<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<item xmlns="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5" itemId="8359" public="1" featured="0" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5 http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5/omeka-xml-5-0.xsd" uri="https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/items/show/8359?output=omeka-xml" accessDate="2026-09-26T22:16:41+00:00">
  <fileContainer>
    <file fileId="8338">
      <src>https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/files/original/ce92b879fbb7bc623eb88f43fa041809.pdf</src>
      <authentication>e114c99dcf3996d0aba2dbfb84af63c1</authentication>
    </file>
  </fileContainer>
  <collection collectionId="3">
    <elementSetContainer>
      <elementSet elementSetId="1">
        <name>Dublin Core</name>
        <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
        <elementContainer>
          <element elementId="50">
            <name>Title</name>
            <description>A name given to the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25235">
                <text>Polska Sztuka Ludowa - Konteksty</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
        </elementContainer>
      </elementSet>
    </elementSetContainer>
  </collection>
  <itemType itemTypeId="1">
    <name>Text</name>
    <description>A resource consisting primarily of words for reading. Examples include books, letters, dissertations, poems, newspapers, articles, archives of mailing lists. Note that facsimiles or images of texts are still of the genre Text.</description>
  </itemType>
  <elementSetContainer>
    <elementSet elementSetId="1">
      <name>Dublin Core</name>
      <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="46">
          <name>Relation</name>
          <description>A related resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="99895">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:4720</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="40">
          <name>Date</name>
          <description>A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="99897">
              <text>1964</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="49">
          <name>Subject</name>
          <description>The topic of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="99899">
              <text>spis treści</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="43">
          <name>Identifier</name>
          <description>An unambiguous reference to the resource within a given context</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="99901">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:4381</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="50">
          <name>Title</name>
          <description>A name given to the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="99902">
              <text>Spis treści/ Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1964 t.18 z.3</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="41">
          <name>Description</name>
          <description>An account of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="99903">
              <text>Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1964 t.18 z.3; pierwsze strony</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="44">
          <name>Language</name>
          <description>A language of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="99904">
              <text>pol.</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="45">
          <name>Publisher</name>
          <description>An entity responsible for making the resource available</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="99905">
              <text>Instytut Sztuki PAN</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="42">
          <name>Format</name>
          <description>The file format, physical medium, or dimensions of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="99906">
              <text>application/pdf</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
    <elementSet elementSetId="4">
      <name>PDF Text</name>
      <description>Text capture metadata for PDF documents</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="52">
          <name>Text</name>
          <description/>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="99908">
              <text>1

INSTYTUT

SZTUKI

POLSKIEJ

AKADEMII

NAUK

ROK

XVIII

1964

polska sztuka ludowa

NR 3

�TRESC

Adam

Anna

Jacek

Chętnik

Kutrzeba-Pojnarowa

Olędzki

Twórczość ludowa Kurpiów w dziedzinie
sztuki

107

Ludowa sztuka kurpiowska a zagadnienie
odrębności i żywotności historycznego re­
gionu kultury

127

Rzeźba w drewnie z północnej
szczyzny

135

Kurpiow­

Halina

Olędzka

Z badań nad wycinanką kurpiowską .

Adam

Chętnik

Mój życiorys

KRONIKA

.

159
179
181

SUMMARY

OF ARTICLES

I33

PE3IOME

180

Na okładce: Kogut, wycinanka, wym. 34,5 X 43 cm. Wyk.
Marian­
na Deptuła, Surowe, pow. Ostrołęka.
Wł. Muz. Kult. i Szt. Lud.,
Warszawa. Na stronie tytułowej:
Sw. W awrzyniec, rzeźba w drew­
nie, wys. 93 cm, dawniej znajdowała
się na górze Św.
Wawrzyńca,
obecnie Muz.
Łomża.

K O M I T E T R E D A K C Y J N Y — mgr Aleksander Jackowski, dr Kazimierz Pietkiewicz,
prof. dr Ksawery Piwocki, prof. dr Roman Reinfuss, prof. dr Tadeusz Seweryn.
ZESPÓŁ R E D A K C Y J N Y — redaktor naczelny: mgr Aleksander Jackowski, zas­
tępca redaktora naczelnego: prof. dr Roman Reinfuss, sekretarz redakcji i redaktor
działu: mgr Jadwiga Jarnuszkiewicz, współpracownicy: mgr Anna Kunczyńska,
mgr Wacław Sułkowski, redaktor techniczny: Maria Klukowska, układ graficzny:
Jadwiga Jarnuszkiewicz. Tłum.: Doris Ronowicz (ang.), Natalia Stasińska (ros.).
Red.: Instytut Sztuki P A N , Warszawa, ul. Długa 26. Wyd. i administr.: P.P
Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, Warszawa, ul. Krak. Przedmieście 21/23.

056

�KWARTALNIK I N S T Y T U T U SZTUKI P O L S K I E J AKADEMII NAUK ROK XVIII 1964 NR 3

polska sztuka ludowa

J*)

�Zeszyt poświęcony sztuce ludowej Kurpiów dedykujemy z a s ł u ­
żonemu działaczowi-regionaliście doc. dr Adamowi Chętnikowi.
Nazwisko Jego od przeszło pół wieku wiąże się z historią badań
etnograficznych nad regionem kurpiowskim a w obszernej biblio­
grafii prac Adaima Chętnika znajdujemy pozycje ważkie, a niekiedy
pionierskie, o wartości nieprzemijającej, jak choćby
Pożywienie
Kurpiów
czy prace o jantarze (bursztynie) na Kurpiach.
Jest również Adam Chętnik ofiarnym działaczem społecznym,
wieloletnim bojownikiem o polskość Mazur w latach plebiscytu
i późniejszych. Reprezentował też jako poseł ziemię kurpiowską
przez lat kilka w Sejmie Rzeczypospolitej. Przyczynił się swoją
pracą w y c h o w a w c z ą , popularyzatorską i dziennikarską — do pod­
niesienia kultury i oświaty wsi kurpiowskich. Jako etnograf i m i ­
łośnik sztuki kurpiowskiej budził swymi artykułami i książkami
zainteresowanie regionem, zwracając nań u w a g ę z a r ó w n o naukow­
ców, jak i społeczeństwa. W latach 1926—1927 zaczął tworzyć, c z ę ­
ściowo własnym sumptem, Muzeum Kurpiowskie w Nowogrodzie,
zniszczone w czasie ostatniej wojny, a obecnie pod kierunkiem
państwa Chętników odbudowywane jako skansen. W latach przed­
wojennych i już obecnie w Polsce Ludowej organizuje też doc.
Chętnik muzeum regionalne w Łomży. Dziś zasłużony ten regiona­
lista ma już niemal 80 lat, ale mimo wieku dostojnego Jubilata
wciąż działa, pisze, bierze udział w badaniach terenowych, służy
swemu Muzeum radą i wiedzą.
Trud badań terenowych, pomnażania i interpretowania faktów
spoczywa obecnie na barka-ch średniego i w coraz w i ę k s z e j mie­
rze — młodego pokolenia. Pracują oni w oparciu o instytucje, za­
kłady naukowe. Ich wiedza, przygotowanie fachowe i sposoby
badawcze są dziś na pewno inne niż było to możliwe przed kilku­
dziesięciu laty, gdy trzeba było samemu zdobywać niemal wszyst­
ko — wiedzę, środki na prowadzenie badań i na publikacje. Był
to okres romantyczny, czasem wręcz heroiczny, i pracując dziś
w innych warunkach, możemy tym bardziej podziwiać wielki i pio­
nierski trud takich właśnie ludzi jak Adam Chętnik. Oni tworzyli
podwaliny dnia dzisiejszego.
Redakcja
106

�</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
  </elementSetContainer>
</item>
