ż e r ó w n i e często, już toria „Otóż narodzeniom" ale z a r a z o m książki, p r z e d z i e l o n y His­ na uwarunkowana zapewne niebieska się o p r ó b ę z e s t a w i e n i a , r z e c z o w o i k o n k r e t n i e w y k a z u j ą c , j a k i e — niekiedy czerwonym u ś w i ę c a ł o o k o l i c ę , b y ł o w j a k i m ś sensie r ó w n o ­ z d a n i a i i l e r a z y by\y c y t o w a n e z k s i ą ż k i Sacrum — Mit biegnące g d y ż człowiek r e l i g i j n y chce ż y ć w „ ś r o d k u świa­ mundi, inspiracją, n a t o m i a s t j e d n e g o , że grudnia długopisu. „ P r a w d ą (37). czerwonym znaczne z „ p o n o w n y m żo l o s t e j k s i ą ż k i się 13 zrobione kółkiem, z n a j d u j e się G o l g o t a " znón: flamaster wiadome . było, rodzi j e d y n i e d z i ę k i o w e j stałej ł ą c z n o ś c i z n i e b e m " ( 5 9 ) . „ D l a chrześci­ janina — cych bazgrolacli na ostatniej kartce, po starych brzegach. o d początku i znaczy m o j ą r o z p o z n a m o d r a z u , p o o d k l o j a j ą c e j się o k ł a d c e , p o dziosię- Już Na człowiek jost zawsze „ w s y t u a c j i " , s y t u a c j a t a j e d n a k n i e zawsze aktualną kilku notatki. (86) zakreślił ktoś mnio podkreślenia dynczym spośród i s. 3 1 , р о г . o p r z e s t r z e n i w t e j k s i ą ż c e s. 4 9 , 5 2 i n a s t . jest jednej kreski o ł ó w k i e m , d o p i s u j ą c : p o r . L . S t o m m a Słońce b y ć m i n i e z w y k l e b l i s k i . O książce b a r d z o k o n k r e t n e j b o o p o j e ­ egzemplarzu; pionowe p r z y k ł a d z n a n y a k a p i t o czasie i p r z e s t r z e n i zaznaczył Otóż chciałbym opowiedzieć o książce, której los zaczął nagle tajemnicze T strzałki, surowy. c z a s i o z a c z ę ł y p o j a w i a ć się n a m a r g i n e s a c h i c z c z o n e . N i o s k a r ż ą się k i e d y n i k t i c h n i e c z y t a , a n i n i e p y s z n i ą jo p o n a d inno. okolicy bardziej w t e k s t a c h , c y t a t , m o ż e właśnie p o r w a n y bywa z mojej myślnikami, pomiędzy które w p i s u ­ j e m y j a k b y d l a podkreślenia, c z y u p e w n i e n i a się — pisze przecież poważniejszych przedsięwzięciach. A w t e d y m o j a książka stałaby Ełiade się l e d w i e , A l e z a p o m i n a m y , a l b o i n i o c h c e m y p a m i ę t a ć , że n i e są t o d e f i ­ j a k sądzę, t a k i e j p r a c y Pozyskiwanie Eliadego przemyśleń, posiłkowanie czymś czy złym jako się wycinkiem. sprzymierzeńca cytatem niegodziwym. Jest nie sprawą do jest, własnych rzecz oczywiście i b a r d z i e j s k o m p l i k o w a n ą niż b a d a n y t u p r z y p a d e k jasna, szerszą zaczytywania nicje —, - czytamy a raczej u Eliadego z mozołem, potykamy uporczywie „ n a r z u c a się c h y b a p e w i e n sens powstającą t a m w ciągu długich l a t , j a k b y zapisaną nową opo­ wieść. rzecz jasna książka t a cieszyła, się nienaganną linią g r z b i o t u i bielą k a r t e k . S a m zresztą p r z y c z y n i ł e m jej uszkodzeń, płaszczoną, W Eliade obszernego — się...", materiału chyba co akapit okaleczeniem; za­ przypuścić...", wniosek...". Z n i e p o k o j e m patrzę n a moją książkę, k i e d y do m n i e z nowym — j a k ż e często n a ­ się n i e m a l „można, ... n a pocieszonio czytam jej wraca Stanisława Vinconza,: Niedługo wielu „wydaje powtarzające książką, j o s t m i najbliższy. s t a r a m się z r o z u m i e ć na podstawie podaje m i m o n i e s k r ę p o w a n e j f o r m y j a k ą j o s t esej — strzeżenia... Bowiem — jak p o r ó w n a w c z e g o , k o n k r e t y z o w a n e spostrzeżenia. I t a k przecież j e d n e j k o n k r e t n e j książki. A l e t e n p r z y p a d e k , z w i ą z a n y z m o j ą losu, j a k i m i objawiła s w o i m s t a n o m o b e c n y m , b y m mógł odczytać —, jaki grzbietem jednak inny książką, z a w a r t y m i czytywanie. po p r o s t u czytając do góry sposób się l u b odkładając i porzuconą na kilka można, o k a z y w a ć do roz­ tygodni. zainteresowanie w n i e j m y ś l a m i niż p r z e z d o k ł a d n e j e j z a ­ A l e p r z y c z y n i l i się d o t a k i e g o i i n n i , o c h o c z o o d d a j ą c się l e k t u r z e esejów T stanu rzeczy także na temat sakralizacji „Jeżeli drzewa są, h a r f a m i dla, g r y wające prądy. powietrznego, Jeśli czy drzewo jest przystanią dla odpoczynku czy dla istot z snu, czy dla niechaj morza miłości może być przystanią, na której z m o r z a pozaziemskiego c h w i l o w o osiadają ż y w o t y n a d z i e m s k i e . J a k d r z e w o j e s t p o m o s t e m między ziemią i p o w i e t r z e m , t a k n i e c h a j i książka będzie zatoką d l a i s t o t u s k r z y d l o n y c h , l o t n y c h , ze ś w i a t ó w z d a n i e m a u t o r a książki — ich głosy, poczujecie w nas samych. to i d l a w i c i a g n i a z d , czy d l a myśliwskich s t a n o w i s k — t o i książka czasu i p r z e s t r z e n i , świata a r c h a i c z n y c h m i t ó w i s y m b o l i , któro — tkwią m o c n o wiatrowoj, i k s i ą ż k a s t a n i e się n a m harfą, na, k t ó r e j grają z d a l e k a p r z e p ł y ­ odległych. T a m usłyszycie promienie ich oczu". 185 �II. 1. Ś w i ę t e s o s n y k o l o Nowosilik �