<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<item xmlns="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5" itemId="6441" public="1" featured="0" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5 http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5/omeka-xml-5-0.xsd" uri="https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/items/show/6441?output=omeka-xml" accessDate="2026-09-27T04:15:25+00:00">
  <fileContainer>
    <file fileId="6421">
      <src>https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/files/original/36a325a20862bd27834ed881a932c432.pdf</src>
      <authentication>778cf3348d7290939c41701d407cceb3</authentication>
    </file>
  </fileContainer>
  <collection collectionId="3">
    <elementSetContainer>
      <elementSet elementSetId="1">
        <name>Dublin Core</name>
        <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
        <elementContainer>
          <element elementId="50">
            <name>Title</name>
            <description>A name given to the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25235">
                <text>Polska Sztuka Ludowa - Konteksty</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
        </elementContainer>
      </elementSet>
    </elementSetContainer>
  </collection>
  <itemType itemTypeId="1">
    <name>Text</name>
    <description>A resource consisting primarily of words for reading. Examples include books, letters, dissertations, poems, newspapers, articles, archives of mailing lists. Note that facsimiles or images of texts are still of the genre Text.</description>
  </itemType>
  <elementSetContainer>
    <elementSet elementSetId="1">
      <name>Dublin Core</name>
      <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="46">
          <name>Relation</name>
          <description>A related resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="76695">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:3470</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="40">
          <name>Date</name>
          <description>A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="76696">
              <text>1980</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="43">
          <name>Identifier</name>
          <description>An unambiguous reference to the resource within a given context</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="76697">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:3253</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="50">
          <name>Title</name>
          <description>A name given to the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="76698">
              <text>Kronika IX-XII 1979 / Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1980 t.34 z.1</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="41">
          <name>Description</name>
          <description>An account of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="76699">
              <text>Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1980 t.34 z.1, s.64-65</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="44">
          <name>Language</name>
          <description>A language of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="76700">
              <text>pol.</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="45">
          <name>Publisher</name>
          <description>An entity responsible for making the resource available</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="76701">
              <text>Instytut Sztuki PAN</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="42">
          <name>Format</name>
          <description>The file format, physical medium, or dimensions of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="76702">
              <text>application/pdf</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
    <elementSet elementSetId="4">
      <name>PDF Text</name>
      <description>Text capture metadata for PDF documents</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="52">
          <name>Text</name>
          <description/>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="76703">
              <text>К

R

О

N
X-XII

Konkursy

i

wystawy

2 X — w Muzeum Rolnictwa
w Ciechanowcu otwarta została w y ­
stawa
pn.
Artystyczna
obróbka
d r e w n a . Z a p r e z e n t o w a n o o k o ł o 100
w y t w o r ó w (głównie snycerskich) z
t e r e n ó w północno-zachodniego Pod­
lasia
i
Puszczy
Zielonej.
Obok
pg-zedmiotów o charakterze u ż y t k o ­
w y m (meble, s p r z ę t y gospodarstwa
domowego, detale architektoniczne)
p o k a z a n o 30 r z e ź b o c h a r a k t e r z e
kultowym, pochodzących w
więk­
s z o ś c i ze z b i o r ó w p r y w a t n y c h .
*

2

X — W a r s z a w a , salon „ D E ­
SY" przy ul. Koszykowej:
wysta­
w a m a l a r s t w a na szkle J o l a n t y P ę k sowej
z Kir
k/Zakopanego.
*

15 X — W a r s z a w a , G a l e r i a „ C e ­
p e l i i " , w y s t a w a pasów
bacowskich.
Odtworzenie kolekcji wzorów
mu­
zealnych. P r z y g o t o w a ł y
Zakopiań­
skie Warsztaty Wzorcowe.

15 X — T o r u ń , M u z e u m E t n o ­
graficzne:
wystawa
pokonkursowa
dokumentów i zabytków
rzemieśl­
niczych
województw
bydgoskiego,
toruńskiego
i
włocławskiego
„Z
dziejów rzemiosła". Współorganiza­
torem
wystawy
była
Izba
Rze­
mieślnicza w
Bydgoszczy.

X — Lublin, w Muzeum Okrę­
gowym wystawa obrazów Nikifora.
*

X — Warszawa, wystawa rzeźb
dawnych i nowych Józefa L u r k i z
Bystrzycy
Górnej,
w
dzwonnicy
kościoła św. Anny.

3 X I — Rzeszów, Muzeum Ok­
ręgowe: wystawa prac zakupionych
w l a t a c h 1974—1979, „ W s p ó ł c z e s n a
twórczość ludowa i nieprofesjonal­
na". W y s t a w ę i t e k s t k a t a l o g u o p r .
Krzysztof
Ruszel. Pokazano prace
16 t w ó r c ó w z t e r e n u w o j e w ó d z t w a .

12 X I — w M u z e u m w N o w y m
Sączu
rozstrzygnięto
konkurs
na
kowalstwo
Karpat
Polskich
pn.
W s p ó ł c z e s n e l u d o w e k o w a l s t w o ar­
tystyczne, o g ł o s z o n y przez M u z e u m
i P.P. „ D e s a " , o d d z i a ł w K r a k o w i e
U d z i a ł w z i ę ł o 21 k o w a l i , n a d s y ł a ­
j ą c 105 p r a c . J u r y p o d
przewod­
n i c t w e m prof. Romana
Reinfussa
p r z y z n a ł o s z e ś ć I n a g r ó d (po 3 000
zł), siedem I I i s z e ś ć I I I . P i e r w s z e
otrzymali:
Władysław
Gąsienica- M a k o w s k i z Zakopanego, Jan Cze­
kaj
z Dankowie, Jan
Polaczek z
Mszany Dolnej, Wojciech Salawa z
T r z e m e ś n i , Jan Schreiner z B r z e ż ­
n e j i J a n Z a c h w i e j a ze S z c z a w n i c y .
*

18 X l — O p o l e , w s a l a c h W D K
o t w a r t o w y s t a w ę 36 r z e ź b i p ł a s -

64
l

I

К

А

1979
ze

Zofia M a r c i n k i e w i c z
z
Kwidzyna,
Hanna Zielonka z Kartuz. Ogółem
n a g r o d z o n o i w y r ó ż n i o n o 57 o s ó b .
*•

22 X I — B i a ł y s t o k , O d d z i a ł H i s ­
toryczny Muzeum Okręgowego
—
otwarcie
wystawy
„Międzywoje­
wódzkiego
Konkursu
na
tkaninę
podwójną".
Jury
pod
przewod­
nictwem
mgr
Barbary
Zagórnej-Tężyckiej z M K i S przyznało
na­
grody: pierwsze: Regina
Masełbas
z Wasilówki, Stanisława Karna z
Trofimówki, Rajmund
Składanowski z Tumanka, drugie: Romualda
Puzanowska z M a r c h e l ó w k i , M o n i ­
ka Wysocka z Janowa, Olimpia
Ja­
roszewicz z W a s i l ó w k i , Jadwiga B a bieno z Janowa. Ponadto 5 n a g r ó d
t r z e c i c h i 10 w y r ó ż n i e ń . W k o n k u r ­
sie w z i ę ł y u d z i a ł 72 osoby z g ł a s z a ­
j ą c 154 p r a c e ; z b i a ł o s t o c k i e g o 47
o s ó b — 92 t k a n i n y , z ł o m ż y ń s k i e g o
7 o s ó b — 14 t k a n i n , z s u w a l s k i e g o
6 o s ó b — 11 t k a n i n , z o s t r o ł ę c k i e g o
3 osoby — 6 t k a n i n , z s i e d l e c k i e g o
3 osoby — 5 t k a n i n .

X I I — Hrubieszów, w
Małej
Galerii
Sztuki
pokazane
ok.
150
ozdób na c h o i n k ę , n a d e s ł a n y c h
na
k o n k u r s przez t w ó r c ó w
ludowych
woj. zamojskiego.

korzeźb Stanisława Majewskiego
Sternalic (woj. częstochowskie).
*

X I I — w K r a k o w i e o d b y ł się
37 K o n k u r s S z o p e k . P r z e d s t a w i o n o
p o n a d 60 e k s p o n a t ó w . W k a t e g o r i i
szopek
dużych
pierwsze
nagrody
o t r z y m a l i : Jan
Malik i Bronisław
P i ę c i k ; w k a t . szopek ś r e d n i c h —
Zygmunt Grabarski, Antoni Wołek
i W ł o d z i m i e r z M a l i k ; w k a t . szo­
pek
małych — Zbigniew
Gillert,
S t a n i s ł a w M a l i k i Maciej Moszew;
w
grupie
młodzieżowej
14
letni
D a r i u s z C z y ż . S i e d e m szopek w y ­
s ł a n o do N a n c y , g d z i e z o s t a ł y s p r z e ­
d a n e n a a u k c j i n a rzecz r e w a l o r y ­
zacji K r a k o w a .

*
X I I — Kiermasz ozdób
kowych
zorganizował
klub
i STL w Lublinie.

choin­
MPiK

Wystawy Amatorów
X I — Radom, Muzeum Okrę­
gowe, w y s t a w a
malarstwa
Stani­
s ł a w a Deli z Gniewoszowa. Z po­
n a d 200 p r a c z n a j d u j ą c y c h s i ę w
z b i o r a c h M u z e u m p o k a z a n o 70.
*

Л1 — Katowice, Z D K
kopalni
„Wieczorek", wystawa
konkursowa
— przegląd dorobku plastyki placó­
wek
kulturalnych
Katowickiego
Zjednoczenia P r z e m y s ł u
Węglowe­
go. П 5 p r a c 128 a \ t o r ó w .
*

X I — Wrocław, X I V wystawa
nieprofesjonalnej
plastyki
woje­
wództwa, w Muzeum Archeologicz­
nym,
zorganizowana
przez
WDK.
P o k a z a n o ok. 400 p r a c z 1878
na­
desłanych.
—
Hrubieszów,
IV
przegląd
plastyki amatorskiej woj. zamojskie­
go. P o k a z a n o 155 p r a c 31 a m a t o r ó w .
*

— Leszno, W D K ,
wojewódzki
przegląd plastyki amatorskiej.
Po­
k a z a n o 115 o b r a z ó w 40 a u t o r ó w .

10 X I I — R a d o m , w
salach
Muzeum Okręgowego otwarto Ogól­
nopolskie Biennale Kowalstwa L u ­
dowego, zorganizowane przez M u ­
zeum Wsi Radomskiej przy w s p ó ł ­
udziale
Min.
Kultury
i
Sztuki.
W z i ę ł o u d z i a ł 45 k o w a l i . J u r y p o d
przewodnictwem mgr Bożeny Golczowej p r z y z n a ł o nagrody. Pierwsze
otrzymali:
Władysław
Gąsienica- M a k o w s k i i Jan G ą s i e n i c a - M a k o w ­
ski z Zakopanego, P a w e ł
Winiarski
z Płonin
(radomskie),
Mieczysław
Zaniewski z Lubijewa
(ostrołęckie).
A n t o n i M o ć k o z O b l ę g o r k a (kielec­
kie), M i e c z y s ł a w Hulewicz z Czar­
nej
Wsi
Kościelnej
(białostockie),
Stanisław
Tomczyk
z • Tamowa.
Dwie drugie nagrody: E d w a r d Chołuj
z
Aleksandrówki
(radomskie)
i
Andrzej
Gąsienica-Makowski
z
Zakopanego.

X I I — Radom, Muzeum Okrę­
g o w e , w y s t a w a m a l a r s t w a na s z k l e
Krzysztofa
Okonia,
wiolonczelisty,
członka „Tria Krakowskiego".

X I I — G d a ń s k , w salach W O K
pokonkursowa wystawa haftów l u ­
dowych Pomorza Gdańskiego.
156
twórców
p r z y s ł a ł o 575 p r a c .
Na­
g r o d y I , u f u n d o w a n e przez Cepe­
lię, o t r z y m a ł y : E l ż b i e t a E b e l z W e j ­
herowa, Maria Janik z Kwidzyna,
Bolesława Kaniowska z Sierakowic,

X I I — Katowice, z okazji Dnia
G ó r n i k a w galerii sztuki górniczej
przy kopalni
„Katowice"
otwarto
wystawę amatorów, członków
gru­
p y „ G w a r e k 58". P o k a z a n o o k . 100
p r a c . J e d n o c z e ś n i e P.P.
„Desa" w
Katowicach i Galeria „Śląsk" przed­
stawili w y s t a w ę a m a t o r ó w
górni­
k ó w lub członków ich rodzin. Pra­
ce m o ż n a
było kupić.
„Kontakty

— Przasnysz, W D K , p o k o n k u r ­
sowa
wojewódzka
wystawa
prac
amatorów-plastyków.
Pokazano
60
p r a c 17 a u t o r ó w .
*
Poznań, Pałac Kultury — V I I
Wojewódzki Przegląd Plastyki A m a ­
t o r s k i e j . Z a p r e z e n t o w a n o 238 p r a c
120 a u t o r ó w .

*
X I I — Szczecin, W D K
zorga­
n i z o w a ł na Z a m k u K s i ą ż ą t P o m o r ­
skich
XX
Wojewódzką
Wystawę
Plastycznej
Twórczości
Ludowej
i
Amatorskiej.
Pokazano
przeszło
800 p r a c p o n a d 300 a u t o r ó w .
*

*

�m i ę d z y p r a c o w n i k a m i „ D e s y " i śro­
dowiskiem
malarzy
—
amatorów
będą nadal zacieśniane z niewąt­
p l i w y m p o ż y t k i e m dla
miłośników
sztuki" — pisał „Dziennik Zachod­
ni".
Równocześnie
w
Katowickim
Domu
Związków Zawodowych
ot­
worzono C e n t r a l n ą W y s t a w ę T w ó r ­
czości A r t y s t y c z n e j G ó r n i k ó w
(po­
n a d 300 p r a c , c z ę ś ć n a g r o d z o n y c h ) .
Inne
I X
—
w
nowo
powstałym
M u z e u m Wsi Lubelskiej na
Sta­
wisku
w
Lublinie rozpoczęła
się
O g ó l n o p o l s k a Konferencja. Skanse­
n o w s k a na
temat ochrony
budo­
w n i c t w a l u d o w e g o w Polsce. W z i ę ł o
w n i e j u d z i a ł o k . 150 s p e c j a l i s t ó w
z k r a j u oraz z Belgii, C z e c h o s ł o ­
wacji, Finlandii, Francji,
Norwegii,
N R D , R F N i Z w i ą z k u Radzieckiego

Targu — górale podhalańscy
ob­
chodzili u r o c z y ś c i e jubileusz 75-lecia
ruchu
regionalnego,
60-lec:a
Z w i ą z k u P o d h a l a n i 50-lecia Z w i ą z ­
k u Podhalan w Ameryce Płn. Przy­
b y ł a d e l e g a c j a ze St.
Zjednoczo­
n y c h . W y s t ą p i ł o 16 z e s p o ł ó w r e g i o ­
nalnych.
*

6,7 X I I — n a sesji n a u k o w e j
z okazji 30-lecia I n s t y t u t u
Sztuki
P A N wygłosili m.in. referaty: mgr
Aleksander
Jackowski
„Problemy
b a d a ń nad s z t u k ą n i e p r o f e s j o n a l n ą "
oraz d r A n n a
Kunczyńska-Iracka
„Badania
powojenne
nad
polską
l u d o w ą rzeźbą, m a l a r s t w e m i drze­
worytem".
*

10 X I I — p r z y z n a n o p o
raz
trzeci n a g r o d ę i m . Brata
Alberta
u s t a n o w i o n ą przez S p o ł e c z n e
Sto­
warzyszenie Chrześcijan.
Otrzymał
ją m.in. rzeźbiarz ludowy
Roman
Śledź z M a l i n ó w k i (lubelskie).

*
6,7 X — S a n d o m i e r z , s y m p o z ­
j u m na
temat „Wieś w
tradycji
i
współczesności
literackiej".
Ok.
100 u c z e s t n i k ó w , r e f e r e n c i : H e n r y k
Bereza, A n d r z e j Mencwel, Roch S u ­
lima, Włodzimierz Pawluczuk.

*
9 X — w Krakowie rozpoczęła
się
konferencja
międzynarodowej
k o m i s j i do b a d a n i a k u l t u r y l u d o w e j
w
Karpatach
i
na
Bałkanach.
Udział wzięli etnografowie z B u ł ­
garii, Czechosłowacji, Francji,
Ru­
m u n i i , Węgier, Polski i ZSRR. Te­
m a t e m k o n f e r e n c j i b y ł a ocena sta­
nu badań.
19—21 X — w Z a k o p a n e m 54
W a l n e Zgromadzenie Polskiego T o ­
warzystwa Ludoznawczego, połączo­
n e z u r o c z y s t o ś c i ą j u b i l e u s z u 25 l a t
istnienia orawskiego Parku
Etno­
graficznego
w
Zubrzycy
Górnej.
Z tej okazji w r ę c z o n o odznaczenia
pracownikom muzeum w Zakopa n e m i Z u b r z y c y . D r W a n d a Jostowa
otrzymała
Krzyż
Kawalerski
Orderu Odrodzenia
Polski.
+

18—21 X I — w L e s z n i e o d b y ł o
się I V O g ó l n o p o l s k i e F o r u m
Folk­
lorystyczne,
zorganizowane
przez
Centralny Ośrodek Metodyki
Upo­
wszechniania K u l t u r y . Treścią
ob­
rad, w k t ó r y c h wzięli udział w y b i t ­
n i fachowcy z całego kraju,
była
sprawa u t r z y m a n i a regionalnego bo­
gactwa i czystości folkloru, poka­
zywanego na
scenie. O b r a d y
po­
przedził pokaz z e s p o ł ó w przedsta­
wiających
różny
stopień
opraco­
w a n i a s c e n i c z n e g o f o l k l o r u (z w o j .
leszczyńskiego).
Z okazji F o r u m M u z e u m O k r ę ­
gowe zorganizowało
wystawę
pn.
Rzeźba ludowa i jej t w ó r c y .
*

X I — Władysławowo. W Domu
Rybaka odbył się doroczny
zjazd
t w ó r c ó w ludowych ziemi gdańskiej,
n a k t ó r y p r z y b y ł o o k . 90 t w ó r c ó w .
U r z ą d z o n o z okazji zjazdu w y s t a w ę
r z e ź b L e o n a G o i l i i w y s t ę p zespo­
łu
„Kaszebe" z Krokowej.
Przy­
znano
nagrody
Wydz.
Kultury
i S z t u k i U r z ę d u W o j e w ó d z k i e g o 21
osobom.
*
XI
jerów

— w rodzinnej wsi Tetma­
—
Ludźmierzu
k/Nowego

12,13 X I I — w L u b l i n i e o d b y ł
się V K r a j o w y Zjazd Stowarzysze­
nia T w ó r c ó w L u d o w y c h . Stowarzy­
szenie i s t n i e j e o d 10 l a t , l i c z y 1293
c z ł o n k ó w , w t y m 974 w s e k c j i p l a s ­
t y k i ( n a j w i ę c e j , bo 215, t k a c z y o r a z
187 r z e ź b i a r z y ) . W Z j e ź d z i e w z i ę ł o
u d z i a ł p o n a d 100 d e l e g a t ó w .
No­
w y m Prezesem w y b r a n o M i e c z y s ł a ­
wa Biernacika, kowala i działacza
z Zakopanego, z-cą r ó w n i e ż k o w a l a :
Kazimierza Markiewicza z
Wierz­
chowin
(radomskie). P r z e w o d n i c z ą ­
cym Rady Naukowej został ponow­
nie prof, d r R o m a n Reinfuss.
Na Zjeździe w r ę c z o n o nagrody
Ministra K u l t u r y i Sztuki.
Otrzy­
mali je c z ł o n k o w i e S T L : S t a n i s ł a w
Budzyński z Bukowiny Tatrzańskiej
(haft. strój), M i e c z y s ł a w Biennacik,
Bronisław Cukier (kowal z Zako­
panego,
dotychczasowy
długoletni
prezes), W a w r z y n i e c C i c h y ( p i s a r z ,
pamiętnikarz z Bardo, woj. tarno­
brzeskie),
Erazm
Szyszko
(nestor
garncarzy
z Jabłonki
Kościelnej,
w o j . o l s z t y ń s k i e , u r . 1885 г.).
W 1979 r . c z ł o n k o w i e - S t o w a ­
rzyszenia ofiarowali C e n t r u m Zdro­
w i a Dziecka ponad t y s i ą c
swych
rzeźb,
obrazów,
tkanin,
zabawek,
ozdób.
12 X I I — p r z y z n a n o po
raz
ósmy doroczne Nagrody
Artystycz­
ne
i m . Jana Pocka,
ustanowione
przez „ C h ł o p s k ą D r o g ę " i przezna­
czone d l a z a s ł u ż o n y c h t w ó r c ó w l u ­
dowych. O t r z y m a l i je: Jan
Bernas i e w i e z , 71 l e t n i r z e ź b i a r z z J a w o r z n i (art. o n i m z a m i e ś c i m y w j e d ­
nym
z
najbliższych
numerów),
W a w r z y n i e c C i c h y , 81 l e t n i d z i a ­
ł a c z s p o ł e c z n y i k u l t u r a l n y ze w s i
Bardo (kieleckie), pisarz, p a m i ę t n i ­
k a r z ; J ó z e f C i t a k , 58 l e t n i ' r z e ź b i a r z
i działacz STL z Krynicy; Włady­
s ł a w K u c h t a , 68 l e t n i r o l n ' k - i p o e ' ; a ,
zbieracz f o l k l o r u , zam. w M o ł o d u t nie (chełmskie); Marianna Pawiak,
tkaczka, hafciarka z M o n i e (sieradz­
kie). Nagrody w r ę c z o n o na Zjeździe
STL w Lublinie.
*

X I I — Muzeum
Etnograficzne
w T o r u n i u o b c h o d z i ł o j u b i l e u s z 20-lecia. W t y m okresie liczba ekspo­
n a t ó w w z r o s ł a z 5 000 d o 27 000.
W y s t a w y o b e j r z a ł o p r a w i e 1,5 m i l i o ­
n a o s ó b . O d b y ł y s i ę s p o t k a n i a z 89
twórcami
ludowymi,
414
imprez,

w y s t ę p y 33 z e s p o ł ó w
folklorystycz­
nych. Pracownicy muzeum wygłosili
p o n a d 1300 p r e l e k c j i . W a r c h i w u m
ikonograficznym Muzeum
znajduje
s i ę 36 000 f o t o g r a f i i , r y s u n k ó w , 39
filmów
etnograficznych.
Organiza­
torem i dyrektorem Muzeum była
d o 1973 r. p r o f , d r M a r i a Z n a m i e rowska-Prufferowa,
a
następnie
mgr Aleksander Błachowski. Wśród
p l a c ó w e k m u z e a l n y c h w y r ó ż n i a się
wyjątkowo intensywną działalnością
o ś w i a t o w ą oraz doskonale p r z y g o ­
towywanymi konkursami ogólnopol­
s k i m i (Kopernik
w rzeźbie
ludo­
wej, Wielcy Polacy w rzeźbie
ludo­
wej,
Dziecko
w
sztuce
ludowej.
Sztuka
l u d o w a dla dziecka, G a r n ­
c a r s t w o , Haft,
Wycinanka).
X — „Cepelia" obchodzi swoje
trzydziestolecie.
Z
tej
okazji
do
p a ź d z i e r n i k a 1980 r o k u z a p l a n o w a ­
n o l i c z n e w y s t a w y w k r a j u i za­
granicą. W tym wystawę w war­
szawskiej „ Z a c h ę c i e " pn. R ę k o d z i e ­
ło ludowe i artystyczne —
dziś
i j u t r o oraz w M u z e u m E t n o g r a ­
ficznym,
przedstawiającą
dorobek
najwybitniejszych rzeźbiarzy i ma­
larzy ludowych.
O d b ę d z i e się r ó w n i e ż
sympoz­
jum
na
temat
„Rękodzieło
dziś
i jutro".
W 1979 r. „ C e p e l i a " z o r g a n i z o ­
wała w kraju
b l i s k o 80 w y s t a w .
Piolska

sztuka

ludowa

za

granicą

X — w salach B i b l i o t e k i M i e j ­
skiej w
Maribo
(wyspa
Holland,
Dania)
otwarto
wystawę
polskiej
sztuki ludowej — tkanin, k i l i m ó w ,
lalek i grafiki.
*

„ C e p e l i a " w 1979 r. z o r g a n i z o ­
wała wystawy zagranicą w:
— M u r m a ń s k u , Wilnie, Leningra­
d z i e , K o p e n h a d z e , (goibeliny,
lalki
Sp-ni „Ład" i im. Wyspiańskiego),
Budapeszcie
(dziewiarstwo,
pokaz
mody Sp-ni „Poziom), Lipsku (wy­
roby
Sp-ni
„Milenium"),
Berlinie
(j. w.), Phenianie (Korea Płn.)
Wyroby
„Cepelii' brały udział
w
wystawie objazdowej
„The
Bowl"
w Góteborgu, Wiedniu i Antwerpii.
Eksponaty na w y s t a w y przekazano
do: A m b a s a d P R L
w
Singapurze
i
Bangladeszu,
oraz
do
Tibilisi
i T a s z k e n t u na w y s t a w y o r g a n i z o ­
w a n e przez T P P R .
Biuro
Handlu
Zagranicznego
D E S A z o r g a n i z o w a ł o w 1979 r. n a ­
stępujące wystawy
zagranicą:
— Galerie Runhof — Naive Kunst,
K o l n , R F N — listo p a d / g r u d z i e ń ,
zbiorowa wystawa rzeźby
ludo­
wej
— Zimmergalerie, Dusseldorf, R F N
— wrzesień/październik,
zbioro­
wa wystawa rzeźby ludowej
— Clemens-Sels-Museum,
Neuss,
R F N — październik/listopad, w y ­
stawa
indywidualna
malarstwa
K . G a w ł o w e j (ze z b i o r ó w / J. Ł o dzińskiego. Wstęp
do
katalogu
— A . Jackowski).
— Depolma Galerie — Dusseldorf,
R F N — s t a ł a prezentacja
ma­
larstwa i rzeźby artystów
nieprofesjonailnych
— Pokaz r z e ź b y l u d o w e j w r a m a c h
wystaw zorganizowanych z oka­
zji „Dni Polskich" w R F N — w
Bremen —
lipiec,
w
Kieł
—

65

�—
—

—

—
—

—

—

—

S

czerwiec, w Rendsburgu — l i ­
piec
Międzynarodowe
Targi
MUBA
„ N a i v e K u n s t a us P o l e n " w r a ­
mach
„Weihnachtsmarkt
am
Funkiturm" w Berlinie Zachod­
nim,
grudzień — t a m ż e zbioro­
wa wystawa malarstwa i rzeźby
— z u d z i a ł e m E. P ę k s o w e j
Firma „Krakowianka" — Berlin
Zachodni — wystawa indywidu­
a l n a St. D o b i a s z a , l i s t o p a d / g r u ­
dzień
I n t e r n a t i o n a l Center,
Oslo
—
maj — wystawa zbiorowa rzeźby
G a l e r i e F 15, A a r h u s , D a n i a —
objazdowa
wystawa
malarstwa
i r z e ź b y ( w y s t a w a p r z e s z ł a do
Norwegii) — początek: paździer­
nik
Galerie
M . Nicolayssen,
Oslo,
Norwegia — wrzesień — wyst.
rzeźby
Muzeum w Turku, Finlandia —
s t y c z e ń / l u t y , m a l a r s t w o na szkle
i rzeźba ludowa
Pro A r t e Kasper, Morges, Szwaj­
caria — luty. U d z i a ł w m i ę d z y ­
n a r o d o w y m k o n k u r s i e szu;., i n a ­

U

M

M

A

R

iwnej
(B.
Krawczuk,
Radke,
Płaskociński)
— Instytut K u l t u r y Polskiej, L o n ­
dyn,
A n g l i a — lipiec, zbiorowa
wystawa malarstwa i rzeźby
- - Cepelia
Holland,
Utrecht
—
w r z e s i e ń , w y s t a w a m a l a r s t w a na
szkle
—
Basel, Szwajcaria — k w i e ­
cień/maj,
zbiorowa
wystawa
rzeźby ludowej
W 1979 r. P a ń s t w o w e M u z e u m
Etnograficzne w Warszawie zorga­
nizowało wystawy:
— Polskie Stroje L u d o w e :
Tallin
16 I — I I I ; R y g a 28 I I I — 2 V ; A r c h a n g i e l s k 25 V — 8 V I I I
— Naiwne
malarstwo
i
grafika:
W i e d e ń 22 V — 2 9 V I I
— Polska
sztuka
nieprofesjonalna
ze z b i o r ó w L u d w i g a Z k r e m e r e i a :
RFN
— K i l o n i a 16 V I — 3 0 V I I I ,
Brema
21 X I — 1 X I I ,
Hamburg
19 X I I — 1 7 I I 1Э?0
— Malarstwo
na
szkle
Eweliny
Pęksowej: Londyn 12XII—15I

I

W 1979 r . M u z e u m T a t r z a ń s k i e
w
Zakopanem
zorganizowało w y ­
s t a w ę Zdobnictwo
metalowe
na pol­
skim Podtatrzu,
Bratysława
II—IV.
Sztuka ludowa innych n a r o d ó w
8—15 X w M u z e u m E t n o g r a f i c z ­
nym
w K r a k o w i e czynna była w y ­
stawa
sztuki bułgarskiej
regionu
wielkotymowskiego, jako jedna z 4
wystaw zorganizowana z okazji D n i
Wielkiego T y r n o w a w Krakowie.
*

1979 r. M u z e u m E t n o g r a f i c z ­

X — w Galerii Nusantara
w
Warszawie
czynna
była
wystawa
sztuki ludowej K i r g i z j i i Uzbeki­
stanu.

E

Р

*

W

ne w T o r u n i u z o r g a n i z o w a ł o w y s t a ­
wy:
— Zycie i praca rolnika
w
dawnej
Polsce:
NRD — Wandlitz I — V I I I ,
Scheeberg I X — X I , Glauchau X I I
— Dywany
dwuosnowowe
(30 d y ­
wanów), N R D — Berlin
— D z i e c k o w sztuce
ludowej
oraz
Kopernik
w
wyobraźni
ludu,
Francja, D i j o n , od 18X11

S

•

Е

З

Ю

М

Е

SUMMARY OF ARTICLES

J a d w i g a
C h ę t n i k o w a
—
KURPIE
PALMS A N D THE LYSY
COMPETITION

EASTER

O n e of t h e o l d c u s t o m s w h i c h has s u r v i v e d i n t h e
K u r p i e r e g i o n d o w n t o t h e p r e s e n t d a y is t h a t o f t a ­
k i n g p a l m s to c h u r c h on P a l m S u n d a y .
T h e p a l m s a r e a r e m i n d e r o f Jesus C h r i s t ' s e n t r y
i n J e r u s a l e m b u t t h e y also h a v e i n t h e p a s t b e e n u s e d
as m a g i c h e a l i n g d e v i c e s to p r o t e c t a n i m a l s f r o m b a d
s p i r i t s a n d i l l n e s s , to e n s u r e g o o d h a r v e s t s a n d p r o ­
t e c t t h e f i e l d s f r o m h a i l stones.
T h e p a l m s w h i c h also a p p e a r i n o t h e r p a r t s o f t h e
country are exceptionally h i g h in the K u r p i e region
w h e r e t h e y a r e f r o m one t o seven m e t r e s h i g h . ( L y s e )
W i t o j e on the wooden stick are made f r o m forrest or
marshland plants like the w i d l a k (lycopodium), heather
bell (Calluna vulgaris), the w i l l o w (salix), the b i l b e r r y
( v a c c i n i u m v i t i s i d a e a ) . T h e t o p of t h e s t i c k w a s a l ­
ways f i x e d w i t h a b u n c h o f pines. A m o n g the plants
w h i c h i n t h e p a s t w e r e to m a k e u p t h e p a l m s t h e r e
were many which had widely k n o w n medical appli­
cations. W o m e n m a d e u p the palms. T h e colour o f t h e
p a l m w a s d e c i d e d b y t h e v a r i o u s shades of t h e p l a n t s
used. F l o w e r s w e r e m a d e f r o m t h e w h i t e c e n t r e of
b u l r u s h e s . L a t e r c o l o u r e d p a p e r c a m e to be used. T h e
f l o w e r s w e r e a l w a y s f i x e d a l o n g t h e shaft o f t h e p a l m
w i t h care t a k e n as t o t h e c h o i c e o f c o l o u r . R i b b o n s
w e r e f i x e d t o t h e t o p of t h e p a l m .
T h e a u t h o r distinguishes various k i n d s of p a l m
depending on the m a t e r i a l out o f w h i c h t h e y w e r e m a ­
d e : 1. s m a l l o n e s m a d e o u t o f t w i g s , 2. t h o s e m a d e f r o m
p l a n t s w h i c h a r e at p r e s e n t p r o t e c t e d , 3. f r o m h e a t h e r
b e l l , b i l b e r r i e s , j u n i p e r , p i n e a n d s p r u c e b r a n c h e s , 4.
m o u n t e d ( t h e c e n t r e p o l e h a d holes i n t o w h i c h t w i g s
a n d b r a n c h e s w e r e f i x e d ) , 5. m o d e r n ones m a d e o f p a ­
p e r a n d a r t i f i c i a l m a t e r i a l s etc.
I n o r d e r t o k e e p u p t h e t r a d i t i o n b e g i n n i n g i n 1969
a c o m p e t i t i o n has b e e n o r g a n i s e d e a c h y e a r i n L y s e
for t h e K u r p i e Easter P a l m a n d t h i s was i n t h e years

66

i

1969—1976 l i n k e d
folK c r e a t i v i t y .

with

competitions

A n t o n i
Ś l e d z i e w ski
PAPER CUT OUTS

—

in other

ZOFIA

realms

of

SWIDERSKA'S

B o r n i n 1899, Z o f i a Ś w i d e r s k a is o n e o f t h e m o s t
i n t e r e s t i n g cut out artists i n t h e area h e a r W a r s a w .
T h e a u t h o r describes her cut outs f r o m t h e various
p e r i o d s i n h e r l i f e a n d he s h o w s t h e i n f l u e n c e s w h i c h
she c a m e u n d e r f r o m c u r r e n t f a s h i o n s w h i l e r e m e m b e ­
r i n g the t r a d i t i o n a l forms.
The a u t h o r encouraged her to r e t u r n to these f o r m s
w h i l e r e t a i n i n g h e r o w n o r i g i n a l s t y l e . F r o m 1973 o n ­
w a r d s she h a s t a k e n p a r t i n c o m p e t i t i o n s a n d e x h i b i ­
t i o n s a n d w o n p r i z e s . She d e c o r a t e s h e r e h o m e w i t h
t h e c u t o u t s as she d i d i n t h e i n t e r w a r y e a r s w h e n
t h i s k i n d of d e c o r a t i o n w a s f a s h i o n a b l e .
Jan
Bujak,
Bogdana
P i l i c h o w s k a
L A J K O N I K A S SEEN B Y RESEARCHERS

—

THE

T h e L a j k o n i k is a f i g u r e i n a p s e u d o - o r i e n t a l d r e s s
a w o o d e n r i c h l y d e c o r a t e d ' h o r s e ' a n d is t h e u n o f f i c i a l
crest of K r a k o w . E a c h y e a r i n t h e C o r p u s
Christi
octave the L a j k o n i k traverses the city accompanied by
large crowds.
A t t e m p t s to get t o t h e o r i g i n o f t h i s c u s t o m w e r e
f i r s t m a d e i n 1820 i n a n a r t i c l e b y K . M a j e r a n o w s k i
a n d t h e y c o n t i n u e t o t h i s d a y . A l l w e d o k n o w is t h a t
t h e L a j k o n i k is c o n n e c t e d w i t h t h e o l d g u i l d o f w o o d ­
c u t t e r s a n d r a f t s m e n . I t s o r i g i n is l i n k e d w i t h a n c i e n t
P o l i s h f o l k r i t u a l s or w i t h v a r i o u s h i s t o r i c a l f a c t s l i k e
the T a r t a r invasion, the colonisation according to G e r ­
m a n l a w , t h e r a i s i n g o f t h e siege o f V i e n n a a n d o t h e r s .
A l e k s a n d e r
J a c k o w s k i
— TRADITION AND
THE
PRESENT D A Y COMMENTS ON T H E
FOLK
S M I T H BTENNALE
the

The authors comments on the relationship
t r a d i t i o n a l and the present day products

between
of folk

�</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
  </elementSetContainer>
</item>
