https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/files/original/168ad5de5a1c576c7ef9f9fa54b2194f.pdf 915906bb932221a5219e4743d5869a7e Dublin Core The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/. Title A name given to the resource Etnografia Polska Subject The topic of the resource etnografia, etnologia Description An account of the resource czasopismo Date A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource 1958- Rights Information about rights held in and over the resource Licencja PIA Format The file format, physical medium, or dimensions of the resource pdf Language A language of the resource polski Creator An entity primarily responsible for making the resource IAiE PAN ( d.IHKM PAN) Publisher An entity responsible for making the resource available IAiE PAN Text A resource consisting primarily of words for reading. Examples include books, letters, dissertations, poems, newspapers, articles, archives of mailing lists. Note that facsimiles or images of texts are still of the genre Text. Dublin Core The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/. Relation A related resource oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:409 Date A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource 1959 Identifier An unambiguous reference to the resource within a given context oai:cyfrowaetnografia.pl:370 Title A name given to the resource Wieś i miasto w pracach Zakładu Etnografii Uniwersytetu Warszawskiego / ETNOGRAFIA POLSKA 1959 t.2 Description An account of the resource ETNOGRAFIA POLSKA 1958 t.2, s.288-290 Creator An entity primarily responsible for making the resource Dynowski, Witold Language A language of the resource pol. Publisher An entity responsible for making the resource available Instytut Archeologii i Etnologii PAN, Instytut Historii Kultury Materialnej PAN Format The file format, physical medium, or dimensions of the resource application/pdf application/pdf PDF Text Text capture metadata for PDF documents Text Prace WITOLD Uniwersytetu Warszawskiego W. Dynowskiego DYNOWSKI WIES 1 Zakładu Etnografii pod kierunkiem I MIASTO W PRACACH ZAKŁADU ETNOGRAFII UNIWERSYTETU WARSZAWSKIEGO Zakład E t n o g r a f i i U . W. j a k o stołeczna placówka naukowa z n a t u r y rzeczy j a k najściślej wiązał i wiąże nadal swą działalność z całokształ­ t e m spraw, które dotyczą organizacji życia naukowego i r u c h u etno­ graficznego w skali państwowej. Stąd żywy udział Zakładu w odbudowie etnografii polskiej po w o j n i e , w r e f o r m i e etnograficznych studiów u n i ­ w e r s y t e c k i c h i dostosowania i c h do potrzeb bieżących, j a k i w o r g a n i ­ zowaniu centralnej placówki naukowo-badawczej przy P A N . Łączenie zainteresowań Zakładu E t n o g r a f i i U . W. z ogólnopolskim kręgiem p o ­ trzeb etnograficznych znalazło również swoje odbicie w dydaktycznonaukowej działalności Zakładu. Niezależnie od poszukiwania dróg, które pozwoliłyby j a k najszybciej nadrobić zaniedbania w zakresie t e m a t y k i i p r o b l e m a t y k i e t n o g r a f i i ogólnej w pracach Zakładu E t n o g r a f i i U . W., w całej pełni w y k o r z y s t a n o akcje szkoleniowe i badawcze pomyślane w skali znacznie szerszej. Działalność naukową Zakładu połączono więc przede w s z y s t k i m z coroczną akcją międzyuczelnianych obozów etno­ graficznych oraz z planem badawczym Warszawskiego Zakładu E t n o ­ g r a f i i I H K M P A N . Toteż reprezentowany dziś przez Zakład E t n o ­ g r a f i i U . W. k i e r u n e k badań nie odbiega o d zasadniczej l i n i i działalności i n n y c h placówek n a u k o w y c h w Polsce i od tego, co reprezentuje w za­ kresie e t n o g r a f i i Polska A k a d e m i a Nauk. W oparciu więc o weryfikację wcześniejszych opisów etnograficznych i o systematycznie prowadzone badania terenowe prace Zakładu dążą do w y d o b y c i a n o w y c h zasobów źródłowych w celu możliwie pełnego naświetlenia h i s t o r i i r o z w o j u k u l ­ t u r y mas chłopskich. P r z y czym w metodzie pracy obejmuje się spoj­ r z e n i e m badawczym zarówno dającą się w pełni udokumentować prze­ szłość łącznie z zespołem czynników, które przekształciły ją w e współ- �WIES I MIASTO 289 czesność, j a k również i układy k u l t u r o w e występujące a k t u a l n i e . Stąd też t e m a t y k a badawcza Zakładu nie ogranicza się wyłącznie do samej wsi, lecz zahacza również o miasta i miasteczka, odsłaniając sieć powią­ zań i w a r u n k i , które kształtowały zmienne oblicze k u l t u r y w i e j s k i e j . N a t u r a l n y m zapleczem prac terenowych p r o w a d z o n y c h przez Zakład E t n o g r a f i i U . W. jest stosunkowo mało zbadany obszar środkowego, wschodniego i północno-wschodniego Mazowsza. W r a m a c h tego zaplecza terenowego wybijają się prace prowadzone na obszarze dawnej Puszczy Zielonej i Białej. Prace na terenie Puszczy Zielonej, oparte na materiale o b o z o w y m i i n d y w i d u a l n y c h badaniach studentów Zakładu, dały w efekcie c y k l r o z p r a w magisterskich. Zostały one poświęcone r o z m a i t y m t e m a t o m : r o l n i c t w u (we w s i P i a n k i ) , h i s t o r i i b u d o w n i c t w a puszczańskiego na ca­ łym obszarze północnej Kurpiowszczyzny, j a k i w poszczególnych wsiach (wieś Łyse i osada Kadzidło), z d o b n i c t w u w drzewie, s w o i s t y m f o r m o m i f u n k c j o m ludowego u b i o r u z okolic Kadzidła oraz szerszemu zagadnie­ n i u — malejącej z p r z y c z y n historycznych r o l i środowiska naturalnego w życiu w s i k u r p i o w s k i e j . C y k l prac badawczych prowadzonych przez Zakład E t n o g r a f i i U. W. na obszarze dawnej Puszczy Zielonej zamyka specjalne s t u d i u m poświę­ cone przeszłości i przyszłości Ostrołęki. W części dotyczącej przeszłości miasta s t u d i u m zostało pomyślane jako zarys historyczny r o z w o j u p l a n u i t y p u zabudowy m i e j s k i e j , naświetlony przede w s z y s t k i m od s t r o n y powiązań Ostrołęki z zapleczem w i e j s k i m . Prace nad etnografią Puszczy Zielonej, pod tą samą opieką naukową — docenta Zakładu E t n o g r a ­ f i i U . W. d r A n n y K u t r z e b a - P o j n a r o w e j , k o n t y n u u j e obecnie warszaw­ s k i Zakład E t n o g r a f i i P A N ; tymczasowe w y n i k i badań tej placówki zostały omówione w n i n i e j s z y m tomie „Etnografii P o l s k i e j " . Na wzór prac t e r e n o w y c h w rejonie dawnej Puszczy Zielonej Zakład E t n o g r a ­ f i i U . W. wprowadził również badania na sąsiednim terenie d a w n y c h posiadłości biskupów płockich (rejon tzw. Puszczy Białej), zamieszka­ n y m w przeważnej mierze przez drobną szlachtę mazowiecką. J a k dotąd, poza materiałami z e b r a n y m i przez instruktorów i uczestników między­ uczelnianych obozów etnograficznych, wykończono w postaci prac m a ­ gisterskich k i l k a w y b r a n y c h tematów, co łącznie stanowi p e w i e n wkład materiałowy do przyszłej m o n o g r a f i i tej części K u r p i o w s z c z y z n y . N i e ­ zależnie od badań prowadzonych na obszarze K u r p i o w s z c z y z n y p r a ­ cownicy i studenci Zakładu E t n o g r a f i i opracowali również szereg t e m a ­ tów etnograficznych z i n n y c h terenów Mazowsza. Między i n n y m i w y ­ konano dla Centralnego Urzędu K o n s e r w a c j i i Ochrony Zabytków s t u d i u m do h i s t o r i i przestrzennego r o z w o j u Białej Podlaskiej, w którym po­ dobnie j a k w w y p a d k u opracowania h i s t o r i i r o z w o j u przestrzennego Etnografia Polska I I 19 �WITOLD 290 DYNOWSKI p l a n u Ostrołęki główny nacisk został położony na udział wiejskiego zaplecza w dziejach miasta. Wieloaspektowy temat „Wieś i m i a s t o " w i ­ dziany od s t r o n y p r o b l e m a t y k i etnograficznej znalazł swe odbicie także w pracach k a n d y d a c k i c h i magisterskich, w y k o n y w a n y c h l u b już w y ­ konanych w Zakładzie E t n o g r a f i i U . W. D o t y c h ostatnich należą za­ mieszczone poniżej d w i e r o z p r a w y : W a n d y Paprockiej oraz A l i c j i Ger­ lach, poruszające sprawę oddziaływania miasta na różne zawody rze­ mieślnicze i rolę t y c h zawodów w h i s t o r i i k u l t u r y w s i podwarszawskiej. BHTOJIbA JjHHOBCKH JJEPEBHfl B HAYHHblX PABOTAX H TOPOfl yHMBEPCHTETA BAPUIABCKOrO P e s i o M e yKa,3HBa.H iiiaBCKoro aBTop Ha oflHOBpemeHHo VHHBepcHTeTCKOro no napoRHOH Bonpocax THE npHiiijioch HaynHbie B Kanapę curpaTb aTHorpaifiHiecKoo nacTH Tpy^M, KOTopwe CBHsaHHOii xosHÄcTBa, aos^ecfBa KyCTapHOH Be^yTCH H HcnyccTBa, a B Taume B B Bap- ilojibme, BTOM ijenTpe c H a y n H H M H MCCJie,noBaHHHMH ocoöeHHo npOMHHIJieHHOCTH BTHorpaiJniH «eHTeJibHOCTH B u l l o j i b u i e 'i*py/ibi DTH cocpeAOTOHHJiHCb Ha 3eMJieaejibHecKoro MejIKOH ropoAKax Witold onHCWBaeT upecTbHHCKoro pa3BHTHeM Hbix Kofopyio n opraHH3aqiiif npenoa^BaHHH. KyabType KpecTbHHCKoro C posib, ymiuepcHTeTa Bonpocax MaaoBHH, Ha n a Bonpocax ^epeBHHX H HCTopwH OCHOBHMX cBH3aHHŁix npOBHHUHOHaJIb- MasoBHH. Dynowski ACTIVITY OF T H E CHAIR OF ETHNOGRAPHY OF UNIVERSITY THE WARSAW S u m m a r y W h e n p o i n t i n g at the p a r t the C h a i r of E t h n o g r a p h y of the W a r s a w U n i v e r ­ s i t y h a s to p l a y i n the o r g a n i z a t i o n of e t h n o g r a p h i c a l a c t i v i t y i n P o l a n d , the a u t h o r d i s c u s s e s i n the same time the s c i e n t i f i c w o r k s as c a r r i e d out i n t h a t centre. I n the section connected w i t h the s c i e n t i f i c i n v e s t i g a t i o n s of the people's c u l ­ ture i n P o l a n d these w o r k s w e r e c o n n e c t e d both on the p r o b l e m of the h i s t o r y of the p e a s a n t a g r i c u l t u r e , w i t h s p e c i a l r e g a r d to the M a z o w s z e region, f u n d a ­ m e n t a l p r o b l e m s of p e a s a n t a r c h i t e c t u r e a n d a r t , a n d on the p r o b l e m s connected w i t h the d e v e l o p m e n t of s m a l l house h a n d i c r a f t i n the v i l l a g e s a n d p r o v i n c i a l towns of the M a z o w s z e region. �