<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<item xmlns="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5" itemId="6736" public="1" featured="0" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5 http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5/omeka-xml-5-0.xsd" uri="https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/items/show/6736?output=omeka-xml" accessDate="2026-09-27T02:10:59+00:00">
  <fileContainer>
    <file fileId="6716">
      <src>https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/files/original/49e584012d8995beecd99c4918497ba8.pdf</src>
      <authentication>24c00669002c28c69a20c73112c48209</authentication>
    </file>
  </fileContainer>
  <collection collectionId="4">
    <elementSetContainer>
      <elementSet elementSetId="1">
        <name>Dublin Core</name>
        <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
        <elementContainer>
          <element elementId="50">
            <name>Title</name>
            <description>A name given to the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25236">
                <text>Lud</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="45">
            <name>Publisher</name>
            <description>An entity responsible for making the resource available</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="154689">
                <text>Polskie Towarzystwo Ludoznawcze</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="47">
            <name>Rights</name>
            <description>Information about rights held in and over the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="154690">
                <text>Licencja PTL</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="42">
            <name>Format</name>
            <description>The file format, physical medium, or dimensions of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="154691">
                <text>pdf</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="44">
            <name>Language</name>
            <description>A language of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="154692">
                <text>pol</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="51">
            <name>Type</name>
            <description>The nature or genre of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="154693">
                <text>czasopismo</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
        </elementContainer>
      </elementSet>
    </elementSetContainer>
  </collection>
  <itemType itemTypeId="1">
    <name>Text</name>
    <description>A resource consisting primarily of words for reading. Examples include books, letters, dissertations, poems, newspapers, articles, archives of mailing lists. Note that facsimiles or images of texts are still of the genre Text.</description>
  </itemType>
  <elementSetContainer>
    <elementSet elementSetId="1">
      <name>Dublin Core</name>
      <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="46">
          <name>Relation</name>
          <description>A related resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="80216">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:1882</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="40">
          <name>Date</name>
          <description>A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="80217">
              <text>1984</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="43">
          <name>Identifier</name>
          <description>An unambiguous reference to the resource within a given context</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="80218">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:1746</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="50">
          <name>Title</name>
          <description>A name given to the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="80219">
              <text>In memoriam / LUD 1984 t.68</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="41">
          <name>Description</name>
          <description>An account of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="80220">
              <text>LUD 1984 t.68, s.415-422</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="44">
          <name>Language</name>
          <description>A language of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="80221">
              <text>pol</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="45">
          <name>Publisher</name>
          <description>An entity responsible for making the resource available</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="80222">
              <text>Polskie Towarzystwo Ludoznawcze</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="42">
          <name>Format</name>
          <description>The file format, physical medium, or dimensions of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="80223">
              <text>application/pdf</text>
            </elementText>
            <elementText elementTextId="80224">
              <text>application/pdf</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
    <elementSet elementSetId="4">
      <name>PDF Text</name>
      <description>Text capture metadata for PDF documents</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="52">
          <name>Text</name>
          <description/>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="80225">
              <text>Lud, t. 6B, 19B4

VI. IN MEMORIAM
KAZIMIERJA

ZAWISTOWICZ-ADAMSKA
(lB97 - 1984)

Pogorzeb [pI'ofes.&lt;Ju·Ka.oin.ie,ry Za wi;.s·towi,c.z-Ada.'mskicj odbył ,;;ię dwwua:s'l-ego
1ipca 19Bł T., prawie w ,sauno .połudJ]iJe. ad 'k1Uk,u wi IW Ladzi :pa.now:ały UiIJ3.ły i
fala .g.o.rąca palralliŻJow.ala miesz,kaJ'tców odwy'ikłych ood 'u;pałÓ'w po ,d'1wgich tygodniaC1h ziunna·. Skupieni ma Sl-arym CmerJ]taJflz'Uodruchowo l&amp;zuJka.liś.mycieruia li iyllko
t.i, którym ceremon.iał wyznaczał
miejsce bo1LSlkoot wa.r tej moguły, is'barl:iwy1.Twale
w ,palących prom'ieniach
słOIka. Pr.zySlzlo n3iS w ielu, nawet ba,r'liw wielu, mirmo
'uriolpÓ'w i upał·u. W olJ.'s.zalku ża~obnym Iprzewa1ia,Li jednalk lludziie 'S'ta["s,i i odoJjIf'z,ah,
którzy prwkJroc.zyli już i9WOją smugę cienli,a ,i ,dla któ1rychCiZa.s !miał ~nlny M'ymiarr.
Niie zabrakło też ll1a.s- o;sl(iaoi'l1oioch
,s'tuodentów Zmalrłej, z któlfymi m'irała zajęcia
przed odej.ścioem na emery t lIirę. Byl&lt;iśmy w tym ,grr'o:nie lS'lo.'iurrJikow,omłodz.i, a.le
przecież i l1&lt;l,szetwaHe s,lraclily już mlod~eńC1ZY owal!, [pOd OClZamuprzybyło nam
zma'l's!zc:zek, a w·Lolsyn.ie rntiały już tej bairwy CO 17 .1:a,ttemu.
I pewnie dlatego żarl śC'i'S'kał:serca, !bo $lkUIPieni na omenta,r.zuczuliośmy
głęb&lt;Jko,
że 'Oto od s,zed,l Człowi,eok, który .był Śiw.ia,dJkie:ffiIlra;szej ornł{)ldo'Śclii że m'ier,zą'C poD
ludz.ku, prwk,roczyJoiśorny j·uż połoIwę nasz.eg,o życia'.
Pamiętam
pierws'zy wy;kła,d z Pr&lt;Jfesor Z,awoisoboowieoz-Ada;m.s!ką.
0Ja .1 ~'oik studiów w 19'62/63 r. przyjęto
wtedy [pięć osób ,i 'j'uż ta rn.iewielka .liczba ll1iCll1'ZlUCała
!k,am-era,!:ny,.l1lioeomiJ.,1
intymny
r&lt;Jodrl3Jj:kontaktów
z owylkłado1wcą. Ka'te.dir.a Etnogrlafii
mieśc.ił.a ,się w gmachu Bibli,orte'k!i Uniwc,rsytecokriej 'przy Izbiegu 'uEc Matejki i Na:·utowicza. Wykłady
odbywały się w jedynej -sal,i wy,kłaldoweoj, zbyt przes'tronnej
dl.a pięciuOIsób,
,a na wykładowcę
czekaliśmy
,zwykle ow hoUu, który Isłużył nam
zasza!tnię,
!P&lt;Jczeoka'!niq,i salę 'reklrca'cyjną. Co pewien C'ZUiS!ktoś :z nas za,giądał
do bib 1'io.[eki zu:kłu,dowcj połqcz.onej 'z palk,o'joem a!sytentów i sipl'&lt;1wdzał, C!ZY"Babci!a"
już ,przyszła. Panią profesor
Za'wi's'toiW'ic:z ~otarrslioSlwdenci ;na:zywa:h między :i'dbą
.,Babcią" i s,zybko za·c·zęlJi.~my~'ch llaŚ&lt;l,aJd:Olwać.
W:koró'tce ,mieLiśmy olkaz1ję pfiZ.'ekonać
s'ię, że "Ba:bc.i:a", w6wc·z,a;s w wieku 65 klit, miomo 'c.iężildch 'życiowych oprzeżyć i naodwyręŻJolneg,o z,drlOwua, promi'eruiowała
eoner,g-ią ii ·tJwó·rczymi pomysła,mi.
Na &lt;ten
iP:er~zy
wy&lt;klad 7. na:mi :ze "Wstę,pu odo €ltno~nrfli.i' przYlS!Zła w slz,al1'ej gaTsoll1oce i
białej blUzce. W tym okres·ie życ.ia nos,ila rzeczy białe, szare i czarne i ni,gdy nie
widziałam Pal1Ji P,rofes'o'r w Mlk'ni IW iin.Il1Yll11
Ikollo:l1z!e.M,iała barodzo dT&lt;Jhną, 9rozUopłą, ptrawie dziew"C:zęcą Iigrurę -i pięklne siwe wło:sy 'o rmlecznej balrwie. Mówiła rvv-yraŹinie, jasulo, !ZatPewne osotarają'c :się, abyśmy
Imorgl,i z te~o poieTwslZe!go w życiu
uniwC["sytecikiClg{) Iwykła.du wYl1lieść jak najwięcejkmzyśoi.
P'amiiętam, słuchałam
zachwyc'OII1a, że wszystko ·l1oz.umialaomi naldążyłam z no'towiClll'1lierrn.
Po:tem bylo tych 'kontalktÓ'W corraz więcej. DOiSrzływ)'lkłaody rz e1.:nQg,rof1iJi
l~iPOłecleós'tw lPilC["w,Q'tnych,e1n:ografii Po.lsku, ellJnro.g,raJJiii
Słowian
O-lU!Z!Z 'tradycyjnej
i
wspók;z·e.sll1ej Ik'u.lltuTY1u-dowej. PieJ"'\V'szy eg,zamin ISlldardall1YIPr'zed P.mią Profes&lt;JT
w)'lpadł &lt;:Ito1p'ier&lt;J
00 III r. studiów., w s'emes&gt;ta:'.zeziom&lt;Jwym. Był to. egzamin
rz etno.g'raiVi PolISki. Piani P·rofesoor miesum~a samotnie
od -chw.Lli w&lt;:!Oowieńs1lwa,za,]·edw.ic
kilkauloaśC!i'emli.nui odlfO.giod ka'ted.ry, Wy,goooiej Jej był&lt;J eg;zamMLowaoćiIllaiS'W 'domu,
tym ball'd~iej, że 'Clg:zamimy c;lągnęły !Się ,dług&lt;J, a Profesor !pytała nals odokłaodll1lie.
O wyznaczonej
godzinie 'nuci~kahśmy
·dzwonek przy drzwiaoh na paT,terze ,dormu
l

�416

ln Memoriam

przy ,u1'iJCy BucZJka 30. ,prze.z długie lata 10'3·ok ll'&lt;1zv",is'k,aloikator'k,i w,icoliała 1l,\
dcrzwiach ,urzędowa ,t.aibUic.z.ka,inf.onmując'a, że wł,&lt;tś;nie 'tutaj mi,eśd iS,ięOtdidJZilał
Po~s.k!i'ego Towa:rzys'tw.a Ludoz.na'wczego.
Prz.ekrac,zaliśmy
IprÓ1g .j wchodzliliilmy do
ni('wie~k.iego, pr:zytuM1Jie urządZOlne.gomiesz!kani&lt;t, wYlpełni'onegomeblam.i
z "Ładu",
'książkami li łudowymi śWlią!Jk1ami.Sia,dywaij,iśmy pnzy !I1liewielikiun bUJUTec.zku,ŚJW'iadOIrI'l.ipowagi 'ohw;iJli, ol~oun,T1i'eISltTemOWa!l1li.
Pani Profesor uśmiechała
slię. :zadav.:ala lPytania i oie:rlPlirwie clzek;&lt;tła Q1clip'owliedz'i.
Zwy'k']e po'tem wY\\1iązywala S'ię dłuższa
nnrnowa 'i zdenerw'Oiwanic 7.:l1Jiikało
bez śladu.
Dziś żałuję, że lnie umiałam 'w~'edy ·Z tych rozl"nów więcej sk.o.rzystać. M:i,alam
lliepowta'r.wJir:ą okazję, aby pytać Panią Profesor o żydc intelektualne
WaTSzawy,
a Jejs1udi'a
w FriflJl,andiii i FrranCj,i,O wiel.kie IP(),silaoi'eIpolls:kiej nauki, z k:tó,rymi
s,ię .styrkała. I:Ież IZ 'tych TOZlmów można byłoby wY'l1Jicść, ileż u'trwallić ...
Pal1Ji P,rafc,so.r IZnała .za'ilnteTeiSOWaJli&lt;tka:ż,deg;o z na's 'i dYSJkn~tl1&lt;ie:starała &lt;;;'ię
nimi ISlteor'ować.Pamiętam
jak w 1966 T. za:l&gt;rała mn:ie, M"u'lio!G WiL~r.u'S:zclwsiką
i Elę
Król,iikowsiką do Zalko,panego n.asYlTliPo:zjum f'Olklorystycz.nc. Obrady toczyły 'srię w
domu wczasQlwy:m ,Podhale", doo,koła byla piękna rn,roy.:na 'z.ima. Za'kopane pęka'lo
o'dgo.ści, a Ina ina'S!Zym'syrn:p8zjum poj·a'\V1ia·łys,ię v.s{)by ·z.n,me ·nam z kklury
'i S'CCny. PiieJ'w~zy r·,ł\Z zobaezylam
wówczalS Zofiię S()~arzową, MarynG Okęck&lt;j-Br-omkową, Jadw.i,gę Hryni,ewic:c:ką i Jana Sztaudynge,ra.
który cały CWi' pUnic przysłuchi""'al csię obroa,dolm. Na .owym :syn1p01zj'Urn S,pi'0I'a'IWsiG oczywlisc.ie '0 trI, G) jest. a
eo nie jes't folklor-ern ;i Pani Pr-ofesor ZawJs.tc"W1iczwygłoIsila odczyt ;pod zna.mi€&lt;nnym :tytułe!m "N:i'ep()lJ"o();zumieniai .propozycje", 'k'lóry wniósł 'luieco bodu IW rO'zr1amię\.n.ione głowy dy:slk1uta.ntów. Cało,ść mater:iałów -z tego il1Jte'resującClgo 5JpOJVkan.ia
zamieścił p.olem "Teatr Ludowy". HekQ'oć jes'l'em w ZaikollXllnemi ,pr-zechod'zG uli( ą
K(lśd u-sz1ki obok domu "Po,d'ha'le", przypominam
sobie to sympozj·um i słyszę Jana
Sztaudynger,a
jaik iPoasumo'wał .zawli,łe 'dysputy jed'll'l tylko f.ra'szką: "Nic żądajcie
od folkloru, by :był ja'kiegoś ;koloI'u". Wmi.m·ęu,pływu
lat, po skończeniu :studiów
widywałam
P.cu",ią Profeso,r COlTa.zlTzadziej. ByJam tylko jedną ·ze 'sltu:dentok, która
pOSizła wla:sną dr.o.gą. Pa'miętam jednaJk. ja/le Pa:ni Pn}f,esor ,eicszyła siG, k,iedy udał'o
mi s,ię cnś o -el.no'gr,afii wydru'ko\\,nać lub :przeprowadz,ić z niąwywia-d.
Nie .~zc'l.Gdzila
m'i wó\vezas .słów .pełnych ser-decz,nośoi li c.jt:lpła.
Os'ta'\.nl~a wlieJoka gab z udzil,alem .,Babei" odbyla slię ,we wrze~l1iu 1977 1'. z
o-j,azji 50-llecia ,pracy ,neuJwwej Pa'ni Profesor. Zjechało wÓWCZ.:l',do Łodzi m:ló'stWi)
przyj,lciół uczll1Jiów.i wspólpracowników.
P,rofes,olr była w do-s'k,cmalcj [(H·mic. ~\'ZTcl~Iz,ona;śm·i,:ila .s.iQi .c'ies-zyla razc·m z nami.
Os.ta'Lnie, n.a,pra wdę o.,;ta-\'l1:e w'''po.rn:nielloic Wi'lLe s.ię dla mnie 7. zupc!l1i-e janym,
nieK'wnym n.i-kr.mu wyd:arZJeniem. v\' _zimie, po jubileus·z·u wralcalam :P(),cljąg:icm Z
Warszawy.
Wysiadłam
o 22-g.iej na DwO'rc-u F',cbrycznym i lYJc!ubnie jak pozostali
pa"ażc1'O'wic 's·złam .z trudem po ,ohlodz.o:nym chc'dn',k'u. UI·ice po'k.ry'le były dosj.(),Wnie jcd" ą tafią ·lo·du. Nagle wśród .palSażerów ,z'Ob.\czyłam I'rofC'''.()T Z·aw: stor,V'ic 7..
k·tóra ,nic mogąc u:tlrzyma,ć ,równ:owa,gi, :z,djęła buty 'i siąpała Ipol'u,d\zie w samych
lyllko P81'1czHchach. Do'la,rłam do Niej, pomoglamsię
ubrać ,i po-wuj.i. kurcccorwo
tr;:ymając s,ję jedna odr.u~iej dOls:zły,;my do do·mu.
Kiedy w 'dniu ;PCl'grzeou, 'w upaJny lj.pc,OiWYd'loiCl'lr·e,ktDr UJ\iiwC&gt;l'-sy'letuLódz.k,iego wy,lic'zal :va.slugi :i 'odZinalczerui'a ZIma'rlej powiaŁo mi ~1agle t-amtym mrozem
,;pr,zed bt. Zobarc!zylam s't-alT&lt;szą:pa.nią be,z tytułów naukowych.
ls,ple'.l1d1XÓWi doo,tojeńs:vw. Wlidz'iałam rnaJoeń,ką, s.iwą kohietę, be.z'ra,dll'ą w s'wej !S-am-otno'sci. s1:oJącą
w no'cy, :pośrodku wielk;ie,go miliasia w 'Pończochach ,na nblDd7Jo,nyrn chod!nli'ku. I .poczułam, że wła-śf!\ie v':1Jedy była mi bar-dw blilska.
Mal[jor:ata

Galicka-Jabłońska

�In Memoriam
MIROSŁAWA

417

[''ci

KWIATKOWSKA-JASTRZĘBSKA

Mg'!' :'''lirosława
Jastrzębs,ka,
zwana
"Mirką" - pierwsza
asystentka
w Katedrze Etnografii
i EtnoIcrgii w Lublinie nie żyje.
Z Jej o,wbą wiążą się \"ispomnien.ia
pienvszych
powujennyc-h wysiłków i prac
wokół C'tnografii KUL i UMCS, Polskiego
Towarzystwa
Ludozn&lt;lwczego
i mnóstwa
organi'zacji
typu rL'giona:!nego i muzealnego.
UroclZOII,1 w 1921 r. w Gąbinie (PlocKie), ukol\czyla w ł93!J '!'. s.zkołę średnią
w Warszawie
i lu zastała Ją II WOjD::l
świalowa. Po up'ldku p()wsta1nia znalazła
siG w KrGżnicy pod Lublinem, a tuż po
ł lą') r. zI1al,lzła zaIrudnienie
w Związku
MUZyKÓWw Lublinie Graz na Kato1iekim
Uniwersytecie.
Tu -rozpoczq!a studia na
wyd.dale
hUITl,1'Ilistycznym na :;ocjologi'i,
,\ po pienvs.zym roku studiów ,przeniosła
siG JW U;VICS i rozpoczf;la .,;·tu'dia w Katedrze
Etno·grafii.
wówczo&lt;; należącej
() wydziału
biologii
nauki
o ziem.i

u:vrcs.
Pll
stud-iach w łalach 1946 -195ł r. uzy.-kała, niemal ja,ko pierwsza.
d~'p/,m
magi,stra elnografii.
Miro'sława była jedną z pierwszych
muich studentek.
\\'y:óżl1iała siG ogro!TIn'l pilnością, pracowitością
i zdolnuściami;
skromna
i uczynl\C,;)ył,]
przcz w ..;zyslkich bardzo lubiana i te cechy dominowaly
w ,Jej charakte:'c'
·~o

:{OI\C~1.

\V ukresie
19·j(j r. rozpoczyna
swoją dzialalllość
w PolSKim Towarzy'·. ,"iv
Ludozn&lt;.lwczym, bierze udzi.,l! w trudnej pracy uporządkowania
bibhotok-i To'.\'",':·zyst\va. wywiez.ioHej w latach wojny ze Lwowa do Krakowa
i lam porzuc',;l~·. w
nieład.zie i zlli"zczcn'i-u w okre.sie wojny, aby - z kolt'i znależć się w LU8:;':":e.
gdzil' w żmud.llcj bezillteresownej
pracy z udziałem w;;zy:;tkich niemal słuch,.'~'2Y i
pracowników
naukowych
w Ka.te-drze oraz wszystkich
lubelskich
e;no;;'·,.:·ów
zosIala uporządkowana.
W pracy tej, a 'zwłaszcza w pracy nad,'katalogo''''~:''':-~~Jll
biblioteki - oddała wielkie usługi, w ten s'pu.,ob zaliczyć J'l trzeba do pie:·"'.-.zydl
i niezapomnianych
członków
Towarzystwa
i katedry
c-tno.grafii KUL i L'.I\1CS.
Nic sposób pominąć również w tym miejscu mgr. Józefa Jastrzebskiego,
Jej :':','eża,
bqdącego ro\vnież w (}wym czasie ,n.a studiach w Lublinie.
Po 1957 r. pr zell o";'i s'iG Mirosław,] wraz z mGżem ,do pracy zawodowej
,\. ,,:,,&lt;1raktel'ze et!wgra,fa w Muzeum w Toma's'zowie Ma.zowieckim i tu opiekuje siG b;'::Jl~joteką i .zbiorami muzeum 'przyro&gt;dJn'iczego. a w '196!J r. uzyskuje
tytuł ku,'~-:'.o:za.
Okres tell, lo uk-re'S gromadzell'ia
biblio·leki i prawidłowej
inwenta·ryzacji
zabytJ].:ów
o·raz groma.dzcnie l'kspIHlatówetno'gQ'a£&gt;icznych.
Było tu możliwe dzięki wy"',:,,ietmu
us&lt;połecZlnieniu Obojga małżol1lków ol entuzja.s1ycznej
współpracy
z towany&lt; '.','dmi
regionalnym,i
oraz młodzieżą
regionu
Rawy Ma'zowicc'kiej,
Brzezhn 'i 0P'k:l.:;1&lt;1.
Przcz ,wiele łat Mirooslawa prowaoz,i1a S'tudium regionałne
przy :vIuz("Um - '''''y27

Lud, t, LXVII[

�418

In Memoriam

gla ..-';Ld!a
10.

odczyty.

PraCOW&lt;lhl

Spóldz.ie'lni

·pc;;ka,:r.y. ·~·,tycioCcz.ki dla ~l.,kól 'harcen=1.\\'a
Wl\Lt'

1':-&lt;1-(':y

:\Tazowiecikiej.
Ten glębOiko
reg:ionu
typu

.Ją auża

Kom.isji

oraz

Ludof\vych

w

Q&lt;ipo;wicdnich

.pny

Trybul~alS'k'il11,

pf'&lt;u:y.

.i badawczych
i

Byla

jest

zlącz:oJlych

świetla.Il)'lITl

w

Toma,sz,o'\\".;c

OpUC:7Jb:e.

[·ego

:Vla.z-ow.ieek,wn

.

--

Wyooiak

Kultu-ry

\\' ,pracy

i SI:luki

d7Ji;Wlll:gH. ż·e byLI

zmal·.jej2-l
pr.acy

·.V

lej

.z-o.s'lala leż przcwod:,i-

X1982

et!llografa

Urzędu

\\'yrói,IlIin'na
obok

1' ..

;z etnogu·,a.f.ią zdiu·mi·cw&lt;i h"gaciwo

pnzYlkła&lt;dem

w

Ri,wie

orgallL.lz.aejaeil

i ;;:towm·,zyszCll.

nic więt:

;~L'q,r;o-

ezlo::;·;:'·:I'.

f'JT.fll Lyd'&lt;1 :ku i IUl' T·.vego

tetl11'atyki

wieloma
oidZlI1&gt;aozeniami i :pochwalami.
W życ.iorysieś,p.
Mi:roslawy
Ja;strzębslkciJej,
lla'..:iko'wych

w

Ikonta;k l

placówek

s\\ll()jej

Artystyezll'o-EJtnogll',l'f'ic:znej

Wo.j·e·.vó·dz:kieg:o w PioiI:kov.',ie

.d'o \\riel-u

żywy

e:nl'I'g-ia :: ukochanie

'lk~Y·,\·l~ym

AT'tys'lycznt~go

J·e.i

u~nożhwlal

':-e..g")

i ..d.-(&gt;·.\·a'l~zY,~7.e(l

byla

';,{Ól"cgo

I •.udnwego

Twórców

T.rybu1nals1kim

cechclwał.a

T'\V·P -

.~to'~·un{.~h::!.\'hrosJawy

Mazowsza

Stow:ar.zyszenie

Plot'nk'owic
.czącą

Rękodzil'l'a
~połecz-ny

IpJd-zach.
co:

::1Po!L"czr~ic w

:pr·ac
'x'''ipół-

['ol"m

wc

w,~pók/.l''''lym

żydu.
Cześć

Jej

pamięci

J. G.
WYK.\Z

WAŻNIEJSZYCH
PRAC ETNOGRAFICZNYCH
M.
OPRACOWAŁ MGR JOZEF JASTRZĘBSKI

S;Y"'I:o:danie
.:: prac w bibliotece
l. XXXIX,
1952, s. 532 - 536.

Polskiego

Towar.::ystw[l

.J ASTRZĘBSKIEJ

Ludu:nawc:cf/IJ,

"Lud"

1961
Wrri.::blj

zabwgi

z

magiczne

..U}'~:ci:ic Studia
Ci.;;£:.:nle

,.Lo:iz,:-:ie Studia

"P!·c,.ce

i
i

wigilijnym

niektórych

1962
wsiach

Ma terialy

pow.

:\Iuzeum

r 9 -

powiecie

brze::iiLskim

br:c:i7"tsl;ief/o

.

i rawskie:·/f).

lJ)Joc:y liski m, .,Lódzkic

1965
::wiq:ane

la:nowskie

okresem

Areheolog.icl.llcgo

BrZeZiiJ'Fkie,

T

w

t. IV, 1»62, s. 199 - 202.

1964
:: Herodami
w pow. br:e:ii!skim
l. VI. 196-+, s. 185 - 193.

wier:'enia

E'.:'·'g'l'aficz.na"

w

Etnograficznc"

7.'J.'",c:aj chodzenia
d:,,; S·.ll·ograficzt1c"

z dniem

l. Ill, 1961, s, 79 - 93.

Etnograficzne'
scodrokach

po

Z'.I:')c:aje

związane

1965,s.

oj

wC:CSllCfjO

Etnograflezllcg.o

St,u-

(/:zecil"IS1(llO,

w Lodzi

Ser:a

137 - 167.

1972
Ha'.,:s'=ie
197:2. "

-

(Twórcy

lttdowi

łódzkiej),

"Lódzkie

Stud-La Etllografit:z'l1c"

t. XIV,

67 - 76.

Br :i':ińskie
(Twórcy
XI\-. '. 77 - 8·1.
Tu:i)rc:ość
pox.

:ierni

i d:ialalność

Rawa

ludowi
Jó:efy

lVhlz., Toma;;'zów

.ziemi
Siwek,

Mal..

S'S.

lód:kicj),
tkac:ki

"Łó·dzkic
i wycinankarki

Studia

Etllograficznc"

ludowe';

: Zako.':;ciela

20, ['yeo 15.

1977
S:tuka

ludowa

wojewód:twa

piotrkowskiego

(Katalog

wy.s'tawy).

Piotr.ków

Tryb-u-

J1a:,&lt;I~: 1977, 5:5. 16.
Konkurs

s:tuki

Etn"gTaficZil1c"

lltdowej
t. XX,

wojewód.:twa
1978, 5. 167 - 169.

piotrkowskiego

1976 - 1977, "Łódz:,kJe

Studia

l.

�/

In

Memoriam

419

o :'II. Jas'lr:.t;b.skiej pi,sG! J. P. Deko;,v&lt;s: \V ,utyku!ach: JÓ2c1 i !\Iiroslawa
Ja,~/ r~ębscy, laureaci
nUfjrody
Województwo
Lód:kiefjo
u: 19, I r., •.Łód'l:~.i.e StUiCE"
Et.nograficzne" t. XV, l!l73, s, 139 - 141.
No/V bi()rJTafic~ne
pracowników
lód~kieuo
o,~r0(lk(l &lt;:tno(Jra.fic.: neuo, .,Łó(hj,:i,e Stud:&lt;l
Etr,ogr&lt;l1'iczne" l. XV!!, H175, S, '27·28,
\\"pomnienie
o M, Ja'strzt;bskiej
opubliko\I'ał
R. Kotew:cz,
I'v1u~eun, bylo Ich
]Jieru,,,:ym
domem.
"Włókna
Sz'tuc,zne" ,pis,mo Za'ldadó\l'
Włókien
C)-,emiczmyx:h
.Chemitex-Wisto/ll"
Nr 16.'17, Tom,l':;zów Mazowiecki 20 Xll 19.82,s, 5.
Za pracę społecaną M. Ja:it.rzębska utrzymała
liczne pod7.'iękowa~li" : oypln;ny
~owarzystw oraz l'l&gt;&lt;;ortowych władz lokalnych ,j 'wojc\\'ó,dz:..;i.ch, a tai&lt;"Jl' j,;s~y zawicrające wyrazy u.zJwnia i ,po·dziękowa,ll.i.a jak: Dyplom HO:l():'I)WYCent:'al~;e,j Komi,,;:
Koordynacyjnej
·do S'praw Upo\V'sz.echniarr:a Kultury
p,'zy :Y1i·nio'tr"l.t:Kultury
l
Sztuki za 7.a,;łu.g,iw 'r&lt;lZWOjUspołecznego uew'stnict'waw
~uJturze ~ 19" :' .. dyplomy hOllorowe Ministra Kul,tury i 51,tuki za o,.;iąg:liQcia \\' Up')w~ze:::h!l'a:,:'..l kullU]'y
uzyskiwanc
IV latach 1976, 1979. POlZa tym wraz z m~żern otrzymaia
x unl
r.
wysQ,ką lKl.grodc: Województwa
Łódzkiego za upow.;zechn:';ulic
twó,CZl}~c': ludc,wej.
Pos'iadała
od7..naczcnia:
Ho'n(Jirowa Opzna,ka 'IVojewództwa
Łódz:":cCś" (1971),
Srcbl'lla Odznaka za OpickQ 11&lt;ld Zabytkami
(1975L Odzml:sa Zasłuż();;;~'go Działa,
cza Kultury
(1975). Złota Odzna,ka za Opiekę nad Zabyt.:';arni lł977), Odznaka za
Z;,;:tugi dla Wojc\\'ództwa
Piotrowskiegq
(l9,;"91. Złoty K:'zyż Zasług: 'H·~Wl.
,JULIAN HA:\lVLA
H)33 - 1983
:-Ja zebraniu ogólnym cz!on:kowie Od·
ci.zi'llu PTL w M~z&lt;lOie Dolnej,odbylym
'.1' dniu 22, Ol. Ul8-t L. minutą
ciszy uczciliśmy pamięć zmarłeg'O 17 grudnia
1983
.' prezesa
lHl:iZego Oddziału
m,gra
Juliana Hanuli, oraz poświęciliśmy
część
zebrania 'na \\'."pomnien'iC' p'Jśrniert'll.e o
:'\':n,

Gdy w czerwcu 1'9831', na zebrani,'..l
0gó!nyrn żegnał ~ię z nami, na pt:WJlll
:-Ji,;'; t z !la,:i nie przypu.szczał, że było to
pożegn.anie faktyczne
i O:it&lt;lteczne, Mia!
przeci('ż dopiero 50 la t i wiele planó\v
n;l przyszłość,
Musial tylko poddać sir;
')pl'r:lcj i za.sta wek .;ercowych l w tym
celu miał uclać .sit; na obserwację
przed
::~1bicgiem do kll:1iki.

Prawda jednak O'kazala się ba·rdziej
o;':r'..ltlla, Umarl z:lIed'wit: IV fi miesięcy
póżniej, Ale pamięć () \ii.m pozosta·nie
'A'~ród !las żywych, gdyż zgodnie ze
.&lt;łnwam·i Horacegl) - ,,!lO!l om'n..is moriar", Zmarły żyć będzie w dziele doko!lanym
p~zez siebie za życia, wewspomnieni:1ch
wychowanków
w .szkok : w drUZ\'llie
!1aree'l'Slkiej, w~'ród rzl'S'zy mło,doeiall1ych i do'rosłych turystów
i \vędrowców
zrze27·

�420

In Memoriam

.'iwnych w PTTK, a ,talkże wśród iczlonków Oddzjału PTL w Msz.anie Dolnej, którego człol1Jkliembył Old }ut~go 1972 L, a prerzes,em - lod' paź.dziernika 1931 r.
Ju:lan Hanula UJrodzH IS.ię3. 06. ,19133r. w W'o1:iSklrzydlallsikiej w rndzllll'ie chłopskiej. W 1940 Il'CJfZ!I)(}czą'ł
,naulkę w IszJko,lecpO\w:slz;(~chnej
w Woli SkrzydLC\i~sJkiej,a po
jej uikolwz'en.iu w 1945 'I'. 'Ws'tąpił do pryw,C\'tnego gimnazjum w Szczyrzycu. TuU'kollczy! IX klasę w 1949 r. Dalszą naukę musiał przerwać z powodu trudnych warUllków m,ater'iaJnych w ro.ci'zilnie.
Już w gimnazjum w kwietniu H}47 I'. wstępuje do ZHP. a w marcu 1949 r. do Związku Młodzieży Polskied. Plnz,ez ;) miesjęcy Ul50 r, pnaco!\wl! '\v GS "Sam'op&lt;YmO\cChłOjpslk'a" w SkrzyidI:nej, rówiDoc'z,eśnie pełni! funkcjt; przewodniczącego
Ko!a ZMP w WoE Skrzydlańsiki'ej, a póź.niej - przewodniczącego
Zarządu Gmiin!lego ZMP w Sikrz)'1dJ!nej.
Od września 1950 II'. do lutego 1951 ['o odbywa! szko,lenic w Szkole Organizacyjnej ZMP w Krr-aikowi,e,apo jej UlkOtlclzeniu,w marc'u 1951 2Os'1a!Isikierowany do
pl"acy na 'sltwnolWillslku
rk,ierowniika ¥l)'1działu SzikOilno-HarcClI1S1kiegoZ,trządu Pow.
ZMP w OlkU's'~u. We Iwrz'eśniu 11951r. wstąpi! do PZPR. Od kwietnia 1953 T. przenió,;ł s'ię do pIracy w Z&lt;tr&lt;zą;dziePow. ZMP w Limanowej
jako instruktor Wydziału Szrkolno-Ha,rcerskiego.
\V.styezniu
1954 II'. podjął pmcę w S~ole
Podst. ,nr2 iW Kas'iJllce Małej najpierw jalko .przeW'Odn:DkOrgani-nacj'i Ha['cers!kiej, a później na.uczyC"iel. W 1953 I'.
ro,zlPoczął nalukę 's)'1sltem€lmIzaoclznym rw Liceum Pedagogicznym w Sta:rY'm Sączu,
kOl1cząc ją 'egz,aminem dOijrzałośC'i 'w LiIPcU1956 To W tY'mże jeszcze ;roku To'zpoczął
nauJkę w Zaocznym SitwdLium NauczyC'1elslkim ne. filologi:ipOibikiej
w Krakowie.
W czasje ,pracy w Ka,sin:c,e Małej pełnił Ipm.ez 11 lat fumikcję .sek,retarza POP
PZPR i przez ;2 kadencje - I'adrnego Gromadzk,tej R,tdy ~arodowej. Z dniem 8
lutegJo 1~65 r. 'Został u['lolpowany :do pracy w a!dminisirac}i ja,ko przewodnkzący
PrezY'dium GRN w M;s'zan'i,eDoiln€lj. F'ul]kcję tę pełnił do końca 1'!-l68r. Od 'stycznia
do końcIa s'ierpruila 1969 ['o pIT'acOiwał,jaiko s'ek're1::wl'zPow, ZwiązJku Kółek RolniC'zych
w Li,manowej
Od wrlześn.ia 196,9 II'. wród,ł do pracy w ISJziko,lnic&lt;i\vie,
pełniąc ,do 9. la. 197Z I'.
'obow,iązlk'i ikierown:iJka Szik'oły PodsJt. w Rabie Ni,żnej. aod
10. 10. 1972 r. Ipmcuje
jako inaUlc,zyciel'w !t'ejże szlko:le aż do prvedwczesnej śmierDi.
Od .llts'toiPaJda1975 ,r. \'do15 lutego ,1976 T.uczęszczał
na kurs ,przygntolwawczy
fHolo,gii [)oll!slk:i1ej
w Nowym Sączu, la na,s!tępni,e ,wstał przyjęty do WSP - filologha
polslka w K['alk'Owie. Studia ukońc:zył ,dyp1oomem:ma'gi.s'iers,kim26, 06.19.31 ,I'.
Z ,pralcą halrcerslką !nlie 'rozistawał ISJi'ęm,ig,dy. Jako Druh Harcmist.rz PRL !pełnil
fU'11lkcjęinstruk!bora iZHP prowadząc 77 DH, a :później 14 DB: 'im. Solarza w Rlalbie
Niżnej, Był wielo:klr'atnym człornlkiem Raldy HUfca, członkiem ChOlrąg,v.ianej Komisji Rewiz)'1jnej, a pm.ed:e w.szYlstlklilm- d[,użY'noiwym. Bra! za'wsze udział w ak'cj~
letniej. Był Wlzorrowym wy,chowawcą ha['cerslki;ch poikolell :i ich 11lajbliź..szYIll1
przyjacielem. Rada Hu:fcla GOlrezańskiiego Lim. Władyls'ła.wa O~kanJa w Mszanie Do,lnej ze
śmierdą
DI1uha HaTcmisltrm Juliiana Hanuli poniosla niepowetowaną
's'tratę.
Już w Kasince Małej spędzał swoje woilne chwile z mołdzlic..'!Żą,organizując
tealt'r ,amatO'rskJii,a póż:niJej - w ThalooeNi'ŻJlej wędrując z dziećmi ,i dorosłymi po
Beskidach ,i liJnny,ch ,górralch jaik'o prz.ewOidniJk PTTK. ,p,roWJardziłstanice harcersild:e
dla :dzieci wiejsIkiich !w KlralkQwie ora,z obozy wędrowne. Do PTTK nale~ał od ['olku
1960. Był barr-dizoalktywnym jeig'0 czl)(JTIikiiem,
Brał udział w pracach Z,amądu PTTK
w Ra:bce-Zdr,oju.
/

�421
Założył przy Sz.kole P.odst. \'1 Rabie N.iiŻnej Młodzieżowe
Kolo Turr-ysltyczne.
Organizował liczIle wyc'ieczki pie:srze i autoikarr'«Jowez 'mlodzie·żą, alby z&lt;J!pozlnaćjel z
pięknem naszego re.gionu. Koło ml&lt;J,ctz.ieżowe w Rab.ie Niżnej z·dobylo w lalach
1978- 79 - 80 z.\ 'Udz:iał \\7 rajd'zie Trybo'W&gt;lk:i-ejpucharr- prZJcchodni .na wł.asność. Założył ~eż .przy szkole seik{;ję :koła.rSJką. W 1l'97'2II'. u:k~)ńC'.z.ył
ikuI's p;r,z,ewodnllków gÓJ',:kich. Jako przcwOidU1'ilk:pracował w Od:c1z,iaąeRabcz.ań.sikim, ·op.rowadzał mlodz.ie·ż i
stairszycrh po tutejszym regi()lnie. Poma,gał rÓ'V.':r1:ież
'IN sZiko.Jeniruprzyszłych
'i\de:ptów,
klórzy chcieoJ-iuzy;;;kać .,oLopidJ prz.ewoduika. Sam zdobył Złotą Odznakę GÓr~ką.
Za swoje pr:J{;ell'trzymał
od Za'rządu Złotą Odznarkę PTTK. Jc@o o,dejś(;lie O'k~'yło
żalrJbą Oddział Rabczar\ski.
Od ,rOiku 1954 lIu.Ieżał J1'i'!"pJ',zerwan,iedo Związku Na'Uczyciełsllwa Po'b,k,iego. Po
o,kre"i-c zawieszenia dzialalrności orga'ni:zacj.i po,djął pracę w g'I'upiemlnżycielskiej
ZNP. W zeb-ra\li,u wybo.rczym reaktywOJwaneg'o Związku już lnie mó,gł wziąć udziału,
chociaż burdzo inlere,ował slię je·go pos'lępami.
Kol. JuJiwJ Hanu,la wstąpił w poc,zet członków Oclid'Z,iał'UPTL \V IV!s:l\anj,eDolnej w lUllym 19n r. WYikazywał z a,i:nteres,OIWan-iedia.ieklOll,og.ią. W lat,\'ch 1974 - 75
pisalprollorkoly
zebor:u\ czlonków Oddziału. Wdlniu 8. 06. 1975 II'. na posze'fZo:Jym
zebrani'u-sesji
:1&lt;tulkowej ,ku uczc,z:eniu ~'{)cznicy WI. Orkana
wygl'Orsił Tefeu'at pL
"Ubra-z wsi podgo'l'czar'lSk iej pod k()łn'iet: u'bie-gle.go wieku i proj€'klly reformy usw'&lt;Jju
rolJll.'go w twórcz:r,;ci Wl. OJ"kana". V.; dni,u 24. 11. 1980 I'. ,pl"zed-s1t&lt;\&gt;\vił
..Współczesnekierunki
etllog,rafii", :W. 09.1982 To wygla.-.ił referat pt. "Pisa'rs.hvo lu.dowedo I
wojny światowej".
l

W dnilu 4. 10. ł981 L mgr Julian Hanula .z·ostaje wybrany pnezesem Oddz'iału
PTL w M,zanic Dolncj. Na zehraniu w dniu 21. 11. 19,&amp;2II'. wygł,asza slowo wstępne
o 35-1ec,iu pow.starnja Oddz,ialu PTL 'w M·s7.ćlnie Dolnej, iPO'dikreślając zaslu-gi zalożycieli Oddóa]u: dr,] Sebas,tiana Fhz,aka i mg'w Piotra KaJecl:J,ka - d-oltychczasowych
i zmarłych już prezesów Odd:z.ialu. Nies·poid'z,iewar.,1.emło,dy prell'S sam zaJHda na
POW&lt;1'Żllą
chol'obG ser.ca. Na zeb'l'a.ni'u w dini'll 26 czerwca 1983 T. dzię·kuje wszystkim
członkom za współpracG, sc'k·n.'tarce - za 'prowadzenie właśC'i~v;ie Oddziału, Sika'l',bl1ikow.i - za jego trud. w zbieraniu &lt;;Ikładek. Wszyscy zebrani wyczuj'i, że preze"
7('gna się z czl&lt;Jllkami Oddziału.
\\' ze':lraniach odbytych w dniach: 25 wrzcśnia i 20 listopada 1983 Toku nic bierze
już udzialu, czuje "i&lt;; ba,rdzo ,.laby. Zdoł&lt;1l je",zcze napi-sać Jist do członków, który
sekrelarka odcz.yt:l!a zebranym. Obecni ze swej strony wystosowali .pismo d,o prezesa ze ,lr}wami oluchy i nad.ziei na 'rychłe ponowne spotkanie.
Zmarł w dniu 17. 12. 1983 r. do ostat.ka wykazując
zainteresoQwanie pracami,
w których już nic mó-gl uczestniczyć. Je'S-zc'z.ew dniu 16.12. 1983 ł'. pToslił ż(}n~ v
przekazanie
mu informacji
o aktu.a,IJnych wydarzeniach
·dnia z żyda organiz,\cji
związkowej. Nazaj utrz rano już nie żył.
Mgr Julian
Hallula posiadal na'stępujące
odZllaczenia (wg dat otrzymania):
Odznaka Tys,iąclecJa. Odzmaka - X lat w Służbie Narodu, Knyż za Zasługi dla
ZHP, - 1974 1'., Srebr1JY K'l'zyż Zasługi - 1976 'r., Zasłużony w Pra-cy PTTK ~~"śród
Młod7Jcży - 1978 r .. Zlot.\ Odznaka 'Za Zasług:i dla Woj. Nowo·:;ąd:ec'.kiego - 19,8 L,
Srebrna Odznaka ,. Zasłużony Dz.iał,acz Turystyki - 1978 r., Dyplom Harcmislrza
Pol soki Ludowej - l!J79 r., Złoty Krzyż Zasłu'gi - 1983 r.

Antnnina

Lubecka

�422
ALEKSANDER OLESZCZUK
H900 - 1933)
Ul-odzn:ny 22.VIIL1900
II'. we .w.-;:i.Kolembrody
U'la Lubc!,-;z:czyżnue, v;
1-. 1937
U-k'llliczył Studium Sekc.}i Spolec:Zlnu-o.świaitowej WWP ·w Warszawie, Ig,dzie ćwic.zenta z z·akr·e-,u eit."1og-ratitiodbywa" pod kiLerun1kiBm '!)J';of. St. POl1lia'to'Ws:k~eg'n.
W o·kre"'ie 19,27 - 19·:39 Inauczyciel \\. ,póllllo:)ll-ej LubelSizczyźnie. Po z&lt;llkończcniu
11 wojny :rmuczycue'! szkól zawodorwych w Gdiu'rsku-Ohwie,
a .nals't~pl1Jie"łi Parcze\-vi-c.
\V czal;;ic swojej wieloletn:iej
pra,cy nauc'zycie!s'k,i:cj z ,{),g'!'OImn,j
pasją popularyzowaI wiedzę o region,ie pn. Lubelszczyzny
i PodIasi'l. Jego szczególnc zain [ere-o'wlenia to 'Pi·eśl~.i'i illwzyka lu-dtm¥a. Rea~IiJzo'W".'łje poprzez ong:ani:zo!w,wIie .zc:s.po·łów
.pil.'Sli i tańca ludolwe.glo w s.zjkołach oraz Izb-ieraulIi,cma'tcria!ów \V terc.nie. O,publiko\\··al '\\i.ie1e'cel1lnych opora.cowat} z dZJiedvi:ny fol.kł'()ru Pod!a;:lia. M. illl. na wym.ienieni~?a,;ługlu:ją -ta:k'i:epo:zycje jalk: Zboże ·i chleb w obrzędach i:wyc:ajach
na Pod[asil( 011az Pieśni ludowe z Podlasia wydialnepl'ze.z PTL w rOiku 1951 j-aik{)jeden
z aumefóW Arc!ui,wum EVno,grafi;c:weg,o "PTL". AI·okl;;ander Oleszczulk by! ",":iclolet.nim i aktY\V'Dym członkiem Oddziału PTL w LubDiln,ie.

K.M.

�</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
  </elementSetContainer>
</item>
