<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<item xmlns="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5" itemId="7212" public="1" featured="0" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5 http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5/omeka-xml-5-0.xsd" uri="https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/items/show/7212?output=omeka-xml" accessDate="2026-09-27T10:16:20+00:00">
  <fileContainer>
    <file fileId="7192">
      <src>https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/files/original/1a448dc8932bc6e42541763583c0546c.pdf</src>
      <authentication>3e162f197bdf95e47dbbd4bedf8af963</authentication>
    </file>
  </fileContainer>
  <collection collectionId="4">
    <elementSetContainer>
      <elementSet elementSetId="1">
        <name>Dublin Core</name>
        <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
        <elementContainer>
          <element elementId="50">
            <name>Title</name>
            <description>A name given to the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25236">
                <text>Lud</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="45">
            <name>Publisher</name>
            <description>An entity responsible for making the resource available</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="154689">
                <text>Polskie Towarzystwo Ludoznawcze</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="47">
            <name>Rights</name>
            <description>Information about rights held in and over the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="154690">
                <text>Licencja PTL</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="42">
            <name>Format</name>
            <description>The file format, physical medium, or dimensions of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="154691">
                <text>pdf</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="44">
            <name>Language</name>
            <description>A language of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="154692">
                <text>pol</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="51">
            <name>Type</name>
            <description>The nature or genre of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="154693">
                <text>czasopismo</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
        </elementContainer>
      </elementSet>
    </elementSetContainer>
  </collection>
  <itemType itemTypeId="1">
    <name>Text</name>
    <description>A resource consisting primarily of words for reading. Examples include books, letters, dissertations, poems, newspapers, articles, archives of mailing lists. Note that facsimiles or images of texts are still of the genre Text.</description>
  </itemType>
  <elementSetContainer>
    <elementSet elementSetId="1">
      <name>Dublin Core</name>
      <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="46">
          <name>Relation</name>
          <description>A related resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="86092">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:5152</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="40">
          <name>Date</name>
          <description>A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="86093">
              <text>1948</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="43">
          <name>Identifier</name>
          <description>An unambiguous reference to the resource within a given context</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="86094">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:4780</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="50">
          <name>Title</name>
          <description>A name given to the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="86095">
              <text>Kronika/ LUD 1948 t. 38</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="41">
          <name>Description</name>
          <description>An account of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="86097">
              <text>LUD 1948 t.37 s.451-482</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="44">
          <name>Language</name>
          <description>A language of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="86098">
              <text>pol</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="45">
          <name>Publisher</name>
          <description>An entity responsible for making the resource available</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="86099">
              <text>Polskie Towarzystwo Ludoznawcze</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="42">
          <name>Format</name>
          <description>The file format, physical medium, or dimensions of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="86101">
              <text>application/pdf</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
    <elementSet elementSetId="4">
      <name>PDF Text</name>
      <description>Text capture metadata for PDF documents</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="52">
          <name>Text</name>
          <description/>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="86102">
              <text>KRONIKA
WYCIĄG Z PROTOKÓŁU Z X X I I I W A L N E G O
ZGROMADZE­
NIA POLSKIEGO T O W A R Z Y S T W A LUDOZNAWCZEGO
X X I I I W a l n e Zgromadzenie Polskiego T o w a r z y s t w a L u d o ­
z n a w c z e g o odbyło sie w K r a k o w i e w d n i a c h 9 i 10 k w i e t n i a 1948
roku w S e m i n a r i u m S o c j o l o g i i i E t n o l o g i i U n i w e r s y t e t u Jagiel­
lońskiego. Na zjeździe o b e c n i : prezes — prof, d r K. Moszyński,
y - p r e z e s i : prof, d r .1. Czefcnmwsiki, fprof. d r E. F r a n k o w s k i , s e k r e ­
tarz g e n e r a l n y : prof, d r Л. Gajek, s k a r b n i k : p r o f , d r M . Z i e m n o w i c z , członkowie Zarządu: prof, d r St. Byslroń, T D e l i m a t d r J
K r a j e w s k a prof, d r К K o r a n v i dyr J 2 M a n n j ^ i e w i c z p of d r
S. Nosek, d r M. Z n a m i c r o w ^ k a - P r u f f e r o w a ,
dr R.
Reinfuss,
doe da- T S e w e r y n dyr J Świeży r&gt;ro4 d r L W V o v y m n v i e z
H
Z w o l a k i e w k - z - c z ł o n k o w i e -' p r o f d r W " A n t e n i e w i c z 'nrof d r F '
B u i a k p r o f di- T G r a b o w s k i p r o f dr" T M i l e w s k i ' orof d r к '
Ni-isch b r o f dr В * S t e l m a c h o w s k a doe d * E B u l a n d a T I
L f
dr S Ś/Lotka k s orof d r В R a d o m s k i d r G Ciołek d r Ś F i ¬
/ak d r G Frenkłowa d r w ' I l e i n o s z d r \ Jaworeźak dyr J
K l i m a s z e w s k a d r ^ K r i t r ^ e b i a n k a nJ W F i s c h e
n i СГ G a i
I,™
ш и Н и
mir M G ł a d w o w a d r M G h d y s z
nXI
If«™ X s
m i К Piet k i e w i e т m &lt;*r 7 Re n f n s s o l t

n.ti

i'«п1^^Лill!;!I?/^IST;

M &gt; у ^ ^ Г я S t z
чк, П nSvmt^lOcf I I ^ m w t ^ . , T
S
rlvr F ^hUn nor I V
S
^ w i n t E

,

Sopocko, 1 . VVvrobek. H . B i t t n e r . S ^ I i m d a m e n t

d, W.

\ ° W ^ n e ^ k T

C i s t e r ^ a S ^

i

I P b t a
W
Sio"

V \ьГ™^
Medwe.ki

teprczenlard

W a l n e zgre,m:a.dze;nie oiwcmzvt prezes Oddziału K r a k o w s k i e g o ,
prof. Leopold

W ę g r z y n o w i c z , który powitał w

serdecznych sło­

w a c h gości oraz zgromadzonych członków -i o d e s ł a ł l i s t m i n i s t r a
2&lt;&gt;*

�4Л2
Stefana Dybowskiego. Po u c z c z e n i u ipamicci z m a r i v c h w o s t a t n i m
r o k u członków: p r o f , d r K a r o l a S t o j a n o w s k i e g o i p r o f , d r Jerzego
K o w a l s k i e g o prz^Ktnmiał p i w a i obowiązki W a l n e g o Z g r o m a ­
dzenia, i odczytał porządek o b r a d . Z k o l e i * .prof, d r K . Moszyński
wygłosił odczyt i , t v a u i r u r a c v i i i v «Ewolue,ionizm k r y t y c z n y i i a tle
m c U K l e t n o l o g W c b (re/erai jest d r u k o w a n y w d z i a l e ' r o z p r a w
w t o m i e 3 8 ) . Z k o l e i s e k r e t a r z g e n e r a l n y - p r o f . J . G a j e k złożył
w v c z e r p u i a c e siwawozdatfiie ze s t a n u p r a c y T o w a r z y s t w a za r o k
IM?
rozstawiać
k o l e i n o ' nastopuijare działy: a) b u d ż e t ó w , a m a c h którego o m ó w i ł również możliwości f i n a n s o w e T o w a ­
r z y s t w a ( b i l a n s za i-ok 1947 zamieszczony iest o s o b n o w d z i a l e
s ó W o z d a ń ) b) w v d a w m i c z y c) m u t o w v d ) bibUotcccmv e) a r ć ii w a l ;
П o S S n v
W ranmchspraw w X w n i c z v c h
•mówił d o r o b e k T c w z v s t w a W o o s K c i w v d a d a 37 I Ó ^ T L S U "
i сГ «IV*
« l S i \bterKłow F m o '

-

"i

*

w

W z w S K

nr^miiiad

«Pol4kim S a s m i

i

'

Ffao"

?lwS nSrS т^:ЛЗГГ

l o w ^ E n b ^
nl
iSń^-ditJScydl i ^ i n ^ j Ł j ^ y c b ^ c
warchlw^TowSi zvstw -Й •
Prace n a d k a ^ o g o w a n i e m biblioteki również posuwają się
naprzód, wymagają o n e j e d n a k jeszcze dużego wysiłku w c e l u
p r z y g o t o w a n i a katalogów r z e c z o w y c h .
' 4Tpu,rzadkowano również a r c h i w u m T o w a r z y s t w a , w którym
z n a j d u j e sie Ó86 rękopisów l w o w s k i c h , z g r o m a d z o n y c h przez "śp.
prof. A. F i s c h e r a oralz spuścizna ,po ś,p .prof. S. P o n i a t o w s k i m
w iilości 100 teczek.
W d a l s z y m ciągu swego s p r a w o z d a n i a s e k r e t a r z g e n e r a l n y
oświadczył, że" p e w n e z a n i i o c e n i a T o w a r z y s t w a n i c doszły jeszcze
&lt;io s k u t k u , d o t w y to . P o l s k i e g o A t l a s u Przesiedleńczego* ' i « L u d o z n a w c v » . N a koniec, o m ó w i ł sprawę corocznego z w o ł y w a n i a
W a l n e g o Zgrouuadzeuia. P o s p r a w o z d a n i u s e k r e t a r z a generalnego
odbyła sic d y s k u s j a n a d o d c z y t o m i i m u n i r a c y j m i n , w której w y ­
p o w i a d a l i sie- p r o f . J Czekanówski p r o t K . Ślołyhwo, d y r . J . M a Hulewicz d r К I k J a n d a prof l i Frankowski p r o f ' j
Gajek
Mówcy .podkreślali zgodnie w y s o k i poziom o d c z y t u i obiektywizm
w u j m o w a n i u prubfemów
''
Z kolei d r M. Z r r a n i c a w ^ k a - P r u f f e r o w a zreferowała sprawę
zorganizowania p a w i l o n u w m u z e u m w Rapperswilu. Po czym
p r o f . E . F r a n k o w s k i wygłosił r e f e r a t n a t e m a t «Stan i *&gt;otrzeby
polskiej etnografii*.
Po . r a m k n i e c i u szerokiej d y s k u s j i n a t e m a t r e f e r a t u p r o f .
F r a n k o w s k i e g o cidczyUmo r e f e r a t nieobecnego n a z e b r a n i u p r o f .

f
.

,I
i
1

.. j

�453
.». K r z y ż a n o w s k i e p i . «Bajka l u d o w a j a k o w M I S Z wzajemności
słowiańskiej &gt;&gt; (referat d m k o W i v w 38 t o m i e ) . '
W d r u g i m d n i u z j a z d u odbyły s i e s p r a w o z d a n i a O d d z i a ł ó w :
K r a k o w s k i e g o , Poznańskiego, Toruńskiego, M s z a n y D o l n e j , W r o ­
cławskiego i L u b e l s k i e g o , p o c z y m zostało o d c z y t a n e s p r a w o z d a n i e РГ..1." d r L . H a l t e d z e w s p ó L p r a c y , z C o m m i s s i o n I n t e r n a t i o ­
nale des A r t s et T r a d i t i o n s P o p u l a t e s .
Następnie s k a r b n i k T o w a r z y s t w a p r o f , d r M . Z i e m n o w i c z
odczytał s p r a w o z d a n i e K o m i s j i R e w i z y j n e j oraz postawił w n i o s e k
w i m i e n i u tej K o m i s j i o u d z i e l e n i e pełnego a b s o l u t o r i u m Zarzą­
d o w i . W łącznej d y s k u s j i n a d w s z y s t k i m i s p r a w o z d a n i a m i w n i o ­
sek K o m i s j i R e w i z y j n e j został całkowicie a p r o b o w a n y , p o d k r e ­
ślono również, że g o l p o d a r k a i p o l i t v k a f i n a n s o w a T o w a r z y s t w a
jest b a r d z o oszczędna, c e l o w a i z a p o b i e g l i w a .
*
'
Po części s p r a w o z d a w c z e j d r A. K u t r z e b i a n k a wygłosiła r e ­
f e r a t : « U w a g i n a m a r g i n e s i e badań t e r e n o w y c h n a Z i e m i L u b u ­
s k i e j * , po c z v m d r R. Reinfuss złożył s p r a w o z d a n i e ze s t a n u b a ­
dań n a d . k u l t u r a m a t e r i a l n a Z i e m i K r a k o w s k i e j , połączone z p o ­
kazem niektórych przykładów z d o b n i c t w a l u d o w e g o . '
Przystępując d o u s t a l e n i a p r o g r a m u p r a c y n a r o k 1948 p o ­
stanowiono:
•*
1) T o w a r z y s t w o będzie pracować w r o k u И)Ш w o p a r c i u
0 u s t a l o n y przez Zarząd p r e l i m i n a r z , w którym pozveja d o c h o ¬
dów w y n o s i p o n a d 6 m i l . , pozveja rozchodów około 3,999.000.
a ) W p l a n i e w y d a w n i c z y m p r z e w i d z i a n o w y d a n i e 38 t o m u
1 p r z y g o t o w a n i e 39 t o m u «Lud'u»;
b ) p r z y g o t o w a n i e i n d e k s u , który zostanie w y d a n y w 40 t o ­
mie . U i d u i ;
'
*
'
c ) w y d a n i e V I I i V I I I t o m u «Ргае i Materiałów E t n o g r a f i c z ­
nych..;
'
d ) w y d a n i e П cz. «Ргае E t no l o g i c z n y c h * , z pracą p r o f . Т .
Milewskiego .Rozmieszczenie języków* i Atlas języków;
e) w y d a n i e I I t o m u «Ргае E t n o l o f i i e z n v c b 'z p r a c a prof.
K l i n g e r a : '«W cho&lt;lnio-europejskie rusałki i p o k r e w n e postaci d e ­
m o n o l o g i i l u d o w e j , a t r a d y c j e grecko-rzvmskie». oraz p r z y g o t o w a ­
nie tomów nastepm-ch z r o z p r a w a m i : W . S c h m i d t a . R T l m r n w a l d a , B. M a l i n o w s k i e g o , K. Moszyńskiego, W . A n t o n i e w i c z a , J .
Czekanowskiego. .1. K u b a r e g o . S. K o r z y ń s k i e g o , J . K r z y ż a n o w ­
skiego.
S

P o s t a n o w i o n o również, o i l e M i n i s t e r s t w o K u l l u r v i Sztivki
przeznaczy jakieś s u b w e n c j e n a rzecz P o l s k i e g o A t l a s u Strojów
L u d o w y c h , przystąpić do w y d a n i a p i e r w s z y c h zeszytów.

�455

454

L A N S

BI
POLSKIEGO

O b r o t y za r o k 1947

1. K a s a

531.991,70

536.585,50

2. D o t a c j e I .

1,010.000,—

3. D o t a c j e I I .

i

195,—

23.050,-

I
!

109.878,—

109.878,—

G. I&gt;. K. 0 .

192.262, -

470.936,—

21.320.—

7. N . В. P.

2,Ш.168,87

2,219.777,55

628.691,32

120.860,19

38 301,80

82.558,69

81.000,-

2,571.851,50

84.000.—

5. S p r z e d a ż

wydawnictw

8. A d m i n i s t r a c j a
9.
1».

Personalia
Wydawnictwa

11. Kowsty

1,170 301,25

1,132.707,80

12. P a p i e r

183.150,(50

228.781,19

:w;i.52i,

119.510.

11. l ' . Л. K.

217.702,10

l i i . Ruchomości
17. Dłużnicy i
1S. K o m i s j a

wierzyciele

Religiozn.

22.720,-

21.

1,509.800,—

22.859,—

22.859,—

21.320.—

i
i
i

82.558,69

0.230,-

(59.515 —

53.974,—

254.360,11

09 515.—
[

20.135,—

20.135,-

i

53.974,—
2,412 209.02

13,012.122,88

13,012.122,88

!

|

5,735.240,27

5,105.099,18

i

2,753.489,56

2,7X1489,50

5,105.099.18

3.328 039Лк5

•ł

3,323.039,65

1

i

J

L u b l i n , d n i a 1 s t y c z n i a 1948

i

37.593,15

i
5,735.240,27

2,112.209,02
2,458.460.—

37.593,45
951,390,12

195.030.40

Lli74.018.50

2.458.400.-

951.390,12

:
153.981,- •

53.974,-

2,158.480,

84.000,—

153.981, -

75.745,-

Antycypacje

22. S t r a t y i z y s k i

1,010.000,—

1,509 800,—

195.030,10
1,074.018,50

137,427,-

Nadwyżka

1,010.000,¬

251 . Ж , 11

73.455,-

157.562,

wyników

028.091,32

2.112 209,02
gotowe

Bilans
Niedobór

780.384,1)5

1,717.473,50

19. K a p i t a ł
20. W y d a w n i c t w a

Saldo
inwentarza

• 780.381.-

1.4. N a u k o w e

15. B i b l i o t e k a

według

i

:

1,794.400,85

wydiUMiiczc

R O K 1948

1.593,80

'
1

6.000,-

4. Składki

głównej

S a l d o księgi

1.593,80

ZA

LUDOZNAWCZEGO

TOWARZYSTWA

K s i ę g o w y : Edward
Skarbnik:

ini. Henryk

Michna

(—)

Zamorowski

�INWENTARZ

POLSKIEGO

TOWARZYSTWA

LUDOZNAWCZEGO

na dzień 1. I. 1948 r .

A k t y w a :
K a s a : pozostałość

gotówki

P. K. O. pozostałość

1.593,80 zł

na rachunku

•

N . В. V. pozostałość n a r a c h u n k u
A n t y c y p a c j e przedpłaty
Papier, remanent

Biblioteka, remanent
Ruchomości, w g

ksiąg

wg

028.091,32

»

37.593,45

„

254.360,11

»
»

(39.515,—

»

20.135,-

»

wykazu

g oto w e

-

1,674.018,50

wykazu

Dłużnicy, naifeżiiości
W v-dawnic t w a

gotówką

papieru

21.320,--

I

2,458.100,— •&gt;
5,105.099.18 7.1

«1
'u

P a s у w a:
Kapitał

2,112.209,02 zl

Porównanie:

•Ste­

Aktywa

5,105,699,18 d

1 'asy w a

2,412.209,62
Nadwyżka

л

2.753.4«9,56 zl

L u b l i n , d n i a 1 s t y c z n i a 19-18 r.

Księgowy: Edward
S k a r b n i k : in:.

Henryk

Miclina

{—&gt;

Zamorowski

rn

�457
W

dziale prac b a d a w c z o - n a u k o w y c h

postanowiono:

a ) ukończyć ' k a r t o t e k i osobowe i s e k c y j n e P. A. E.,
b ) gromadzić materiał b i b l i o g r a f i c z n y ,
r.) opracować instrukcję do A t l a s u P o l s k i c h Strojów L u d o ­
wych,
d ) opracować i n s t r u k c j e do i n d e k s o w a n i a e t n o g r a f i c z n y c h ,
puhlikacyj,
e) zorganizować p r z y p o m o c v Naczelnej D y r e k c j i Muzeów
C e n t r a l n y K a t a l o g Zbiorów E t n o g r a f i c z n y c h ,
f ) utrzymać współpracę z С. I . A. P..
g) p r z v s l a p i c do o p r a c o w a n i a i n s t r u k c j i d l a m o n o g r a f i i r e ­
gionalnych."
Po p r z e d y s k u t o w a n i u wniosków odnoszących sie. d o s p r a w :
zwoływania W a l n e g o Zgromadzenia, p r o j e k t u z m i a n y nazwy T o ­
w a r d s I w a , f o r m a t u « L u d u » , d o k o o p t o w a n i a 'Л członków do Z a ­
rządu, prof, d r S. N o s k a , p r o f , d r M . Z i e m n o w i c z a , w i z . J . Ś w i e ­
żego, n a d a n i a członkowstwa h o n o r o w e g o prof. F . B u j a k o w i , L .
W ę g r z y n o w i c z o w i i L . Popiołkowi, a następnie, zaproszenie spe­
cjalistów poszczególnych działów k u l t u r y , którzy p r z y g o t o w a l i b y
o d p o w i e d n i e a n k i e t y d l a g r o m a d z e n i a materiału w czasie f e r i i
l e t n i c h , badań n a M a z u r a c h , W a r m i i i P o m o r z u , wygłosił referat
doc, d r T a d e u s z S e w e r y n p t . «Znaezenie gestu o b y c z a j o w e g o . .
W zakończeniu z j a z d u prezes — p r o f . К. Moszyński w y r a ­
z i ! w i m i e n i u z e b r a n y c h u z n a n i e d l a i n t e n s y w n e j działalności' se­
k r e t a r z a generalnego i W y d z i a ł u w y k o n a w c z e g o ; złożono też p o ­
dziękowanie Oddziałowi K r a k o w s k i e m u za prace n a d z o r g a n i z o ­
w a n i e m X X I I I W a l n e g o Zgromadzenia Polskiego T o w a r z y s t w a
Ludoznawczego.
T. D.
SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI ODDZIAŁU K R A K O W ­
SKIEGO
POLSKIEGO T O W A R Z Y S T W A LUDOZNAWCZEGO
Oddział k r a k o w s k i P T I . ukonstytuował sie n a z e b r a n i u
w d n i u 15. 111. 1947 r . wybierając Zarząd w składzie następują­
c y m : prezes p r o f . L . W ę g r z y n o w i c z , zastępca prezesa prof, d r К..
D o b r o w o l s k i , członkowie Zarządu: M . Gładyszowa, J . K l i m a s z e w ­
ska, A . K u l r z e h i a n k a . T . S e w e r y n , J . S p y t k o w s k i . W następnych
miesiącach d o k o o p t o w a n o do Zarządu p p . Z D o m a n i e w s k a ' Z.
W e n z i ó w n ę i S l . R r o n i e z a . Członków l i c z v oddział 54. P o n a d t o
dzięki osobie nrezesa zasłużonego działacza n a n o l u r u c h u k r a ­
j o z n a w c z e g o ndodKiez'y. oraz' dzięki p. Z. D o m a n i e w s k i e j n a w i a -

�•158
zano seislv k o n t a k t z k r a k o w s k a młodzieżą g i m n a z j a l n a , która
brała tłumny udział w e w s z y s t k i c h o r g a n i z o w a n y c h przez 'oddział
i m p r e z a c h . W s t o s u n k o w o m n i e j s z y m s t o p n i u brała w n i c h udział
młodzież a k a d e m i c k a , rekrutująca'się przeważnie spośród geogra­
fów, polonistów, p r c h i s l o r v k o w i oczywiście n i e l i c z n y c h
etno­
grafów.
Podejmując, pracę w środowisku k r a k o w s k i m po długiej,
więcej niż w o j e n n e j p r z e r w i e (rozpoczęliśmy j a c y k l e m odczytów
p o p u l a r n o - n a u k o w y c h : poświeconych z a g a d n i e n i o m s z t u k i l u d o w e j (doc. T . S e w e r y n ) , obrzędom d o r o c z n y m (dr .1. K l i n u w z e w ska), l i r y c e chłopskiej ( d r ,1. S p y t k o w s k i ) , b a d a n i o m n a d k u l t u r a
z i e m i . k r a k o w s k i e j ( d r R. R e i n f u i s ) , j a k również nawiązaniom .po­
między e t n o g r a f i a a p r e h i s t o r i a A l . Trzepaczówna) i a n t r o p o l o ­
gia' (doc. E . StołYhwo). A. K o w a l s k a opowiadała o wrażeniach
z p o b y t u u I n d i a n S z i p i b o , dr M . Romankówna referowała poglądy
i prace O r z e s z k o w e ! nr of St P i » o ń mówił o własnych w s p o ­
m n i e n i a c h w i e j s k i c h . ' N a p r z e s t r z e n i 1"/.. r o k u odbyło sie 12 o d c z v l o w p r z y przeciętnej f r e k w e n c j i ok. 50 osób.
Z n a c z n i e większa' f r e k w e n c j a cieszyły sie w y c i e c z k i , których
było 7 w najbliższe okolice K r a k o w a ( R r o n o w i c e , Z i e l o n k i , D ę b n i k . D u b i e , P a e z o l t o w i c e . Giebułtów, T y n i e c ) o d b y t y c h p o d k i e i n n k i e m etnografów k r a k o w s k i c h , oraz* wspólne z w i e d z e n i e w y ­
s t a w y s z t u k i l u d o w e i objaśnianej przez doc T . S e w e r y n a
Duże
p o w o d z e n i a miała również p o r a d n i a n a u k o w a e t n o g r a f i c z n a p r o U d / o n a przez d r J K l i m a s z e w s k a K o r z y s t a l i z n i e j p r o f e s o r o ­
w i , i u c z n i o w i e szkół k r a k o w s k i c h i z a m i e j s c o w y c h
(Miechów.
R y b n i k i i.).
'
N i e podejmując w o m a w i a n y m okresie większych p r a c b a ­
d a w c z y c h Zarząd oddziału .krakowskiego dołączy! sie do p r o j e k t o w a n e i przez centralę F P L p r a c y n a d .Polskim Atłasem E l n o g r a f i r z m m . .luż w okresie o r g a n i z a c y j n y m oddziału wziął udział
przez s w y c h członków w z o r g a n i z o w a n i u w l u t y m 19-17 w K r a ­
k o w i e k o n f e r e n c j i poświęconej m e t o d z i e i w y t y c z n y m tej p r a c y
Rozeslano następnie w teren z i e m i . k r a k o w s k i e j ' o p r a c o w a n y przez
d,r K l i m a s z e w s k a i w y d r u k o w a n y w o p a r c i u o l O r l i L o t » k w e s t i o ­
n a r i u s z dotyczący z w y c z a j ó w w i o s e n n y c h i także i w t y m celu
b y otrzymać d a n e o r i e n t a c y j n e co' do -możliwości p o z y s k a n i a na
t y m terenie korespondentów d l a a t l a s u W lecie 1048 przystąpiono
na polecenie R e d a k c j i A t l a s u do z b i e r m h
odpowiedzi'^kwe­
stionariusze A t l a s u poświęcone z b i e r a c t w u .
"

Ъ
- 1
j !

Щ

-'
?

1

i
Г
-

•• &gt;
„
SL
^

1

W k w i e t n i u 1918 r . oddział k r a k o w s k i wziął udział w o r g a n i z a c j i odbvw.ajace.go sic w K r a k o w i e X X I I I W a l n e g o Zgromadzęn i n P T L . W d n i u 12 października teeoż r o k u o d b v b s i e W a l n e Z e -

W
**;

�459
branie Oddziału, na .którym uchwalono wyrazić serdeczne podzię­
k o w a n i e ustępującemu n a .skutek c h o r o b y " p r e z e s o w i , którego n i e pożyta e n e r g i a i niesłabnący izapał d o p r a c y l u d o - i k r a j o z n a w c z e j
był" w z o r e m d l a nas w s z y s t k i c h młodszych. Prezesem Oddziału
na okres następny w v b r a i i y został prof. К. Moszyński.
A. Kui

SPRAWOZDANIE
ODDZIAŁU POLSKIEGO T - W A
Z N A W C Z E G O W L U B L I N I E 1917 R

LUDO­

Oddział l i c z y 22 członków. Posiedzeń Zarządu Oddziału bvlo
1 - posiedzeń P r e z y d i u m 3 i j e d n o posiedzenie z z a p r o s z o n y m i
.gośćmi. R a z e m 8 posiedzeń.
Realizacja
p l a n u
p r a c y . Zorganizowano
Komisje
badań n a d religijnością pod k i e r u n k i e m p r o f , d r l ^ o n a H a l b a n a
oraz K o m i s j e z w y c z a j ó w p r a w n y c h p o d k i e p u n k i e m prof, d r J .
M a z u r k i e w i c z a D o p r a c t e r e n o w y c h zaliczyć należy w y j a z d y a s y ­
stenta T a d e u s z a Dełimala do ośrodków g a r n c a r s k i c h ' l u b e l s k i c h .
W p o w . puławskim przeprowadził
studia nad b u d o w n i c t w e m
drzewnym
Z o f i a M a l e w s k a zajęła sie z b a d a n i e m k o l e k c j i .gorsetów b i ł ­
g o r a j s k i c h ж zbiorów Józefa B r a n d t a , znajdujących się w M u ­
z e u m L u b . , a d l a uzupełnienia studiów wyjeżdżała do K r a k o w a
i w biłgorajskie.
P. H e n r y k Z w o l u k i e w i e z przeprowadził w b i b l i o t e k a c h l u ­
b e l s k i c h p o s z u k i w a n i a materiałów do o p r a c o w a n i a b i b l i o g r a f i i
etnograficznej.
Oddział'wysiał ankietę «Zwyczaje Bożego N a r o d z e n i a * oraz
a n k i e t y .-Miejsca o d p u s t o w e . . O t r z y m a n o dotąd 400 o d p o w i e d z i .
O p r a c o w a n o a n k i e t o dotycząca r o l i k o b i e t y w p r a w i e . Oddział
b r a l udział w urządzeniu w y s t a w y e t n o g r a f i c z n e j M u z e u m L u ­
belskiego w r a m a c h F e s t i w a l u S z t u k i w m a j u 1947 r .
W у g 1 o s z o n o r e f e r a t v i o d с i v t v. Prof, d r Józef
Gajek wygłosi! referat «Zagadnienie m o n o g r a f i i e t n o g r a f i c z n e j
L u b e l s z c z y z n y * . O h . H e n r y k Z w o l a k i e w i c z «Stan badań e t n o g r a ­
ficznych w w o j e w . l u b e l s k i m . .
'Publikacje
o . g ł o s z o n e . Dr Mircrdawa Zakrzewska
ogłosiła d r u k i e m «.Rrocesv i . c z a I T W L u b l i n i e , z X V I — X V I I I w .
w V I łomie Prac i Materiałów E t n o g r a f i c z n y c h i w odbitce, n a ­
kładem P. T - w a L u d o z n a w c z e g o w L u b l i n i e ' 1 9 1 7 r. A s y s t e n t T a ­
deusz D e l i r n a l "Materiały do b u d o w n i c t w a l u d o w e g o w p o w . p u ­
ławskim*, w y d a n e j a k w vżej. Z o f i a M a l e w s k a « Z i n w e n t a r z y m u :

�460
zealnvch Muzeum Lubelskiego., z ilustracjami H . Zwolakiewicza
wydane j a k wyżej.
P r a c e w d r u k u . H e n r y k a Z w o l a k i e w i c z a «Stan badań
e t n o g r a f i c z n y c h wojew. l u b e l s k i e g o . , w y d a n e przez T o w . P r z y j a ­
ciół N a u k w L u b l i n i e .
Prace przygotowane
d o d r u к u . Asystent Tadeusz
D e l i m a t «Ceramik a l u b e l s k a * , — J a n u s z Świeży «Czepki t i u l o w e
lubelskie., — H e n r y k Zwolakicwiez " B i b l i o g r a f i a etnograficzna
wojew. lubelskiego.;
Prace zamierzone.
Dalsze p r o w a d z e n i e badań t e r e ­
n o w y c h w związku z " M o n o g r a f i a L u b e l s z c z y z n y . .
Oprócz n o r m a l n y c h prac b a d a w c z y c h Zarząd Oddziału p o ­
stanowił wprowadzić' dział o d c z y t o w y ' i d y s k u s y j n y d l a z a p r o ­
szonych gości.
' O d с z v l v d l a p u b l i с z n o ś с i ( p r o j e k t ) . 1) .Cele i z a ­
d a n i a e t n o l o g i i . , wygłosi p r o f , d r J . Gajek, 2 ) «Socjologia a e t n o ­
g r a f i a . , w v g f o s i - p r o L d r J . Gajek, 3) « P r a w o z w y c z a j o w e a p r a w o
pisane». wygłosi p r o f , d r L . H a m a n , 4) «Slan ' i p o t r z e b y badań
p r e h i s t o r y c z n y c h w Lubelszczyźnie., wygłosi prof, d r St. Nosek,
f&gt;) - R u b i k e t n o g r a f i c z n a n a Lubelszczyźnie.. wygłosi asystent T .
D e l i m a t , G) « ś l a d y ludożcrstwa w w y k o p a l i s k a c h z L u b e l s z c z y ­
z n y * w v s l o s i d r t R o a a l s k i 7^1 « Т У О У sfroiów l u d o w y c h oróba
regionalizacji,,
w y k o s i Janusz świeży
8 ) ^Przemysł łutlowy
w L u b e l s z c w ż ń i c . ; wygłosi H . Z w o l a k i e w k z .
W d a l s z y m ciągu p r z e w i d u j e sie posiedzenia n a u k o w e człon­
ków i o m a w i a n i e - l i t e r a t u r y f a c h o w e j .
Na zakończenie s p r a w o z d a n i a Zarząd Oddziału p o c z u w a sie
do miłego obowiązku złożenia serdecznego podziękowania p r o f ,
d r Józefowi G a j k o w i i p r o f , d r L e o n o w i H a l b a n o w i za • t r o s k l i w e
i n t e r e s o w a n i e sie p r a c a m i Oddziału.
J V i n u s r Świeży

SPRAWOZDANIE ODDZIAŁU POLSKIEGO TOW.
ZNAWCZEGO W MSZANIE
DOLNEJ

LUDO­

Oddział T o w . L u d o z n a w c z e g o
w M s z a n i e D o l n e j został
u t w o r z o n y z K o l a T o w . L u d . n a p o d s t a w i e upoważnienia przez
Zarząd Główny w L u b l i n i e . P i e r w s z e W a l n e Z e b r a n i e Oddziału
odbyło sie d n i a 1 l u t e g o 1947 г.. które wyłoniło Zarząd i пактеślilo ogólny p l a n p r a c y . Praca członków Oddziału polegała n a
g r o m a d z e n i u materiału do a n k i e t nadsyłanych przez Zarząd Glów n y . N a d t o prezes Oddziału d v r . S. Fl'izak' wygłosi! d n i a 3 1 . I I I .

r

!
.
"• 7*
:
"' I
f \
i

�461
1947 r. odczyt w D o m u L u d o w y m w M s z a n i e D . p t . « Z przeszło­
ści M s z a n y D o l n e j i okolicy.., a 2. I I 1918 r. w g i m n a z j u m w M s z a ­
nie D. o d c z y t d l a publiczności i uczniów p t . « J * z e m f e n v w k u l ­
t u r z e m a t e r i a l n e j o k o l i c z n e g o l u d u o d 1800 г.». P o n a d t o prezes
Oddziału ogłosił' w p r a s i e artykuł «Złoto górskie — w a l u t a r e ­
gionalna..
Oddział liczył 19 członków. Roczna wkładka członkowska
wynosiła 120 z l . W a l n e Z g r o m a d z e n i e wybrało Zarząd w t y m s a ­
m y m składzie. W m i e j s c e zmarłego k s . W ł a d y s ł a w a M a g i e r y w y ­
brało W a l n e Z g r o m a d z e n i e w i c e p r e z e s e m p r o f . A n t o n i e g o IJoczalskiego. Poza t y m .pozostał Zarząd w t y m s a m y m składzie.
7

'

SPRAWOZDANIE

Sebastian

ODDZIAŁU POZNAŃSKIEGO
ZNAWCZEGO

Flkak

P. T .

LUDO­

W r o k u s p r a w o z d a w c z y m Oddział Poznański P. T . L . liczył
'20 członków. Siedziba Oddziału jest I n s t y t u t E t n o l o g i i U . P. O d ­
dział Poznański zawarł p o r o z u m i e n i e z P. T . G e o g r a f i c z n y m o d ­
nośnie wspólnych posiedzeń, w r a z i e g d y b y referat, którego bądź
y. Oddziałów miał znaczenie d l a o b u T o w a r z y s t w .
Z e b r a n i a T o w a r z y s t w a o d b y w a ł y sie w soboty o godz. 18.
Zostały wygłoszone następujące o d c z y t y : '
1. Prof, d r W i t o l d K l i n g e r , a V s c h o d n i o - e u r o p e j s k i e rusałki
i pokrewne postaci d e m o n o l o g i i l u d o w e j , a tradycje g r e c k o - r z y m ­
skie*.
2. Prof, d r E . F r a n k o w s k i . .Twórczość l u d o w a w Związku
Radzieckim..
;:. M g r T a d e u s z W r ó b l e w s k i , «Kosmogonia ludów p i e r w o t ­
nych:..
1. D r M a r i a F r a n k o w s k a , . P o l s k i A t l a s E t n o g r a f i c z n y i jego
problemy...
а. M g r W a n d a W c p n i k ó w n a , - W i e ś K o s z a r y w p a w . l i m a ­
nowskim...
б. Prof, d r E . F r a n k o w s k i , . T e c h n i k a s i a t k o w a w k u l t u r z e
ludów słowiańskich i jej przeobrażenia n a świecie...
7. Prof, d r E. F r a n k o w s k i , . T e c h n i k a odlewów b r a z o w v e h
n a w o s k t r a c o n y w k u l t u r z e ludów...
W a l n e Z e b r a n i e Oddziału odbyło sie d n i a 15 m a r c a 1948 r .
przy u d z i a l e 18 członków.
E.
Frankowski

�462

S P R A W O Z D A N I E Z DZIAŁALNOŚCI T O W A R Z Y S T W A
ZNAWCZEGO W
TORUNIU
za okres ort 18. I I I . 1947 r. do 1. I V . 1948 r .

LUDO­

Towarzystwo Ludoznawcze
Oddział w T o r u n i u , założone
d n . 18. I I I . 1947 г., c z y l i istniejące d o p i e r o r o k , l i c z y 50 członków,
w l v i n 11 osób stanowią n a u c z y c i e l e Siedziba T o w a r z y s t w a jest
Dział E t n o g r a f i c z n y M u z e u m M i e j s k i e g o w T o r u n i u . "
Obecny skład Zarządu: prezes — p r o r e k t o r prof, d r K a r o l
K o r a n v i , w . prezes — p r o f , d r Bożena S t e l m a c h o w s k a , sekretarz
I — cfc M a r i a Z n a m i e r o w s k a - P r u f f e r o w a , sekretarz I I — M a r i a
Polakiewiczówna, s k a r b n i k — B o n i f a c y Z i e l o n k a ; członkowie Z a rządu: p r o f , d r .łan Zabłocki, red. Mieczysław Dereżyński; K o r n i sia R e w i z v i n a : p r o f . Józef Błoński nacz. Józef A r k u s z e w s k i d r
Stefan H r a b e c .
Z e b r a i i i a n a u k o w c. W okresie s p r a w o z d a w c z y m o d ­
były sie 2 posiedzenia Zarządu oraz 4 z e b r a n i a o c h a r a k t e r z e n a u ­
k o w y m . D n . 20. V I . 1947 r. d r M a r i a Z n a m i e r o w s k a - P r u f f e r o w a
wygłosiła referat p t . « L u d o z n a w s ł w o w S z w a j c a r i i " . D n . 10. I I .
1948 r. o d b v ) się. odczyt p. Heleny P i s k o r s k i e j p t . « W i e ś p o m o r ­
ska w X V I I I w.» i ^Bartnictwo'toruńskie,. D n . 2. I I I . 1948 r. •
p A n n a L u d w i k a Czernv w v g l o s i l a odczvt p t «Sen nocy l e t n i e j
j a k o l u d o w e m i s t e r i u m tancczne». D n . 16. I I I 1948 r . odbył się. o d c z y i П I Pod«óreozneso n i «Zao*trowierze na tle z w y r z a i ó w
i 'obyczajów...
' '
'
'

t
_!
i
•'
i

*
I
'

J

Prace

or g a n iz а су j n с

i

l e r e n o w o - m u z e a l n e.

Z u c h w a l o n y c h -kilku sekcji, j e d y n i e p o d k i e r u n k i e m p.
K o n r a d a S m i e m i a k a powstała Se.kc.ja. M u z y k i L u d o w e j i Tańca.
L i c z y o n a 1Л osób, w l v m n o w y c h członków 7-. W p r o w a ­
d z o n e j przez n i a p r a c y b a d a w c z e j n a terenie K u j a w brał udział
K . S n i i e r n i a k . -B. Z i e l o n k a i Chełmiński. Z a n o t o w a n o 120 m e l o d v j
i zapisano 120 tekstów oraz z zasiłku K u r a t o r i u m Okręgu S z k o l ­
nego P o m o r s k i e g o w y d r u k o w a n o odnośne k a r t o t e k i ("Kartv p i e śni) Sekcja ta nawiązała b l i s k i k o n t a k t z d y r . M . S o b i e s k i m , z I n ­
s t y t u t e m B a d a n i a S z t u k i L u d o w e j (Sekcją M u z y c z n a w P o z n a n i u ) .
Z inicjatywy Adama Krzemienia w Liceum Budowlanym
w T o r u n i u została zapoczątkowana praca o charakterze l u d o z n a w ­
c z y m w organizującym sie kole w starszych k l a s a c h l i c e a l n y c h
Została l a m p r z e p r o w a d z o n a odnośna a n k i e t a oraz d n . 7 l u t e g o
1948 . odbył sie wykład dr M a r i i Z n a m i e r o w s k i e i -Prufferowe i p t .
. W a r t o ś ć b u d o w n i c t w a l u d o w e g o i jego ochrona... W Kole tvm
projektowane są terenowe prace młodzieży s z k o l n e j , dotyczące z a -

"

*'

r

. ;,, L

�p

b v t k o w c g o b u d o w n i c t w a l u d o w e g o oraz z b i e r a n i a materiałów m u ­
zealnych.
W okresie s p r a w o z d a w c z y m k u r a t o r d r Czesław S k o p o w s k i
przyczynił sie w y d a t n i e do p o d n i e s i e n i a p r a c l u d o z n a w c z y c h ,
udzielając zasiłku Działowi E t n o g r a f i c z n e m u na w y d r u k o w a n i e
p o r a d n i k a terenowego oraz drukując w D z i e n n i k u Urzędowym
K u r a t o r i u m w e z w a n i e do n a u c z y c i e l s t w a .
Należy też podkreślić o g r o m n e usługi, j a k i e oddają Działowi
E t n o g r a f i c z n e m u M u z e u m w T o r u n i u niektórzy członkowie t o ­
ruńskiego Oddziału ТОЛУ. L u d o z n a w c z e g o . N p . d y r . L e o n Szestak o w s k i , które n i c t y l k o dostarczał i n f o r m a c j i o z a b y t k a c h l u d o ­
w y c h w terenie, lecz s a m składał l i c z n e d a r y i d e p o z y t y , a n a d t o
dzięki jego p o m o c y u z y s k a n o a u t o ciężarowe w c e l u p V z e w i c z i c n i a do M u z e u m k o l a ' g a r n c a r s k i e g o , ław i żaren g a r n c a r s k i c h
z D o b r z y n i a n a d Drwęca, dostarczenie szeregu przedmiotów z za^
k r e s u r o l n i c t w a transportu i k o m u n i k a c j i oraz p s z c z e l n i c t w a ( i m
cenna i r z a d k a barć z Borów T u c h o l s k i c h ) . B. Z i e l o n k a gromadził
m e l o d i e nieśni l u d o w y c h z t e r e n u K u j a w - i dostarczał" l i c z n y c h
i c e n n y c h obiektów m u z e a l n y c h z z a k r e s u w i e l u d z i e d z i n k u l ­
tury ludowej.
P r o f . J a n Zabłocki ofiarował .cenne książki z z a k r e s u r o l n i ­
c t w a , u n a d t o zbierał n a z w y d l a M u z e u m roślin używanych
w lecznictwie l u d o w y m w o j . pomorskiego. Wojciech Gajdus z N a W T V pomagał w g r o m a d z e n i u zbiorów d l a M u z e u m , szczególnie
z z a k r e s u obrzędowości l u d o w e j .
W o b e c ustąpienia z prezesury Zarządu Oddziału ob. k u r a ­
tora d r Czesława S k o p i o w s k i e g o ' u c h w a l o n o jednogłośnie nastę­
pujący w n i o s e k : «Zgromadzeni na W a l n y m Z e b r a n i u T o w a r z y ­
s t w a L u d o z n a w c z e g o Oddział w T o r u n i u członkowie T o w a r z y s t w a
stwierdzają z żalem ustąpienie z prezesury ob. k u r a t o r a d r Cze­
sława S k o p o w s k i e g o i składają gorące podziękowanie za wydatną
i serdeczna pomoc w p r a c y ' i wyrażają n a d z i e j e , że ob. K u r a t o r
zechce j a k o członek T o w a r z y s t w a n a d a l współpracować i udzielać
swej cennej p o m o c y i r a d y » .

-"
I
4
д

Propaganda
1 u d o z n a w s t w a. T o w a r z y s t w o
Ludo­
znawcze w r a z z Działem E t n o g r a f i c z n y m M u z e u m
Miejskiego
w T o r u n i u d w u k r o t n i e zwracało sie w «Glosie P o m o r z a * do s p o leczeństwa z a p e l e m w s p r a w i e p o m o c y w g r o m a d z e n i u zabytków,
związanych z obrzędami W i e l k a n o c y i Bożego N a r o d z e n i a , '
Ariele 1e pozostały całkowicie bez echa w b r e w t e m u . co g ł o ­
siły p i s m a w a r s z a w s k i e o d a r a c h , l i c z n i e napływających do M u z e u m M i e j s k i e g o w T o r u n i u j a k o r e a k c j a n a apele w p r a s i e .

�404
T o w a r z y s t w o L u d o z n a w c z e p r a g n i e prowadzić badania t e r e ­
n o w e i w t y i n c e l u r o b i s t a r a n i a o u z y s k a n i e zasiłków n a p o k r y ­
cie kosztów l o k o m o c j i , zorganizowanie* b i b l i o t e k i etc.
Należy podkreślić, że Oddział Toruński T o w a r z y s t w a p r a ­
c u j e w b l i s k i m k o n t a k c i e z Działem E t n o g r a f i c z n y m M u z e u m
Miejskiego w T o r u n i u .
O s t a n i o -uchwalono niektóre posiedzenia odbywać wspólnie
z Towarzystwem
Geograficznym.
M.
Priifferowa

ETNOGRAFIA I ETNOLOGIA W
SZWAJCARII
W L A T A C H 1930—1947
Siedmioletnia izolacja, orazu częściowa zaś później zupełna,
w j a k i e j znalazła się S z w a j c a r i a podczas o s t a t n i e j w o j n y , w p ł y ­
nęła niemało n a rozwój e t n o l o g i i i e t n o g r a f i i tegoż k r a j u . Z w y ­
b u c h e m w o j n y została p r z e r w a n a n a r a z i e łączność tvlko z k r a ­
j a m i europejskimi, objętymi pożarem w o j n y , później także i z z a ­
m o r s k i m i , powodując p r a w i e zupełny zastój w p r z v p l v w i e m a t e ­
r i a ł ó w e t n o g r a f i o z n y c h z t y c h .krajów. N a t o m i a s t udało się e t n o ­
l o g o m s z w a j c a r s k i m bawiącym w c h w i l i w y b u c h u w o j n y w k r a ­
j a c h z a m o r s k i c h jeszcze wrócić n a czas do k r a j u z b o g a t y m i z b i o ­
rami.
' '
'
'
i z o l a c j a częściowa względnie zupełna skierowała zaintereso­
w a n i e etnologów i etnografów s z w a j c a r s k i c h n a j p i e r w k u f o l k l o ­
r o w i ludów e u r o p e j s k i c h , jeszcze w ó w c z a s n i e wciągniętych w za­
wieruchę w o j e n n a . S t a n t e n j e d n a k trwał z b v l krótko,' b y mógł
wydać n a m a c a l n i e p o z y t y w n e w y n i k i . Z w y p o w i e d z e n i e m w o j n y
przez W ł o c h y F r a n c j i ' S z w a j c a r i a znalazła'sie w zupełnej i z o l a ­
c j i , trwającej p r a w i e aż do końca 1945 r o k u . R o k 1946 przyniósł
znaczne rozluźnienie tejże i z o l a c j i
skutkiem t w o
liczniejsze
g r u p y m i s j o n a r z y k a t o l i c k i c h i p r o e s t a n r k i r h korzystając z u l "
d e w i z o w W n i- p a s z p o r t o w y c h wyjechały do m i s v j p r z e d - w s z y s t ­
k i m do k o l o n i i f r a n c u s k i c h w A f r y c e ale i młody ч przedsiębior­
czy e t n o g r a f z N W h a t e ! p r o f d r Jean Gabue odbył już d w i e krót­
sze w M o r a w v n a u k o w e s a m o l o t e m do T u a r e - ó w L i nu w A f r y c e
oółnoćriei i d z i e z e b e d ^ k a z n y m a w i a ł e t m S d i c z ^ i y
Mimo
w s z y s t k o кЬтю1у
^
w a ż n i e w S e i h c z n eisz^
morskich coJednak
hlmnbco n V o r i e
Я
l ^ e d t y n i e ta

™
n
i
n S n w f e n ^
р ^ ш ч о ч у Т Ж

e

wnłvwa z M d

�-№Г&gt;
n i o n a rozwój e t n o l o g i i . etnografii i l u d o z n a w s t w a
j a k w y n i k a z następujących wywodów.

szwajcarskiego,

I. P o d r ó ż e i w y p r a w y n a u k o w e d o k r a j ó w p o ­
zaeuropejskich.
N a j n i e k o r z v s t n i e j s i e d m i o l e t n i a i z o l a c j a w p l v n e l a n a prace
i b a d a n i a n a u k o w e , wymagające bezpośredniegoГI ciągłego k o n ­
taktu i porozumienia z uczonymi i instytucjami n a u k o w y m i i n ­
n y c h krajów. Nastąpił p r a w i e zupełny zastój we w y m i a n i e czaso­
p i s m n a u k o w y c h z i n n y m i krajami,'które podczas" w o j n y z a w i e ­
siły zupełnie l u b częściowo w y d a w a n i e s w y c h periodyków- z w i e ­
dzanie mu/eów przez gości z a g r a n i c z n y c h osiągnęło na'iniaszy
s t a n ; międzynarodowa w y m i a n a i współpraca w ctziedzinic e t n o ­
l o g i i i e t n o g r a f i i przestała w t v m czasie p r a w i e istnieć
Podobny
los spotkał w y p r a w y do krajów z a m o r s k i c h w celach n a u k o w y c h
M i m o to w t v m okresie p r z e p r o w a d z i l i w v p r a w v n a u k o w e nastę­
pujący b a d a n e szwa j V a i i y :
'
*
'
P

i

D r P. W i . - U zwiedził K a s z m i r , T y b e t i I n d i e , gdzie szcze­
gólne b a d a n i a przeprowadził n a d szczepem Naga. Bogate * z b i o r y
przesiał d l a m u z e u m w B a z y l e i . Tenże badacz odbvł w r. 1941 p o ­
dróż do A m e r y k i Południowej, a w 1942 r. prowadził b a d a n i a
naukowe na W i e l k i c h A n t y l a c h .
H . E. K a u f m a n n o d b v l wyprawę d o I n d i i , g d z i e s p e c j a l ­
ne b a d a n i a poświecił szczepowi N a g a ; cenne i l i c z n e zbiory e t n o ­
g r a f i c z n e tegoż szczepu przekazał m u z e u m w B a z y l e i .
H o d e'] K r . zwiedził w celach n a u k o w y c h A m e r y k a Połud­
n i o w a i badał szczególnie g r o b y slaro-peruańskie.
R i i t e i- I I a n s odbył'ekspedycje do L a p o n i i .
H i m m e 1 h e b с r podróżował
królko p r z e d
wybuchem
w o j n y m i e d z y E s k i m o s a m i Cieśniny B e r i n g a i Z a t o k i P o i n t B a r
row."
' '
G a b u s . l e a n , badał w l a l a c h 1938—1939 Eskimosów t z w .
Caribous n a d Z a t o k a Hudsońska: w l a t a c h 194) i 1947 p r z e p r o w a ­
dził b a d a n i a e t n o g r a f i c z n e m i e d z y T u a r e g a m i w A f r y c e północ­
n e j , skad przywiózł bogate zbiory' d l a muzeów w B a z y l e i i N e u G l o w n v m z a d a n i e m w y m i e n i o n y c h podróżujących bvło z b i e ­
r a n i e i g r o m a d z e n i e obiektów e t n o g r a f i c z n y c h d l a muzeów s z w a j ­
c a r s k i c h , które też te w y p r a w y przygotowały i pieniężnie w s p i e ­
rały.
II. M u z e a i i c h d z i a ł a l n o ś ć .
Każdy n i e m a l k a n t o n p o s i a d a własne m u z e u m , z których
najważniejsze są: w Bazylei, w Z u r y c h u , w G e n e w i e , w B e r n i e ,
I.Uf!. T .

XXXVIII

30

�466
w X e u c h a t e l u , B u r g d o r l i e , w St. G a l l e n i we F r y b u r g u . Aż do
r o k u 1944 S z w a j c a r i a n i c posiadała wspólnego m u z e u m n a r o d o ­
wego; w t v m to r o k u m u z e u m w B a z v l e i przeznaczono n a . M u ­
seum f u r V o l k e r k u n d e u n d Schweizer'isches M u s e u m f u r V o l k s kunde». T o m u z e u m p o s i a d a największe z b i o r y i obecnie jest n i e ­
wątpliwie największym m u z e u m e t n o g r a f i c z n y m w zasięgu j e ­
ż y k i n i e m i e c k i e g o - w 1943 r tzn po
latach istnienia'liczvlo
m n i e i więcej 80 000 obiektów e t n o g r a f i c z n y c h z czego około 17 2Ó0
p r z y p a d a ' n a f o l k l o r e u r o p e j s k i M u z e u m \v Śzafuzie zostało p o d ­
czas n a l o t u /niszczone n a t o m i a s t i n n e m u z e a n i c n i e ucierpiały
podczas w o i n v ' j e d y n i e z b i o r y b a r d z i e j wartościowe usunięto
z muzeów i przeniesiono w miejsce bezpieczniejsze
Działalność muzeów s z w a j c a r s k i c h ograniczała sie aż do w y ­
b u c h u w o j n y przede w s z y s t k i m do g r o m a d z e n i a obiektów e t n o g r a ­
f i c z n y c h . W t e j d z i e d z i n i e m u z e u m w B a z y l e i osiągnęło i n e w a t p l i w i e najlepsze w y n i k i ; starało sie ono poza t v m przede w s z y s t ­
k i m o g r o m a d z e n i e oryginałów, a j e d y n i e z b r a k u tvrhże, zastę­
p o w a n o j e k o p i a m i i naśladownk-lwarai. T e n zapal ' g r o m a d z e n i a
cechuje w s z y s t k i e m u z e a lecz w y n i k i zależą w głównej mierze od
s t a n u finansów stojących do d y s p o z y c j i zaś pod t v m w z - l ę d e m
s p r a w a p r z e d s t a w i a sie' n i e z b y t k o m i n i e Większa 'cześć zbiorów
m u z e a l n y c h pochodzi od h o j n y c h ofiarodawców Toteż z b i o r y te
w v i W v
m r/eum w B a z y l e i z d r a d / a b . b a k planowości i " s y ­
s t e m a t y k i - sa to w dużo i m i e r z e m a - a z n v obiektów elno&lt;&gt;rafie'zi i v c h M u z e u m w B i - d o r f e różni sie' od i n n y c h muzeów t v m
że mieści o b i e k t y w H c z n i c f o l k l o m s / w a i c a . - k i e - n z , s / c z e l ­
n y m u w ź i d n i e n i e m L ow.de ^
wieiskie-o Inne' muzea
w y k ^ ^ w e l k ^
S
m
ludów^^SnJch^
rodzmiego!
S i e d m i o l e t n i a izolacje należy'bezwarunkowa uważać za pożą­
d a n a d l a z o r g a n i z o w a n i a uporządkowania, p r z e b u d o w y względnie
r o z b u d o w y muzeów s z w a j c a r s k i c h . Zastój w dopływie m a t e r i a ­
łów e t n o g r a f i c z n y c h z .krajów z a m o r s k i c h zmusił poniekąd e t n o ­
logów i etnografów s z w a j c a r s k i c h do zajęcia się f o l k l o r e m o j c z y ­
s t y m , ale przede w s z y s t k i m do p o d n i e s i e n i a p o z i o m u muzeów, bv
z n i c h uczynić i n s t r u m e n t s p r a w n y d o b a d a n n a u - k o w v r h . Czas
i pieniądz ' przeznaczony n a zakup'obiektów względnie w y p o s a ­
żenie e k s p e d y c j i do krajów z a m o r s k i c h zużyto n a p r z e p r o w a d z e ­
nie r e m o n t u ' budynków m u z e a l n y c h za-kup" w i l r v n ' ka'taln-iizaeje
przedmiotów e t n o g r a f i c z n y c h k o n s e r w o w a n i e
i ' magazynowanie
zbytecznych obiektów, z n a k o w a n i e i w y s t a w i a n i e okazów. M u ­
zeum w B a z v l e i zrobiło n i e w u o l i w i e w t v m k i e r u n k u n a i w i e k s z e
postępy. P r z y niektórych m u z e a c h u f u n d o w a n o stałe posady k u -

�467
sloszów, gdyż d o t y c h c z a s w i c i e p r a c m u z e a l n y c h zostało załatwia­
n y c h bezpłatnie przez w o l o n t a r i u s z o m
Z w i e d z a n i e muzeów przez publiczność, szkoły i g r u p y w o j ­
s k o w y c h wzrosło n i e p o m i e r n i e ; dzięki z n a k o w a n i u okazów oraz
o p r o w a d z a n i u zwiedzających przez f a c h o w y c h znawców e t n o g r a ­
f i i oraz dzięki przystępnym c e n o m publiczność często zwiedzała
muzea z w i d o c z n y m zainteresowaniem.
III.

Wystawy.

W związku z uporządkowaniem i s y s t e m a t y z a c j a zbiorów
m u z e a l n y c h urządzano c o r o c z n i e w y s t a w y czasowe w poszczegól­
n y c h m u z e a c h . B o k 1941 był p o d t y m względem " p r a w d z i w ą p o ­
wodzią w y s t a w * . Niektóre z tych wysław p o w t a r z a n o i w k i l k u
i n n y c h m i a s t a c h ; często w y s t a w y były o r g a n i z o w a n e przez k i l k a
muzeów. Najważniejsze z ' t y c h ' w y s t a w c z a s o w y c h były: « W y ­
s t a w a sztuki'chińskiej i japońskiej* w Genewie" w 1942" i tamże
w с. 1943 «W\-s!awa m a s e k * ; " W y s t a w a p l a s t y k i d r e w n i a n e j ,
w B a z y l e i w г. 1943. t u t a j urządzono już w r. 1941 i 1942 . W y ­
stawę fszluiki ludów P o l i n e z j i i M e l a n e z i»- w Z u r y c h u wysławiono
«Stftuke afVykańd;a» w 194.Г w B e r n i e i B a z y l e i urządzono c i e ­
kawą wvs.tawe . l ) a s &gt;Kinder pielzen«&gt;&gt;' w B e r n i e B a z y l e i i Z u r y ­
c h u urządzono w 1941 r. w s p ó l n y m i " iłami wystawę ^Sztuki a" j a lyckiejs.
S

IX.

К o n g r e s y.

R e k o m p e n s a t a częściowa z b r a k u kongresów międzynarodo­
w y c h były k o n g r e s y k r a j o w e , o r g a n i z o w a n e przez «Societć suisse
d ' a n d n o p o l o g i e " e t ' d e t h n o l o g i c * w ,r. 1940 w L o k a r n i e . w 1941
w B a z y l e i , w 1912 w S y j o n i e , w 1943 w Szafuzie. w 1914 w Sils.
w 194Ó w e F r y b u r g u , w 194(3 w Z u r y c h u , w 1947 w Genewie.
V . P u b i i к а с j e.

1

k

!
I
i
&gt;

I z o l a c j a , uniemożliwiając w y m i a n ę czasopism n a u k o w y c h
z z a g r a n i c a , przyczyniła s i e ' n i e m a ł o d o r o z w o j u e t n o g r a f i c z n e j
l i t e r a t u r y w S z w a j c a r i i . O i l e m i w i a d o m o , żadne z p r z e d w o j e n n y c h c z a s o p i s m l a d o z n a w c z n y c h n i e przerwało redagowania a n i
też nie przestało pojawiać sie. p r z e c i w n i e powstały n o w e p e r i o d v k i . częściowo l u b całkowicie poświecone z a g a d n i e n i o m l u d o ¬
znawstwa l u b etnologii j a k
A c t a T r o p i c a , Z e i i t s c h r i t l f u r Tropenwissenschaft u n d T r o ¬
p e n m e d i z i n , B a z y l e a 1944. t o m I .
L e s Musees de Geneve, B u l l e t i n Menswel d e s Mu sees et Col¬
lections de la Y i l l e de Geneve. Geneve 1944.
30*

�468
B u l l e t i n fie la Societe Suisse des A m i s de Г Е х 1 г ё т е O r i e n t .
Z u r y c h 194-1.
Cahiers F e r d i n a n d de Saussure, Geneve 1941.
N e w ZciLscbrif-t f u r M i s s i o n s w i s s e n s c h a i l ( N o u v e l l e Revue
do science m i s s i o n n a i r e ) , SehuneckłBeokenńed 1945.
S e h w e i z e r i s c h e Z e i l s o h r i f t f u r P s y c h o l o g i e . 1944.
A n n a l e n d e r P h i l o s o p h i s e h e n Gesellschaft Inner.schwerz. 1944.
A f t t h r a p o s , R e v u e Internationale d ' E t h n o b g i e et de L i n g u i s l i q u e ; redakcje tegoż c z a s o p i s m a przeniesiono w r. 1939 z W i e ­
d n i a do F r y b u r g a
Oprócz łych czasopism
j a k пр.:

pojawiły sic wartościowe
'

publikacje
4-

IIoffmanii-Kraver
E d u a r d ; «Feste u n d B r a u c h e des
S e h w e i z e r v o l k e s * . O p r a c o w a n i e n o w e pnzez P. Geigera, Z u r y c h
1940. R u I» i O b r . : «Volksfcunst a m B e m e r B a u e r n h a u s * . S c h w e i zerisebe Gesellschaft f u r Votkskund-e, Basel 1942. S p e i s e r F . :
Л'егяисЬ einer S i e d l u n g s g c s c h i c h i e
d e r Sud,see» (De-nkschriften
der Schweiz. Natm-foraohenden G e s c l k e h a f l , t o m L X X V I I , Z u n - c h
19 W . W a l l e r
E . : « I i i stor ische M c her d e r S c h w e i z u n d i h r e
E n t w i e k l u n z u r hetiti«en Eindeokun.«» Z u r y c h 4 e u 1 i K a r o l " S c h w e i z c r Masken u n d M a s k e n b r a u c h e . . Z u r y c h 1943. Z n a c z n a
cześć t y c h p u b l i i k a c y j jest poświęcona f o l k l o r o w i s z w a j c a r s k i e m u .
0

VI. K a t e d r y
I

etnologii

i

etnografii.

P r z e d w o j n a ]&gt;olrzeba k a t e d r e t n o l o g i i n a u n i w e r s y t e t a c h
s z w a j c a r s k i c h nie b v l a zbvt a k t u a l n a , ze względu n a łatwość s t u ­
d i o w a n i a na w s z e c h n i c a c h państw sąsiednich, p r z e d e w s z y s t k i m
we W i e d n i u , w Paryżu, H a m b u r g u . B e r l i n i e . W o j n a j e d n a k u t r u ­
dniła względnie w p r o s t uniemożliwiła s t u d i a za g r a n i c a , wobec
tego nowsla-lv n o w e k a t e d r y e t n o l o g i i w k r a j u . I tak u t w o r z o n o
we F r v b u r - u w 1939 katedrę e t n o l o g i i i p o w i e r z o n o i a e t n o l o g o w i
światowej sławy p r o f d r W
S c h m i d t o w i profesorowi e t n o h ^ i i
na u n i w e r s y t e c i e wiedeńskim' założycielowi i d y r e k t o r o w i I n s t y t u l u A n t h r b p o . s - . n o a n e k s j i A u s t r i i przez Rzesze p-rof S c h m i d t
przeniósł' sie т ca v m i n s t y t u t e m d o F r o i d e v i l l e pod F r y b u r g i e m
U i e sie też mieści r e d a k c j a czasopisma «Anlhropos» N a u n i w e r svtecie w B a z y l e i w v k l a d a e l n 1 » e ogólna
snccialna orof d r
F e l i k s Speiser ' o d 1939 W G e n e w i e i s t r u ^ i e o d d a w n a k a t e d r a a n trooolo^i
H.olcafH
^ Г ^ Ы с ^
Z r i m . T r
' i 2 Uóti
r ^ w u i z o m d ćentc o d r M W Z
C i i 'v, „ j ' P r t - C } l
etnob
" e od r P&gt; 0 r ' A l f i e d Svińma^in N a u n i w m v ^ i i e

I

I

I

I

I

n

I

\t YuZbuZIul

�469
t e l u utworzono docenturę etnografii
prof, d r J . Gabus.

w

1916, która

powiemmo

VII. L u d o z n a w s i w o w S z w a j c a r i i .
N i e w ą t p l i w i e największa korzyścią, która i z o l a c j a w o j e n n a
przyniosła e t n o g r a f i i s z w a j c a r s k i e j polega n a r o z b u d z e n i u z a i n ­
t e r e s o w a n i a sie f o l k l o r e m r o d z i m y m . Zaś z a i n t e r e s o w a n i e to r o z ­
b u d z o n o w sama porę, gdvż k u l t u r a l u d o w a zaczyna p o d w p ł y ­
w e m nowoczesnej c v w i l l z a e j i w S z w a j c a r i i szybko zanikać. Ce­
l e m g ł ó w n v m l u d o z n a w s i t w a s z w a j c a r s k i e g o jest n a r a z i e z b i e r a ­
nie zabytków k u l t u r y l u d o w e j . W t y m c e l u ' S z w a j c a r s k i e
Towa­
r z y s t w o ' L u d o z n a w c z e (Schweizerisehe Geselłschait f u r V o l b k u n dc) o r g a n i z u j e p l a n o w e b a d a n i a w całym k u a i u , połączone z -&gt;rom a d z c n i e i n w s z e l k i c h zabytków k u l t u r ' v Ludowe i Działalność T o ­
w a r z y s t w a L u d o z n a w c z e g o S z w a j c a r s k i e g o o b e j m u j e następując*
dziedVinv k u l t u r y l u d o w e j - medycynę l u d o w a p o d k i e r o w n i c t w e m
S t o l l a i H o f f m a i m - J v r a y e r a pieśń i poezje l u d o w i p o d k i e r H o f f m a r m - K r n e r a i John
" m i e s z k a n i e w i e j s k i e p o d k i e r dhiż H S d w a b , i H a " s i iХ а Г ' s z t u k ę l u d o w a p i l k i e P Ge - e r a
В" W e i s s a m i e sca u a l n l c z e ' P i e l . r z y n r k i w o r v w v m i d k i e r F r ic-sia E
i
a
S
m
' Sstonrznn-ludo/n^wcM и
' kier
П
W a T i S
1 to'
z na w c z v e h
W celu
ш , г 2 1
K n w o ^ S i
7 h ^ n i . r m a t e r i X п г п Г ы е о ^ , ^ \yr-uLn i i ł L E m T n
./v

\ t m d l i ^

Г !

Jiim^

w kOVrvrn L

S• m i i e i R M n "

d o z n a ^ ^
Pora
Szwajcarskim
T o w a r z y s t w e m L u d o z n a w c z y m 'także
i n n e i n s t y t u c j e niemało się przyczyniają do b a d a n i a i g r o m a d z e ­
n i a zabytków k u l t u r y ludowej j a k ; s e m i n a r i a g e r m a m s t v k i i r o m a n i s t v k i n a u n i w e r s y t e t a c h , i n s t y t u t y geograficzne i a r c h i w u m
f o n o g r a f i c z n e na u n i w e r s y t e c i e w " Z u r y c h u , i n s t y t u t y l i n g w i s t y ­
czne zajmujące się o p r a c o w a n i e m słownika narzeczy
szwajcar­
s k i c h oraz towarzystwa n a u k o w e w poszczególnych k a n t o n a c h
L u d o z n a w s l w o s z w a j c a r s k i e o g r a n i c z a się na r a z i e do z b i e ­
r a n i a zabytków k u l t u r y l u d o w e j ; podział na t e r y t o r i a l u d o z n a w ­
cze, k w e s t i a w p ł y w ó w i p o c h o d z e n i a poszczególnych elementów
k u l t u r y l u d o w e j n i e jest jeszcze a k t u a l n a , lecz wołno ż y w i ć u z a ­
s a d n i o n e nadzieje, że i te z a d a n i a zostaną pomyślnie rozwiązane,
gdyż s u m i e n n a p r a c a u c z o n y c h , i c h wytrwałość i zapał oraz za i n i e r e s o w a n i e się społeczeństwa i . j e g o ' j a k i władz państwowych

�•i70
przychylność są jHM-yka. że eeje te zostaną osiągnięte. P u b l i k a c j e
i w v k l u d v popularyzują w y n i k i badań, zwracają uwagę społe­
c z e ń s t w a ' n a wartość i znaczenie k u l t u r y l u d o w e j ; p o p i e r a sie
i o r g a n i z u j e wvs.te.pv w s t r o j a c h l u d o w y c h , pielęgnuje się świad o m i c g w a r v i narzecza l u d o w e i t o n i e t v l k o wśród l u d u lecz
i w sferach'intelektualnych.
W s z y s t k i m t v m p r a c o m l u d o z n a w c z y m przyświeca jeden c e l ;
u p r a c o w a n i e a t l a s u e t n o g r a f i c z n e g o S z w a j c a r i i . P o r ó w n y w a sie
często S z w a j c a r i e do z w r o t n i c y , dzięki r o l i j a k a o d g r y w a w
W
m u n i k a c j i m i e d z y k r a j a m i E u r o p y północnej i południowej oraz
z a c h o d n i e j i w s c h o d n i e j . R o l e z w r o t n i c y - k u l t u r , p o s u w a j a c y r h sie
7. z a c h o d u n a wschód, CZA- n a odwrót ' S z w a j c a r i a odgrywała n i e
t y l k o w epoce h i s t o r y c z n e j lecz już w o k r e s i e p a l e o l i t u j a k w y ­
kazują w y k o p a l i s k a ' i jeszcze pokażą b a d a n i a e t n o g r a f i c z n e .
'
Frvburg,

Szwajcaria.
7'.

С. 1. А.

P.

Chodiidlu

INFORMATION"

«-Biuletm C o m m i s s i o n I n t e r n a t i o n a l e des A r t s et T r a d i t i o n s
P o p u l a t e s * który b v ł o d d a w n a o c z e k i w a n y , ukazał sie nareszcie
w l i p c u hr. W v s z e d ! n r 1 i 2. Jest o n w v r l a w a n v w języku f r a n ­
c u s k i m i a n g i e l s k i m . Na razie rozmiary jego są bardzo' s k r o m n e ,
ale m a m v nadzieję, że i pod t y m względem nastąpi z m i a n a . Mała
objętość b i u l e t y n u p o w o d u j e z konieczności n i e z m i e r n i e zwięzłe
u j m o w a n i e ciekavvvch n a ogol i n f o r m a c j i . W n i e j e d n y m w y ­
p a d k u pragnęłoby sic dowiedzieć czegoś więcej zwłaszcza jeżeli
r h o d s i o , p r a w y 'które już p o p r z e d n i o były d a w a n e n p w t p r a w o z d a n i u z H f W a l n e g o Z g r o m a d z e n i a С I A P j a k i w szeroko
rozesłanych l i t o g r a f owa n y d , materiałach o b r a d ' tegoż
Zgroma­
dzenia. '
Możliwe j e d n a k , że z u z a s a d n i o n y c h i poważnych powodów
S e k r e t a r i a t G e n e r a l n y widział sie z n i e w o l o n y do p o n o w n e g o p r z y ­
p o m n i e n i a i to z p e w n y m i uzupełnieniami wiadomości zasadniczo
już z n a n y c h .
Z szczególną radością d o w i a d u j e m y się z n r 1, że wreszcie
z początkiem r o k u 1949 zacznie wychodzić « L a o s » , którv wypełni
dotkliwą pustkę powstała w s k u t e k zaprzestania w y d a w a n i a w r.
1946 «M.useion» i «Rechere.hes.».
N i e m n i e j trzeba z. w i e l k i m u z n a n i e m powitać, że inicjaływa,
z którą n a W a l n y m . Z g r o m a d z e n i u wvstapHi członkowie I V S e k ­
cji С. I . A . P., a t o d r V i r g i l B u r b i r o , p r o f . G. de A p a r i c i o i p . G. H .

�471
R i v i e r e , znalazła l a k szvbka realizacje pracz zwołanie w d n i a c h
9—12 października be, międzynarodowej k o n f e r e n c j i d l a s p r a w
zagadnień b u d o w n i c t w a , względnie o d b u d o w y we i , która się o d ­
będzie w Rudapew.de. Szczególny n a c i s k w p r o g r a m i e o b r a d kła­
dzie sie n a uwzględnienie i w y z y s k a n i e w budownictwie w i e j s k i m
elementów f o l k l o r y s t y c z n y c h . " 2e rzad węgierski udzielił t e m u
przedsięwzięciu daleko idącej pomocy zawdzięcza sie n a t u r a l n i e
w p i e r w s z y m rzędzie M i n i s t r o w i O d b u d o w y i R o b o l P u b l i c z n y c h ,
u J Darvas iak i podsekretarzowi stanu d r Rorbiro N i e n m i e i
e d n a k jest ^ z n a m i e n n y m że koncepcje pr/yjete w r 1047 przez
W a l n e Z g r o m a d z e n i e ' С / 1 \ P sa u z n a w a n e j a k o pożylec/n/
i podzielane nrzez węgierskie" koła'of ic i a l n e 7 dalsze-o c i a - u h i u etvnu d o w i a d u h o n v &lt; e o DOSIOBach w ^ i m z a c i i w y m a n y wv
l a w n ctw ustanowieniu s voemliuw d a s
a ów m l k l m y s t y c z
v d o ł cokraiowró w w Кчп-idzic W l e i soirawie w s r e 4 k i c l i w a
dtmmści^fJ^
Paryż, X V I , A v e n u e ^ K l e h e r H I
D y s k u t o w a n a na' W a h i v m Z g r o m a d z e n i u s p r a w a M i e d z y n a - '
r o d o w y c h A r c h i w ó w M u z y k i ' L u d o w e j w G e n e w i e została należy­
cie załatwiona. A r c h i w a pozostają n a d a l w Genewie p o d zarzą­
dem prof. E u g e n i u s z a P i t t a r d &lt;i. t v m , że k i e r o w n i c t w o n a u k o w e
obiela С. I . A / P T O rozwiązanie ułatwia i stolnic, prace I X Sekcji
( m u z v k a i tańce) C. L A . P.', oraz wyłonionemu s p e c j a l n e m u k o ­
mitetowi m u z y k o l o g i c z n e m u który o p r a c o w u j e w l e j c h w i l i j e d ­
nolite zasady'techniczne zbierania i U w a l a n i a m u z y k i l u d o w e j .
W a ż n a ' jest dalej wiadomość, że Międzynarodowa R a d a M u ­
zealna uchwaliła przystąpienie do ścisłej współpracy z С. I . A. P.
O b o k krótkich sprawozdań o obeenvm stanie 'badań n a u k o ­
w y c h w nas/.vm zakresie w L u k s e m b u r g u . B e l g i i , i n a Cyprze,
b i u l e t y n i n f o r m u j e , że w d n i a c h 9 — 1 2 września odbędzie sie
w T u r y n i e piaty Narodowy Kongres d i Tradi-zioni Popolari, a w r e ­
szcie podaje d a t y i m i e j s c a o d b y w a n i a w r o k u bieżącym m i ę d z y ­
n a r o d o w y c h kongresów a to n a u k a n t r o p o l o g i c z n y c h { e t n o l o g i c z n v c h w B r u k s e l i i geografii w L i z b o n i e
'
B i u l e t y n n r 2 rozpoc/лпа sie u w a g a m i prof. A r n o l d a V a n
Gcneppa n a t e m a t p o t r z e b y j e d n o l i t e j t e r m i n o l o g i i międzynaro­
d o w e j n a u k e t n o g r a f i c z n y c h , ezvm j a k w i a d o m o obszernie z a j m o ­
wało się o s t a t n i / W a l n e Z g r o m a d z e n i e С I . A. P. D a l e j p o r u ­
szono t a k bardzo a k t u a l n a sprawę p o m o c y zakładom n a u k o w y m
z n i s z c z o n y m przez wojnę i zwołanej p r z e z U . N . E . S. C. O.
w d n i a 2 6 - 2 9 l i p c a do Paryża k o n f e r e n c j i , której z a d a n i e m s t w o ­
rzenie światowego k a t a l o g u dolvichczas zebranej m u z v k i l u d o w e j
Treść te uzupełniają krótkie s p r a w o z d a n i a o o b e e n v m stanie b a ­
dań e t n o g r a f i c z n y c h i ' ełnolo"icznvch w Jugosławii i t d

�472
COMMISSION

I N T E R N A T I O N A L E DES ARTS ET
POPUEAIRES,

TRADITIONS-

której stała siedziba z n a j d u j e sie obecnie w Paryżu, odbvl-a.
w d n i a c h 1 - 5 października 1947 s w o j e trzecie W a l n e Z g r o m a ­
dzenie.
P r z e d m i o t e m o b r a d była r e o r g a n i z a c j a samej K o m i s j i , p r z e dusikowanie zadań w o b l i c z u z m i e n i o n y c h stosunków p o w o j e n ­
n y c h , o d n o w i e n i e s t a r y c h i zadzierzgniecie
n o w y c h kontaktów
m i e d z y b a d a c z a m i e t n o l o g i i i e t n o g r a f i i różnych krajów, a w r e ­
szcie u s t a l e n i e w s k a l i międzynarodowej współpracy n a u k o w e j .
O d razu trzeba zaznaczyć, że b a r d z o duże j e s t ' z a i n t e r e s o w a ­
nie d a l s z y m i s t n i e n i e m C. L A . P.'u i o d c z u w a n i e p o t r z e b y stałego
k o n t a k t u i ścisłej współpracy iniędzy n a u k o w c a m i różnych k r a ­
jów. Znalazło (o swój w y r a z v w ilości krajów reprezentowanych
i iiczeslniezac.vc.li w obradach. Świadczy o t y m i f a k t , że udział
w n i c h wzięli także j a k o o b s e r w a t o r z y p r z e d s t a w i c i e l e V. N . E .
S. C. O. (zastępca generalnego dyrektora, p r o f . Лап T h o m a s i M i s s
Y e n e t l L a w ł e r ) oraz Międzynarodowego B i u r a Pracy ( p a n i M o ­
reli).
Następujące k r a j e wysiały s w y c h p r z e d s t a w i c i e l i : 1) A n t y l e ,
2) Argentyna';;.?) A u s t r i a , ' 4 ) B e l g i a , ó) B r a z y l i a , (i) W i e l k a B r y ­
t a n i a / 7) ' Bułgaria, 8 ) Czechosłowacja, 9 ) ' D a n i a , 10) F r a n c j a .
11) Grecja, 12) H o l a n d i a , 13) I r a n , 11) I n d o c h i n y , 15) I t a l i a . .
Ifi) L i b a n , 17) M e k s v k . 18) R u m u n i a , 19) P o l s k a . 20) P o r t u g a l i a , .
21) S z w a j c a r i a , 22) S t a n y Zjednoczone A. P., 23) Szwecja. 21)'Ти,гcja, 25) W ę g r y .
'
'
Niektóre kra je, które biorą udział w p r a c a c h С. I . A. P. z róż­
n y c h powodów nie mogły przysłać s w o i c h zastępców, co j e d n a k
zostało uwzględnione С znalazło swój w y r a z p r z v w v b o r r e n o ­
w y c h władz n a okres 1947—1950. N a d t o w o b r a d a c h brały udział
i nieiktóre osoby, które nie występowały w charakterze delegatów-..
Otwierając Obrady prezes Ć. I . A." P.'u p a n A I h e r l M a r i n u s ( B e l g i a ) przedstawił znaczenie f o l k l o r u d l a a k c j i zbliżenia
narodów. T r z e b a podkreślić, że obranie tego właśnie t e m a t u było
bardzo szczęśliwe. J a k p o w s z e c h n i e w i a d o m o , na ogól mówiąc
w zbliżeniu k u l t u r a l n y m kładziono dotychczas naprawdę główny
nacisk n a w z a j e m n e i n f o r m o w a n i e s i ę ' t y l k o o p e w n y c h p r z e j a ­
w a c h i osia«niee.iaeh k u l t u r a l n y c h B i a i i o przy t v m p o d uwagę
n p w liter^aWze autorów rzeczywiście n a j w y b i t n i e j s z y c h , l u b
c h w i l o w o najbardziej r o z r e k l a m o w a n y c h a podobnie przedstawia
sie i s p r a w a w i n n y c h działach osiągnięć k u l t u r a l n y c h Na tym
w s z y s t k i m wycisnęły swoje piętno p r z e k o n a n i a i z a p a t r y w a n i a , .

�173

*
J
'l
!
•

i
1

'••
:

v
'
!•

•'

:i
f
: !

4

r

n i e d a w n o powszechne, a i d z i s i a j jeszcze dosyć s i l n i e z a k o r z e ­
n i o n e , które m o ż e m y określić j a k o e l i t a r n o - i n t e l e k l u a t i s t y e z n e .
N i e wchodząc w wartość obiektywną poszczególnych elementów
lego w s z y s t k i e g o , eo p r z y z w y c z a j o n o się nazywać k u l t u r a jakiegoś
n a r o d u , w przeciwieństwie d o jego f o l k l o r u , t r z e b a j e d n a k p o d ­
kreślić, że d l a p r a w d z i w e g o i trwałego zbliżenia narodów -które
bez należytego w z a j e m n e g o p o z n a n i a n i e jest możliwe f o l k l o r t a k
często t r a k t o w a n y z p e w n y m lekceważeniem, p o s i a d a n i e n m i e i sze, a n i e r a z n a w e t i większe znaczenie. O b r a z u j e n a m b o w i e m
zarówno duchową, j a k i ' m a t e r i a l n ą kulturę s z e r o k i c h DIRS 11 tł.rodu.
Jest to przecież co innego, aniżeli n a w e t c i e k a w e osiagnięcia n i e r a z małych, l u b większych g r u p intelektualistów. M o r z y
l a k łatwo ulegają złudzeniom, że d a j a w y r a z p r a w d z i w e j k u l t u r y
swego k r a j u . J a k takie nieporozumienie''może u j e m n i e zaciążyć
także i w zakresie p o l i t y k i , tego n a j l e p s z y m d o w o d e m wyobraże­
n i a o N i e m c z e c h przed i p o r o k u 1933. T o w s z y s t k o co doszło w t e d y
do głosu z osiągnięciem władzy przez H i t l e r a określano j a k o o d .lępslwo o d ' p r a w d z i w e j k u l i m y n i e m i e c k i e j T v l k o że ta t a k
zwana p r a w d z i w a k u l t u r a była'przede w s z y s t k i m t o w a r e m eksp o r t o w e i cieszącym sie n a rvnini w c w n c l r z n v m b a r d z o o g r a ­
n i c z o n y m p o p y t e m : Bezstronne'zaś b a d a n i a etnołogiczno-hutor v r v n e na każdym n i e m a l k r o k u w v k a z v w n l v że k u l t n r a т я ч i I n
b i z w v J l e d u n a w e ) n a różnice ' w s t o p n i u wykształcenia p r z e d s t a wiała % r S o l a inaczej
w\«szuucenia p r z c u s i a
Poza prezesem M a r i n u s e m porusza! także to z a g a d n i e n i e o d nośnie zresztą t y l k o do jednego działu, d a w n y prezes С. I . A. P/u
prof, d r O t t o L e h m a n n . N i e mogąc osobiście uczestniczyć
w o b r a d a c h przesłał Z g r o m a d z e n i u swoje u w a g i i sugestie p t .
« Znaczenie i wartość s z t u k l u d o w y c h w życiu m i e W ™ a r o d o w v i n ,
( L m r p o r t a n e e et la y a l e u r d e A r t P o p u l a i r e d a m l a y i e I n t e r n a ­
tionale).
Zresztą trzeba t u nadmienić, że p o d t v m w z g l ę d e m n i e i s t ­
nieje różnica zapatrywań w łonie С. I . A. P., której obowiązujący
statut, a r t . 2 wyraźnie p o w i a d a : « G ł ó w n v m с e ł e m j e s t p i o¬
wad zenie
badań
porównawczych
nad 'obycza­
jami i z w y c z a j a m i
ludów, j ак 'rów n i eż miedzyn a r o d o w a k o o r d y n a c j a badań
e t n o g r a f i c z n y c h
i f o Lk 1о г у s t y c z n у с h. W o g ó l n o ś c i z m i e r z a
ona
( K o m i s i a) w t у m z a k r e s i e
do r o z w i j a n i a
W Z 'diemneeo
z r o z u m i e n i a
sie ludów
przez
odslan i a n i e w s p ó l n y c h p o d s t a w c y w i l i z a c j i i 7 &lt;м&gt; d ności
/Msadniezvch
d'! żeń
człowieka.

�474
W r e f e r a t a c h , w y p o w i e d z i a c h i r e z o l u c j a c h znalazła pełny
w y r a z szerokość c e l ó w " С I . A . P.'u, dotychczasowe poważne osią­
gnięcia i konieczność uzupełnienia d a w n i e j s z y c h ujęć różnych z a ­
gadnień. N a d t o zwrócono uwagę i n a n o w e p o t r z e b y , j a k i e p o w o ­
d u je z r e o r g a n i z o w a n i e
pracy w odmiennych, a pod n i e j e d n y m
względem n o w y c h w a r u n k a c h p o w o j e n n y c h .
S a m e r e f e r a t y i bodące i c h w y n i k i e m rezolucje można bv
podzielić n a : a ) s p r a w y o c h a r a k t e r z e o r i e n t a c y j n y m , b ) d o t y ­
czące zagadnień o r g a n i z a c y j n y c h , c) m e t o d o l o g i c z n y c h , a w r e s z c i e
d) problemów s p e c j a l n y c h
'
Duża uwagę poświecono w czasie Z g r o m a d z e n i a
informa­
c j o m d o s t a r c z o n y m przez członków С I . А. P., a które d o t v c z v l v
badań f o l k l o r v s t V e z m c h i e t n o g r a f i c z n y c h w poszczególnych k r a ­
j a c h . Uwzględniono ' t a k ż e z m i a n y , j a k i e zaszły o d r o k u 1940,
a w r e s z c i e " i s t r a t y p e r s o n a l n e i' rzeczowe s p o w o d o w a n e p r z e z
wojnę. Dalsze z b i e r a n i e i uzupełnianie odnośnych d a n y c h z a l e ­
cono S e k r e t a r i a t o w i G e n e r a l n e m u , który pozostaje p o d "energiczi r v m i w y i r a w n v m ; k i e r o w n i c t w e m pana
d ouк id e
N i c w v m a - a omówienia konieczność stałe-o Gromadzenia w e l k i c h materiałów i n f o r m a c y j n y c h przez S e k r e t a r i a t
Genialny
W l e n t y l k o przecież snosób inożna umożliwić w s z v s l i k i m człon­
k o m d o k ł a d n ą , a d l a i c h ' p r a c niezbędni} orientację.
vVvra7i.-m powszechnego o d c z u w a n i a
tej
polrzeby
bvla
i u c h w a l o n a l e z o h i c j a treści następującej: «C. i . A. P. s t w i e r d z a ,
że m i m o w s z y s t k i c h w v s i l i k o w , " j a k i e zostały podjęte od
c h w i l i ukończenia w o j n y , celem z e b r a n i a wiadomości o " p r a c y
n a u k o w e j w l a t a c h 1940—45, zebranie t y c h i n f o r m a c j i pozostaje
i n a d a l j a s k r a w o niewystarczające w zakresie e t n o g r a f i i , f o l k l o r u
i nauk pokrewnych;
że p u b l i k a c j a zbiorów, b i b l i o g r a f i i r e t r o s p e k t y w n e j r o z p o ­
częta w r o k u 1945 z i n i c j a t y w y Międzynarodowego Urzędu M u ­
zeów, z współpraca С. I . A.* P. została p r z e r w a n a , o i l e c h o d z i
o cześć e t n o l o g i e z n a .
W o b e c lego w z y w a sie Zarząd i S e k r e t a r i a t G e n e r a l n y do
ożycia w s z e l k i c h właściwych środków celem p o n o w n e g o p o d j ę ­
cia tej pracy.
W z y w a sie p r z y t v m w s z y s t k i c h członków С. I. A. P., j a k
również i n s t y t u c j e e t n o g r a f i c z n e i f o l k l o r y s t y c z n e , b y zechciały
udzielić j a k n a j d a l e j idącej p o m o c y celem " z a p e w n i e n i a p o w o d z e ­
n i a ternu n o w e m u wysiłkowi.
Korzystając z Lej sposobności p r z y p o m i n a sie konieczność,
stałej wymiany publikacji i wiadomości
biblio-

�475
g r a f i c z n y c h pomiędzy członkami С. I . A. P. oraz k r a j o w y m i ,
zainteresowanymi instytucjami.
"
W r e s z c i e zaleca sie S e k r e t a r i a t o w i G e n e r a l n e m u z o r g a n i z o ­
w a n i e w l v m c e l u o d p o w i e d n i e g o •biura, oraz u p r a s z a sie o p o ­
m o c o r g a n i z a c j e międzynarodowe, których p r o g r a m p r z e w i d u j e
działalność w i v m z a k r e s i e . .
'
I n n a sprawę dotycząca k o n c e n t r a c j i materiałów i n f o r m a c y j ­
n y c h , celem łatwiejszego i c h uprzystępnienia w s z y s t k i m z a i n t e ­
r e s o w a n y m poruszył p r o f . С. B r a i ł o i u ( R u m u n i a ) . C h o d z i
m i a n o w i c i e o Międzynarodowe A r c h i w a M u z y k i L u d o w e j , które
p o m y ś l i d a w n i e j s z y c h starań С. I . A. P. zostały s t w o r z o n e ' w r o k u
1943 n a p o d s l a w i e specjalnego s t a t u t u i umieszczone w M u z e u m
E t n o g r a f i c z n y m w Genewie.
Powzięto następująca uchwałę: «С. I . A. P. zważywszy, że
s t w o r z e n i e w r o k u 1943 Międzynarodowych A r c h i w ó w M u z y k i
L u d o w e j p r z v M u z e u m E t n o g r a f i c z n y m w Genewie, s t a n o w i r e a ­
lizacje p r o j e k t u , który zaliczył do p r o g r a m o w e j działalności С. I .
A. P . ' u już K o n g r e s ' o d b v l v w r . 1928 w P r a d z e , p o c z u w a sie do
obowiązku wyrażenia podziękowania twórcom A r c h i w ó w , j a k n i e ­
m n i e j władzom m i a s t a i k a n t o n u G e n e w y , których p o m o c umożli­
wiła .to t a k ważna realizację.
Z w a ż y w s z y z d r u g i e j s t r o n y , że te A r c h i w a sa przeznaczone
do n i e s i e n i a i s t o t n e j ' p o m o c y p r z v b a d a n i a c h e t n o g r a f i c z n y c h
i f o l k l o r y s t y c z n y c h , j a k n i e m n i e j w p r a c y S e k c j i M u z y k i С. I .
A. P.... p r z y j m u j e sie do wiadomości, życzenie wyrażone przez
założycieli A r c h i w ó w Międzynarodowych M u z y k i L u d o w e j , p o d ­
d a n i e i c h władzy С. I . A. P.
W o b e c tego p o s t a n a w i a sie przyłączenie t v e h A r c h i w ó w do
С. I . A. P.'u i poleca Zarządowi u r e g u l o w a n i e w p o r o z u m i e n i u
z k i e r o w n i k a m i .Archiwów warunków Lego przyłączenia i za]&gt;ewnienia ich w y k o n a n i a * .
W ś r ó d s p r a w o r g a n i z a c y j n y c h duża uwagę zwrócono n a
s t w o r z e n i e p o m o c y t e c h n i c z n e ] ' z e s t r o n y С. I . A . P.'u w o r g a n i ­
z o w a n i u badań
folklorystycznych
i etnograficznvch w krajach,
które jeszcze n i e posiadają o d p o w i e d n i c h własnych
instytucji.
Oprócz tego z a s t a n a w i a n o sie n a d sposobem z o r g a n i z o w a n i a p o ­
mocy d l a i n s t y t u c j i b a d a w c z o - n a u k o w v e h , które ucierpiały w s k u ­
tek w o j n y .
Z a g a d n i e n i e m p i e r w s z y m zajęli się s p e c j a l n i e p. M e h d i
B a r k e c h l i ( I r a n ) i prof.' F . D e A p a r i z i o
(Argentyna).
D r u g i e , podkreślając, że jest o n o b a r d z o a k t u a l n e i ważne,
przedstawili prof, dr O s h a n A l i s b a h ( T u r c j a ) , prof. F. D e

�(70

A p a r i с i о,
prof. S i g u r d
H г i x o n ( S z w e c j a ) , prof. S t .
К у r i a , k i d i s ( G r e c j a ) , dx I . C. P e a t e ( W i e l k a B r e t a n i a ) , p r o L
d r A n d r z e j M e l i с h e r c i k (Czechosłowacja), d r H a n - V i F е n g ( C h i n v ) i p r o f . К. P. С h a 11 o p a d h v a v ( I n d i e ) .
P o s t a n o w i o n o , powierzając t e c h n i c z n e wv-konanic S e k r e t a r i a ­
t o w i G e n e r a l n e m u , zebrać z w s z y s t k i c h krajów dotkniętych s t r a ­
t a m i w o j e n n y m i d a n e dotyczące'szkód w z b i o r a c h , urządzeniach
i l d . Równocześnie postanowiono, że wszyscy
członkowie m a j a
zgłosić w j a k i m s t o p n i u m o g l i b y ze s w o i c h zasobów przyjść z p o ­
mocą p o s z k o d o w a n y m .
B a r d z o w i e l e u w a g i i referatów poświecono
zagadnien i o m m e t o d o 1 o g i с z n у m . Stanowią one bezwzględnie n a ­
der poważny d o r o b e k o b r a d i p o w i n n y zostać dokładnie osobno
rozważone. Nie jest to m o ż l i w e w krótkim s p r a w o z d a n i u , którego
celem jest p o i n f o r m o w a n i e o p r z e b i e g u W a)nego Z g r o m a d z e n i a .
Sadzę n a w e t , że w s z y s t k i e r e f e r a t y tego działu p o w i n n y b v zostać
przełożone n a język p o l s k i , co ułatwiłoby dokładne zazna j W . e n i e
się z treścią i u m o ż l i w i ł o szersza i bardzo c e l o w a i potrzebna d y ­
skusję.
T

Prof. R a f a ł
C o r s o ( N e a p o l ) m ó w i ł na temat «Pożytku,
j a k i b v osiągnięto przez s k o o r d y n o w a n i e różnych zapatrywań d o ­
tyczących z a k r e s u i p r z e d m i o t u folkloru» ( U t i l i t e d ' u n e c o o r d i n a ­
t i o n des d i f f e r e n t * p o i n t de vue c o n c e r n a n t ]e d o m a i n e e l 1'objet
d u f o l k l o r e ) . P r z s ^ o m i n a m , że p r o f . Corso jest n i e t v l k o w y b i t ­
n y m u c z o n y m , ale i r e d a k t o r e m t a k b a r d z o cenionego * F o l k l W » .
Cieszący sie w i e l k a powszechną p o w a g a
A r n o l d
Van
G e n u е р ( F r a n c j a ) poruszył sprawę-konieczności u s t a l e n i a m i ę ­
d z y n a r o d o w e j t e r m i n o l o g i i n a u k e t n o g r a f i c z n y c h (Necessite d W
t e r m i n o l o g i e " i n t e r n a t i o n a l e d a n s les Sciences' c l h n o g r a p h i q u e s ) .
D o k t o r P. J . M e e r t e n s
( H o l a n d i a ) zgłosił
uchwalona
przez z e b r a n y c h rezolucje o «Konieczności przyjęcia p e w n y c h r e ­
guł międzynarodowych" dolvcsaeyeh układania atlasów e t n o g r a ПгагуеЬ».
Z a g a d n i e n i e m s p e c j a l n y m zajął się p a n M . V. U. S a v c e
(Manchester), a m i a n o w i c i e etnografia .ekologiczna., czvii do­
mową i z o r g a n i z o w a n i e m d l a odnośnych badań współpracy m i ę ­
d z y n a r o d o w e j ( E t h n o g r a p h i c «ecco)og'ique» o u d o m e s l k p . e 'et c o l ­
laboration internationale).
P. M a r c e l M a g e t ( F r a n c j a ) w v s l a p i l г r e f e r a t e m określo­
n y m j a k o « U w a g i wstępne, .które dotyczą M e t o d i T e c h n i k i p o ­
szukiwań e t n o g r a f i c z n y c h * (Mćthodes' et t e c h n i q u e s dans la r e ­
cherche ethnogYaphique. T r a e a i l d ' E ' q u p e etc... T e c h n i q u e s : des-

�+77
.мп, p h o t o g r a p h i c , f i l m , d i s q u c , n o t a t i o n p h o n o l i q u e s n o t a t i o n e h o r e o g r a p h i q u e . d o c u m e n t a t i o n etc.).
D a l e j nalezv Lulaj wspomnieć o ż y w e j d v s k u s i i , j a k a sie w y ­
wiązała odnośnie projektów i p o t r z e b w y d a w n i c z y c h , oraz w y ­
mianę m v s l i w p r z e d m i o c i e o r g a n i z a c j i p r a c v n a u k o w e j i l d .
Wśród z a g a d n i e ń
s p e c j a l n y c !&gt;,' którym się z a j m o ­
w a n o , n a p l a n p i e r w s z y wysunęła się s p r a w a urządzenia w r o k u
1952 Międzynarodowej W y s t a w y S z t u k i L u d o w e j w B e m i e . Sama
m\śl b v i a już skonkretyzowaną w токи 1931 i t o p r a y u d z i a l e
ówczesnego sekretarza T o w a r z y s t w a L u d o z n a w c z e g o p r o f . U . J . K .
dr. A d a m a F i s c h e r a . Podjęta podówczas przez С. I . A . P.
i n i c j a t y w a została w szeregu krajów p r z y c h y l n i e przyjęta i r o z ­
poczęto k r o k i wstępne. W y b u c h w o j n v u n i e m o ż l i w i ł
realizacje
lego pożytecznego i celowego z a m i e r z e n i a .
Obecnie i s t n i e j e u z a s a d n i o n a n a d z i e j a , że sie to u d a . W ł a ­
dze k a n t o n u i m i a s t a B o r n a śluza p r z y t y m p o t r z e b n a pomocą. D l a
uniknięcia nieporozumień trzeba jednakowoż zaznaczyć, że W y ­
stawa jest pomyślana bardzo szeroko i b y n a j m n i e j n i e o g r a n i c z a
sie do s a m e j s z t u k i l u d o w e j . W skróceniu p o d a j e m y t u t a j rezo¬
lucję p r z e d s t a w i o n a przez p . D a n i e l a B a u d-JJ о v v, prezesa
Szwajearskeigo
K o m i t e t u N a r o d o w e g o S z t u k i L u d o w e j : «C t
A P stwierdzając, że e t n o g r a f i a i f o l k l o r nadają sie w sposób
w v j a i k o w v do o n a n i z o w a n i a w y s t a w i międzynarodowych m a ­
n i f e s t a c j i ' które by w sposób bezsprzeczny
w'vkazvwalv pokre­
wieństwa i a k i e ' i s t n i e i a m i e d z y r ó ż n y m ' i
formami
c y w i l i z a c j i
a równocześnie sadzać' że m o - a one f w y s t a w i )
także .łużyć p o t r z e b o m badań e t n o g r a f i c z n y e h " i f o l k l o r y s t y c z ­
n y c h "ż\-wiac n i d t o nrzeświadczenie^że te«o r o d y n u i m n i f e s t a c e '
nieuz'vn^
szeroka nubhczność
X n o ^
w n ^ i
w v ^

w C

e

wVsoktei

т ™ ve i I i i do we i
pod auspicjami О I A P

wtrlości

wilio"

l ! I r i n i i i h sie o d b v ć

Z l e r a sie z a t e m Zarządowi: p r z y g o t o w a n i e p l a n u w v s l a w v
i manifestacji o charakterze etnograficznym i folklorystycznym...
który mógłby zostać w niedługim czasie p r z e d s t a w i o n y z a i n t e r e ­
sowanym' instytucjom...
W r e s z c i e upoważnia się Zarząd, o ile będzie uważał to za
potrzebne do u t w o r z e n i a specjalnego K o m i t e t u , którego z a d a n i e m
b y było z b a d a n i e i z r e a l i z o w a n i e różnych związanych z w y s t a w a
projektów*.
'
'
'
'

�-178
O b o l i w v s t a w y p o d o b n e m u c e l o w i m a j a slużvć m i ę d z y n a r o ­
d o w e festiwale m u z y k i , tańców i w i d o w i s k f o l k l o r y s t y c z n y c h . T e n
p r z e d m i o t referowała t a k szczególnie w t y m zakresie k o m p e t e n t n a
dr E l ż b i e t a B u r e l i e n a 1, przewodnicząca O g n i s k a S z t u k i
L u d o w e j w N o w y m J o r k u i K o m i t e t u N a r o d o w e g o Sztuk L u d o ­
w y c h Stanów Z j e d n o c z o n y c h A. P.
W ś r ó d tematów s p e c j a l n y c h p o m s z i m v r h n a Z g r o m a d z e n i u
n i c można pominąć m i l c z e n i e m szczególnie o r y g i n a l n e g o r e f e r a t u
dr V i r g i l B o r b i t o , p o d s e k r e t a r z a s t a n u M i n i s t e r s t w a Robót
P u b l i c z n y c h ( W ę g r y ) , p o d tytułem ^Doświadczenia z a r c h i t e k t u r a
chłopską p r z y o d b u d o w i e w s i , i w y w o d y p . G. H . R i v i e r ( F r a n c . j a ) p l / . R o i a folkloru w odbudowie wiejskiej..
O i l e c h o d z i o o r g a n i z a c j e wewnętrzna C. 1. A. P. to p r z y ­
jęto podział n a 10 s e k c j i f a c h o w y c h , wyposażonych w duża s a ­
modzielność. Sa one następujące: 1. B i b l i o g r a f i a , 2. T e o r i e ogólne,
M e t o d o l o g i a , T e r m i n o l o g i a , 3. Muzea, Z b i o r y , A r c h i w a , Ośrodki
materiałów i n f o r m a c y j n y c h
4. M i e s z k a n i e , ' praca
technologia
Ó. Społeczeństwo r e l i g i a ' p r a w o 6 L i t e r a t u r a 7 S z t u k a d r a m a ­
t y c z n a i zabawv 8. S z t u k i p i e p r z n e i d e k o r a c y j n e
kostiumy
У. M u z y k a i taniec, 10. W y s t a w y , ' m a n i f e s t a c j e p u b l i c z n e i f e s t i ­
wale.
Zarząd Główny n a o k i es 1917—1951) w y b r a n o w składzie n a ­
stępującym: prezes h o n o r o w y prof, d r O t t o L e h m a n n , prezes S a l ­
v a d o r de M a d a r i a g a . d r u g i prezes ( P r e s i d e n t - a d j o i n t ) A l b e r t M a r i n u s , v i c e - p r e z e s f prof. L u d w i k da Ga m a r a Cascudo. p r o f . К. P.
Chattopadhvav, dr Duncan E m i i c h . prof. Sigurd E r i \ o n . d r T L
Y u a n . Członkowie: Naji A l A s i l , p r o f . M a r i u s z B w b e a u . P. D a n i e l
R a u d - B o v y , p r o f . C. B r a i l o i u , d r A l f o n s C a r r i z o , p r o f . K a r o l C n o ­
tek p r o f Mendes Correa p r o f Rafał Corso P P i o l r L u d w i k D u c h a r t r e , p. Searnus O'Du'ilearga p r o f . A r n o l d V a n Gennep, prof,
d r W i k t o r G c r a n i b , p r o f , d r L e o n H a l b a n , p r o f . M e l v i l l e , i. H e r skowilis m o f P e r s i v a l R K i r h v n H a m i t KOS-ЭУ nro'f I я w i n
lajflm p r o f ' c
V a n d c r ' ł ecu w ' p r o f A i v W e i L i n &lt; b l o m p r o f
V T Mcndoza ,чоГ G F a i r W
l-im-bous' p VY J
P h i l Ł
P ' E B
RcKli-iVuez » V 1' s i v e e i r o f I Sedar W h n r
Z f
d r A d o l f Spamer
P

1

Upoważniono Zarząd do uzupełnienia swego składu po p o ­
r o z u m i e n i u się z właściwymi c z y n n i k a m i niektórych krajów j a k :
Z w i a a a k R a d z i e c k i , F i n l a n d i a , Jugosławia. E g i p t i J a p o n i a . S e ­
k r e t a r z e m G e n e r a l n y m pozostaje p. E . F o i m d o n k i d i s .

�479
KONGRES NAUK

ANTROPOLOGICZNYCH I
NYCH
Bruksela

ETIOLOGICZ­

15—23 s i e r p n i a 1&lt;Ш.

I I I sesja K o n g r e s u N a u k A n t r o p o l o g i c z n y c h i E t n o l o g i e z i i v c h zgromadziła w B r u k s e l i p o n a d 200 p r z e d s t a w i c i e l i n a u k i
г całego świata, głównie z E u r o p y i A m e r y k i .
I ^ z e w i d z i a n e bvlv sekcje: antropologiczna, p r e h i s t o r y c z n a ,
e t n o l o g i i A f r y k i , A z j i , A m e r y k i , O c e a n i i , E u r o p y , m e t o d o l o g i i , so­
cjologii, muzykologii, sztuki "pierwotnej, l i n g w i s f v k i i fonetyki. D l a
b r a k u dostatecznej ilości zgłoszeń referatów do niektórych s e k c j i ,
k i l k a z n i c h n i e zostało w y d z i e l o n y c h . Odpadła w ten sposób sek¬
cja inuzeologii, co można wytłumaczyć s p e c j a l n y m kongresem
muzeolosów.' j a k i odbył sie w ' c z e r w c u ' w Paryżu, i odpadła r ó w ­
nież sekcja e t n o l o g i i e u r o p e j s k i e j co j a k na k o n - r e s odbywający
sie w E u i o n i e iesl o b j a w e m dość с e k a w v m Z a g a d n i e n i a e u r o ­
pejskie nie sa p r z e d m i o t e m zainteresowań etnologów / E u r o p y
z a c h o d n i e j poza n i e l i c z n y m i wyjątkami
specialittów zaś t y c h
zagadnień z E u r o p y środkowej i w s c h o d n i e j ' było n a k o n - r e s i e
zafedwie k i l k u .
•—
i
.
Duże z a i n t e r e s o w a n i e wzbudziła sekcja m e t o d o l o g i i . Z w ł a ­
szcza referal v. d y r e k t o r a Musee de P H o m m e w Paryżu, prof. Л.
L e r o i - G o u r l i a n . p t . *Les ( r a v u u x d u centre de d o c u m e n t a t i o n et
des recherebes prehistoriques*. Zgromadził o n n a d z w y c z a j liczne
a u d y t o r i u m , które z z a c i e k a w i e n i e m słuchało prelegenta, oraz
oglądało wyświetlana jednocześnie krótkometrażówkę z p r a c w y ­
kopaliskowych przeprowadzanych pod kierunkiem 'prof. L e r o i G o u r h a n w grocie des F u r t i n s , Berze L a Y i l l e . P o n a d t o r e f e r a t
prof. M . S. I l e r s k o v i t s ' a ze Stanów Zjednocz, n a t e m a t : «Ethnohistory a n d the s t u d y of c u l t u r a l d y n a m i c e * w v w o l a l ożywiona
dvsku'sje zwłaszcza co do wyciągania wniosków z podobieńsw
kulturowych Bardzo c i e k a w y ' p o d względem ujęcia i świetnie
w\-4oszonv i&gt;vl referat d y r e k t o r a Musće du Con«o B c b * w B r u ­
kseli p r o f d r F r ' Olbrerht's'a o sztuce w K o n « o R e W i j s k i n r
&lt;&lt;LeU.de de Г-irt n l a s t i a u c d u C o n " o " B e l * e - methodes -t resułl a h » w r a z z V zeźroczami pięknych okazów - ł o w n i - s z t u k i B a lubViBakuba
'
^
Na ogół r e f e r a h miały c h a r a k t e r a n a l i t y c z n y , t y l k o n i e l i c z n e
nawały s y n t e t y c z n e ujecie ' t e m a t u . Wśród n i c h wyróżnił się p o l ­
ski referat d r . P i o t r a Śzinagel-Radwańsikiego ( B r u k s e l a ) p t . : «P,roblemes des syntheses de Ja science de l ' h o n i m e ( d e l a necessite
et du but de lantbropologie s,vnthelique&gt;. Prelegent został z a -

�480
pioszonv
do wygłoszenia
go w u n i w e r s y t e c i e
w
Londynie
i w Hadze.
•
'
Prócz w y ż e j
wymienionego
prelegenta
z Polaków
byli
obecni:
ks. p r o f . Rosiński z W a r s z a w y ( r e f era I: « H e r e d i l v o f eve a n d
h a i r colour i n m a n . ) ;
p r o f . K . S i o l v h w o z K r a k o w a (ref.: 1. « L e l a l c o n l e m p o r a i n
et le d e v e l o p p e m e n l de l ' a n t b r o p o l o g i e e n P o l o g n e » , 2. Q u e s t ce
que l e s t le type on f a race anlbiropologique?»);
prof. T . " S u l i m i r , s k i z L o m d v n u (ref.: 1. «Some r e m a r k s o n
the S c y t h i a n e x p a n s i o n i n E u r o p e a b o u t 500 B . C.», 2. . M i x e d
B r i t i s h - P o l i s h m a r r i a g e s a n d t h e p r o b l e m of m a t r i m o n i a l selec­
tion);
d r .1. T u w a n ó w n a z Paryża (ref.: - E x p o s i t i o n des c o l l e c t i o n s
e l h i m g r a p h i q u e s dans u n m n s e e » ) ;
p r o f . Falckówna z K a l k u t y .
Oprócz referatów cześć n a u k o w a k o n g r e s u stanowiło n a d a ­
w a n i e ph-t i pokazy f i l m ó w e t n o g r a f i c z n y c h . S t r o n a d o k u m e n i a m a
t y c h filmów była " n a średnim p o z i o m i e . F r a g m e n t y jednego z a ­
g a d n i e n i a n i e b v l v z sobą powiązane l u b leż niewspółmiernie, do
s w e j r o l i . p r z e d s t a w i o n e D o b r a bvła krótkometrażówka k a n a d y j ­
ska o obróbce k a m i e n i a : uwypuklała poszczególne e t a p y t e j t e c h ­
niki.
K o n g r e s u r o z m a i c o n y bvł przyjęciami przez o f i c j a l n e c z y n ­
n i k i b e l g i j s k i e , p r z y c z y m n a j e d n y m z n i c h odbyła sie uroczystość
d e k o r a c j i nestora n a u k a n t r o p o l o g i c z n y c h i e t n o l o g i r z n v c h , ' prof,
dr. H . Ś. F l e u r e z L o n d y n u , o r d e r e m L e o p o l d a , j a k o w y r a z u z n a ­
nia rządu b e l g i j s k i e g o " n i e t v l k o d l a uczonego, ale i * d l a n a u k
przez n i e g o r e p r e z e n t o w a n y c h . D l a muzykologów c i e k a w y m było
usłyszenie w kościele k a t o l i c k i m p r z y a k o m p a n i a m e n c i e ry­
t u a l n e j m u z y k i murzynów B a n t u .
Organizacja kongresu pod k i e r u n k i e m sekretarza general­
nego, prof, d r . ' F. O l b r e c h l s ' a , b v l a doskonała. D b a n o nie t y l k o
o pożytek n a u k o w y , ale i o przyjemności uczestników k o n g r e s u .
Do najwartościowszych r o z r y w e k należał n i e c h y b n i e k o n c e r t k u ­
rantów w katedrze w R a l i n e s .
Dr Janina
Tuwanówna
28 K O N G R E S M I Ę D Z Y N A R O D O W Y
AMERYKANISTÓW
( X X V I Ib- CONGRftS I N T E R N A T I O N A L D E S
AMfiRICANlSTES)
O d 24 do Ж) s i e r p n i a 1917 r. o d b v l sie w Musee de 1'Homme
w P a n żu 28 z rzędu a p i e r w s z y p o w o j e n n y K o n g r e s Międzynaro-

I

�481
d o w y A i i i e r v k a n i s t o w , z o r g a n i z o w a n y przez P. Rivet, dvreklora
Musće de Г Н о ш т е i p r e z y d e n t a tegoż kongresu. Dzięki s t a r a n i o m
K o m i t e t u Organizacyjnego i nader p r z y c h y l n e m u u s t o s u n k o w a n i u
sie władz kongres ten miał, m i m o p o w o j e n n y c h t r o s k i kłopotów,
p r z e b i e g n a d z w y c z a j wspaniały. Uczestnicy" kongresu w l i c z b i e
około 200 z e u r o p e j s k i c h i pozaeuropejskich krajów byli z a c h w y ­
c e n i n a d z w y c z a j n a gościnnością gospodarzy.
25 s i e r p n i a w sali K i n a w M u see. de Г Н о т т е nastąpiło u r o ­
czyste o t w a r c i e k o n g r e s u w obecności władz państwowych. O god«.
15 odbyło się p l e n a r n e posiedzenie. gdizie ukonstytuowały się 4
sekcje ' n a u k o w e
mianowicie:
archeologiczna,
antropologiczna,
l i n g w i s t y c z n a i ełnologiczna, i gdzie nastąpi! wybór prezydentów
i sekretarzy w s p o m n i a n y c h sekcji. W e w t o r e k rozpoczęły sie p o ­
siedzenia poszczególnych sekcji i to o d d z i e l n i e P r z e b i e g ' prac b y l
następujący: Codziennie były d w a p o s i e d z i e n i a : o godz 9 3 0 i o 15
godz Każde posiedzenie trwało •&gt; 4 d z i n v po 90 m i n u t o w y c h r e ­
p e t a c h następowali d y s k u s j a W c h w i l a - h w o l n y c h -oście b y l i
serdecznie p o d e j m o w a n i ' orzez gospodar/v
którzy s t a r a l i sie
o u r o z m a i c e n i e i pożądane o-lrreż^ie P u n k V n i u k u l m i n a c y j n y m i
były ' r r z y i c e i a l u t n i k ó w kongresu or/ez P r c z v ' e n t a R e ' i b l i k i
p' V i n W n " КиххЪ w pałacu F l v s e l ' p r z e z H o r ' ^
.
3
W n i b i ć \-»tionile w P a h l R &gt;mbiun
ОДУ n r / &gt; , l i
, 1
!icv w H o t e l de V i l b Poz-i' t v n
™ i / ó ™
do pieczar p n ; h i s t o r y c z , r y c A
"
° ^ "
- »
- *ш

а

Л

1

/

ю

1

l

L k , t

ł

l

i

e

u

k

l

W sobotę nastąpiło z a m k n i e c i e k o n g r e s u . N a p o s i e d z e n i u
p l e n a r n y m o godz. 10 o d r z r l a n o s p r a w o z d a n i a z prac poszczegól­
n y c h sekevj. do których dołączyła sie d y s k u s j a . N a p a s i e d z ^ n i u
końcowym o godz. 15, poza 'różnymi ' i i m v m i s p r a w a m i , o b r a d o ¬
w a n o też nad' sprawą przyszłego Kongresu
Międzynarodowego
A m e r v k a n i = '['&gt;w. Ponieważ o zaszczvt l e n " ubiegaj a s i e ' B o g o t a ( K o ­
l u m b i a ) Sao P a u l o ( B r a z y l i a ) i N e w Y o r k p r ^ I o ^.rawę o d d a n o
do rozstrzygnięcia K o m i t e t o w i O r g a n j z a r y j n c i n u K o n - r c s u który
po u w ^ e i b r i e n i u w s z e l k i c h d a n y c h ' w y z n a c z y m i e l c e ' i czas
przyszłego' k o n s r e s u .
T e n p o w o j e n n y K o n g r e s Międzynarodowy A m e r v k a n i s t o w .
który zgromadził e k o l o 2 0 0 uczestników z całego świala i klórv
sie o d b v l w atmosferze szczerej przyjaźni i w z a j e m n e g o z r o z u ­
m i e n i a , zadokumentował potrzebę "współpracy i w y m i a n y w d z i e ­
d z i n i e w i e d z y . Najpoważniejsza liczbę uczestników kongresu, r o ­
z u m i e sie. p r z e d s t a w i a l i sami gospodarze. F r a n c u z i z P. R i v e t n a
czele, który dzięki r o / l c d v m znajomościom o s o b i s t y m z p r z e d s t a ­
w i c i e l a m i władz p a n s t w o w v e h u l a ! w i l gościom z a g r a n i c z n y m f o r ­
malności p a s z p o r t o w e i d e w i z o w e ; toteż uczestnicy k o n g r e s u z żaLud, T. X X X V I I I

31

�482
lem przyjęli wiadomość z ust jego na posiedzeniu końcowym k o n ­
gresu, że ze względu n a podeszły wiek ustępuje z urzędu dyrektora
Musće de 1'Homme i profesury" Przedstawiciele A m e r y k i "Północ­
nej i Południowej byli n i e l i c z n i ; brakowało przede w s z y s t k i m k o ­
ryfeuszów amerykańskich. S t a n y Zjednoczone b v l v reprezento­
w a n e przez Magiret Mead i Alfreda Metraux, Argentyna przez
Aparieio, K o l u m b i a przez F r i e d a i S i l v a C e l i s również i inne
kraje pozaeuropejskie wysłały s w y c h przedstawicieli Z krajów
E u r o p y zasługują n a uwagę przedstawiciele F r a n c j i - R a u l d ' H a r c o u r l i Crcoui-MonLforP RaHestems ojciec i svn ( H i s z p a n i a ) de
Goeje ( H o l a n d i a )
Birket-Sniith ( b a d a )
Izikowiłz
{Szwarc
HŁssink Kulischer ( \ i e m e y ) Kormers i Gusinde ( \ u s t « i a / s u e i s o / f &gt; i c l s e h v G a b u s Saaie i S c h m i d t W ( S z w a i c a r i - O P m f
S c h m i d t o w i " nestorowi' etnolo-ów
n o w i e r z o n t Ь ш
rowe W r e s u bv u c z c i ć T a s ^
e In о I ' H z l / i i
jego'80-lecia. ' "
^
»
P°«"
unoio n
oKazji
m

x

o n e

0

Fryburg, Szwajcaria.
Dr

W.

Saake

�781
•
n k ' i i s z Sewervn, Sztuka ludowa w Polsce. Malarstwo, rzeźba, g r a f i k a .
Katalog wvslawv. Kraków 1918 |H. Blumówim)
•seglad SorjologicriiY, K w a r t a l n i k Pol. I n s l y l u l u Socjol. T . V I U - I X .
Lód* 194fr-47 'l A Kułrrcbiaiika i I. Turimii|
deuda-rz dla Mazurów Instytut Mazurski. Koczu. X V I I (!947j, roctti.
X V I I I H94SI (J. G.)
m i a n Reinfass. Z a g a p i e n i a i p o t r z e b y etnograł ii na Śląsku Środko­
wym i Dohivm. I n s t y t u t Śląski. Katowice W r o c ł a w 1947 (J. G.)
aria Z n a m i e r o w A a - P H i f f e r o w a ,
Ochrona zabytków kultury ludowej.
P o r a d n i k . C e n t r a l n y Imslvlut K u J l n r v . W a r s z a w a 1947 (J. G.) . .
M I Nasz, Opole. Bibl. A r e h c o l o s k z j i a . Wrocław 1947 (R. Reinfussl .
anisław Hosnonri, Sion i polr«4&gt;v językoznawstwa pot. na Śląsku « •
ж к о М п т м uwagi. D o b u - o śląska. I n s t v t u t Śląski. K a t o w i c e —
Wrocław'1947 ...I O',
.*.
'
'
b i o g r a f i a w Z. S. R R iSowełskuja E t n o g r a f i a , zesz. 3, r. 11148. w v d .
p r z e * Akademia N a u k w Z Ś. R. R.| (Z. Malewska)
i r o d n p i s u v Sboi-nfk, Casopis Nsmidopwncho O u t n i r u Malice Slovenskćj. Koczn. V I — V I I zesz 1--2 i 3—4 11945—194Й1, roczn. V I I I
il947*. z*-sz. 1 i •&gt;. Turr-zaiiski Św. Man-in i.T. Reychman) . . . .
i r m J o u i s n v Sborofk, Casopis X o r n d o p i M i e h o O d b o r u Mat ice S l n w n skej. Коси,. V I I . ws/.. 3, r. 1947
•alior та S l r a i K s k a , Zivotkv a k a b a l k v slovenskveh kraju [Z. Ma¬
i. wsku
' e j l i w s k k wvda.wnklw» e l n n g r n f i c z n * z lat 1945 - 1 9 4 7
lU-vctimani
itova-n liavazzi, Pregled Ktmograf i je Hrvala. Zagreb 1940 |S. P k i ) ..
•ilhelm S c h m i d t . Rajsseu i n u l V o l k e r in Vorgeschicbtv a m i Gesehiclite
das Atvervrvlandes. L u c e r n a J946 li. Bulanda Т. Jr'.
nun I i I.atcruneusi (PubJicaziime del P o n l i i i z i o Museo
Missionary
[ • t i m l o g k o i . l o i n X I , w y d a n y w r. 1947 l b . H a l b a n i
Им-rl M a r i u u s . Le m i l i e u social. B r u k s e l a 1911 ' L . H.i
(udia Keim.ica — revue dv Unguis:!kpie et d V t h o o l o f p c fin-noises. Т. V.
H e l s i n k i 1947 (T. Mi-U-wsk.il
ohert \V. E r i c h . Some Recent T r e n d s in C u l t u r a l Anthropology, Archaeoloav a n d Physical A n t h r o p o l o g y
ohn R. S w a n i o n , The e v o l u t i o n o f n a t i o n s . Citv of W a s h i n g t o n 1942
Iks. F.r. M k e k i
h. E . C b a m b l h , The botany and h i s t o r y ol Z i z a n m Aquatica L. (wild
r i o e i . W a s h i n g t o n 1941 1,1. D.l
olm Crillin, .Moehe a Peruvian Coa-stal Community. .Smthsonian InstiImlion. W a s h i n g t o n 1947 I A. K o w a l s k a !
l a y m o m V K e u n e . l v , C o n t o u r of C u l t u r e i n Indonesia. S m i t h s o n i a n Insti­
t u t i o n . W a s h i n g t o n 1943
Dembmskai
H. &lt;•• Deigna.n. Siam land of free m e n . S m i t h s o n i a n I ns l;i I u l;i on.
Washington 1943 i J . D.l

III.

Mm

f

Mr.
331
335
339
340
.440
341

342
343
355
357
3.V.)
.«И
303
3(55
3li7
374
377
381
41)1
405
407
400
412

a

Roman Reimfuss. Stan muzealiów etnograf k z i r v c h w woje.-wództwrc
wrocławskim
".'
41li
M a r i a Znanwrowska-Priiffe-mwa,
Dział etnograficzny -Muzeum Miej­
skiego w T o i r m i h i
Г
432
L o « g m M a l i c k i , Dział etwografkznv M u z e u m Śląskiego w 20-tecie za¬
. t o i e n i a msiyiucj}
'
m

�7S2
.41 г.

J . G. — H i e r o n i m S k u r p s k i , Uwagi o byłych muzeach m -.w 7-.tr* . .
jewódsiwa olsztyńskiego. Instytut Mazurski w ' &gt; • - , : •
:&gt;'7
Maria Z.namieTO^kia-Piriifferowa, Organizacja I&gt;ziału ?
Muzeum w R a p e r s w i l u
.
w

t

IV.

Ш

s

U;,

Kronika

Wyciąg z protokółu X X I I Walnego Zgromadzenia 1&gt; ,,. . . . V л i
r z y s t w a Ludoznawczego (T. D.)
Sprawozdanie k r a k o w s k i e g o Oddziału Pol. T o w . L u d / - . v , - , ^ • » ( J ' .
Kubnebianka)
4"&gt;:
Sprawozdanie Oddziału Polskiego T w a Ludoznawcze... , v
1917 r. ( J . Świeży)
150
Sprawozdanie Oddziału Polskiego Tow. L u d r o n » w c « g o -л -P wn:.-. , ч&gt;1
•nej (S. Ełizaik)
,:'н.
Sprawozdamie poznańskiiego Oddziału Pol. T o w . Lud.-./»
.*
: '
Firainkowski)
Hl
Spawuadtmie z działalności T o w . Ludoznawczego w T . - n . - u - /л ;.kr.-s
od 18 I I I 1 8 4 / - 1 I V 194« (M. PHifterowe)
-!(&gt;2
E t n o g r a f i a i etnologia w S z w a j c a * * w latach 1939—194V ( Г ' b
Mii
W sprawie С. I. А. Р. таг wystawy sztuki hi*wwej (.'-. "
W.
. .
!7ft
Commission Internationale dies Arts et T r a d i t i o n * Ho. .\.nvs 1- v
1947
'T'
Kongres Nauk Antropologicznych i Blnologiiczinych. : . fc ..-И 15- .V)
sierpnia 1918 ( J . Tuwanówna)
..
7«
28 Kongres Międzynarodowy Amerykanistów ( X X V I I I * «.олцк-: , Pi-.onational des Aaićricandstcs)
. . . • ł&lt;sn
5

t

V.

Różne

I r e n a Barowa., Bibliografia Etnografii Polskiej z a ,r. • . '
Stelu* K o m i s j i Międzynarodowej d l a s p r a w szftuk-i
tac. &lt;••
С. I . A. P. I Commission Internationale des Arts
T,., = .
pulaires) ( L . Halban)
W sprawie С. I. A. P. oraz wystawy satuki ludowej w
.: с
S l a « .archeologii półnomo-amerykariskiej (Dorota L . к . . ,
W y k a z książek n a b y t y c h przez F . T . L , w r. 1918
r

! •.
U'.
...

\

:

Г

N e k r o l o g i

Jerzy K o w a l s k i (Marian Plezial
W a l e r i a n Batko (Hemrvk Zwolakiinricz)
L u l i o r X k d c r l e (Stefan' Nosek)
V. J . Uans'rkka (Suto Halksonrai)

••

Щ
»-f
*
• »)
;

Resume
Indeks rzeczowy, - L u d » , lom X V I I I
Indeks autorów, c L u d * , tom X V I I I
Indeks nazw etnograficznych, &lt;L«d», tom X V I I I
Indeks towarzystw i instytucji n a u k o w y c h , ' L u t b .
Indeks czas.op.ism i wydawnictw, «Lud», tom X V I I I
l u d e k * rycin, cLud», lom X V I I I
Słownik wyrazów hotentoekk-h, &lt; L u d = , tom X V I I I . .
Imiona H o t e n l o W . «Lud», tom X V I I I

ff|
?*|3j
-Sł
. . . ..
. •••

•

Ш
if*-..:;
Hi
:;jf .i-w •''.
.flW

&lt;t

�</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
  </elementSetContainer>
</item>
