<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<item xmlns="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5" itemId="6156" public="1" featured="0" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5 http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5/omeka-xml-5-0.xsd" uri="https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/items/show/6156?output=omeka-xml" accessDate="2026-09-26T18:52:10+00:00">
  <fileContainer>
    <file fileId="6136">
      <src>https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/files/original/1c7339658f72abde6bc3109279e33d0d.pdf</src>
      <authentication>00d545bca6d77cc5c1ad07f493d12049</authentication>
    </file>
  </fileContainer>
  <collection collectionId="3">
    <elementSetContainer>
      <elementSet elementSetId="1">
        <name>Dublin Core</name>
        <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
        <elementContainer>
          <element elementId="50">
            <name>Title</name>
            <description>A name given to the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25235">
                <text>Polska Sztuka Ludowa - Konteksty</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
        </elementContainer>
      </elementSet>
    </elementSetContainer>
  </collection>
  <itemType itemTypeId="1">
    <name>Text</name>
    <description>A resource consisting primarily of words for reading. Examples include books, letters, dissertations, poems, newspapers, articles, archives of mailing lists. Note that facsimiles or images of texts are still of the genre Text.</description>
  </itemType>
  <elementSetContainer>
    <elementSet elementSetId="1">
      <name>Dublin Core</name>
      <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="46">
          <name>Relation</name>
          <description>A related resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="73388">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:2853</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="47">
          <name>Rights</name>
          <description>Information about rights held in and over the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="73389">
              <text>Licencja PIA</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="40">
          <name>Date</name>
          <description>A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="73390">
              <text>2002</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="43">
          <name>Identifier</name>
          <description>An unambiguous reference to the resource within a given context</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="73391">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:2658</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="50">
          <name>Title</name>
          <description>A name given to the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="73392">
              <text>Czytaj, czytaj Homera... / Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 2002 t.56 z.1-2</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="41">
          <name>Description</name>
          <description>An account of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="73393">
              <text>Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 2002 t.56 z.1-2, s.5</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="39">
          <name>Creator</name>
          <description>An entity primarily responsible for making the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="73394">
              <text>Bartol, Krystyna</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="44">
          <name>Language</name>
          <description>A language of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="73395">
              <text>pol.</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="45">
          <name>Publisher</name>
          <description>An entity responsible for making the resource available</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="73396">
              <text>Instytut Sztuki PAN</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="42">
          <name>Format</name>
          <description>The file format, physical medium, or dimensions of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="73397">
              <text>application/pdf</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
    <elementSet elementSetId="4">
      <name>PDF Text</name>
      <description>Text capture metadata for PDF documents</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="52">
          <name>Text</name>
          <description/>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="73398">
              <text>Krystyna Bartol • CZYTA], CZYTAJ HOMERA..

Czytaj,

czytaj Homera choćby

razy

trzysta,

ANTYK - BIOGRAFIA I SZTUKA

Nowy - niby się w oczach przemienia co rana;
Rzecz pod miarę i wagę tak

obrachowana,

Ze aż strach! On największy

w świecie

algebrzysta!

KRYSTYNA

T

BARTOL

Czytaj, czytaj
Homera* • •

a żartobliwa z a c h ę t a , w y p o w i e d z i a n a przed
z górą stu laty przez Józefa B o h d a n a Zale­
skiego, n i e straciła n i c n a swojej a k t u a l n o ­

ści. W p r a w d z i e świadomość i s t n i e n i a w i e l k i c h p o ­
e m a t ó w H o m e r a w kręgu średnio oczytanego o d ­
b i o r c y jest powszechna,

a sakramentalne

zdanie

„U początków l i t e r a t u r y europejskiej stoją d w a arcypoematy, Iliada i Odyseja",

powtarzają d o znudzenia,

o

w tej czy i n n e j f o r m i e , autorzy podręczników i h i s t o ­

ficznego dyskursu b o h a t e r a . C e r r i spożytkowuje t u
strategie badawcze w y p r a c o w a n e przez współczesne

ców, a - przekazywane przez tradycję - stały się za­

teorie n a r r a t o l o g i c z n e , w y k o r z y s t y w a n e już z p o w o ­

c z y n e m kształtującym nasze postawy etyczne i este­

d z e n i e m w b a d a n i a c h n a d starogrecką epiką przez

tyczne gusty.

u c z o n y c h tej m i a r y с о I. de Jong, J. G r i f f i n i i n n i .

J e d n ą z przyczyn t a k płytkiej l e k t u r y jest z p e w n o ­

W y k a z u j e , że s e k u n d a m a n a r r a c j a , j a k ą jest p r z e d ­

ścią p r z e k o n a n i e , iż teksty H o m e r a są swego rodza­

s t a w i o n a przez Odyseusza n a dworze króla F e a k ó w

ich

opowieść o sobie s a m y m , jest — w w y m i a r z e a n t r o ­

twórcy realizuje się j e d y n i e w k o n t e k ś c i e macierzy­

p o l o g i c z n y m — paradygmatyczną e w o k a c j ą l u d z k i e ­

s t y m utworów, n a k t ó r e g o o d t w a r z a n i u k o n c e n t r o ­

go p o z n a n i a . C o w i ę c e j , u d o w a d n i a , że i n t r o s p e k -

wać p o w i n n i swoją uwagę i c h badacze.
d w u d z i e s t o l e c i e pokazało

jednak,

t y w n y c h a r a k t e r w y p o w i e d z i głównego b o h a t e r a p o ­

że

zostaje

możliwe, co więcej - k o n i e c z n e jest przełamanie te­

ny

r o z n a w s t w o m o d e l e p e r c e p c j i , k t ó r e p o z w o l i odsło­

się

osobową tożsamość

każdego

dyskurs,

choć

reprezentuje

tożsamość

już

ukształtowaną, pozwala jej zaistnieć w o b i e k t y w n y m

n i ć wielogłosowość i w i e l o i n t e n c y j n o ś ć o w y c h d a w ­

świecie. W t y m sensie H o m e r o w a narracja, z o g n i ­

n y c h tekstów i dostrzec w n i c h w y p o w i e d z i żywe,
znaczenie.

z kształtowaniem

człowieka. T a k więc autobiograficzny, r e t r o s p e k t y w ­

n a n o w e , w y p r a c o w a n e przez współczesne l i t e r a t u ­

swoje

związku

k o przypieczętowuje

merologów ( i w ogóle badaczy l i t e r a t u r y antycznej)

modyfikujące

w ścisłym

w n i m samoświadomości tego procesu, k t ó r a n i e j a ­

go skostniałego t r a d y c j o n a l i z m u i o t w a r c i e się h o -

nieustannie

postaci

w jego u c h w y c e n i u przyznając analizie a u t o b i o g r a ­

m o d e l i , k t ó r e zainspirowały k o l e j n e p o k o l e n i a twór­

Ostatnie

tej

aspekty tej osobowości, f u n d a m e n t a l n e znaczenie

motywów, wątków i k o m p o z y c y j n o - s t y l i s t y c z n y c h

h i s t o r y c z n y m , a a u t o r s k i zamysł

wyobrażeń

d o u c h w y c e n i a e l e m e n t u spajającego poszczególne

c h e m opowieści, co najwyżej do o d k r y w a n i a w n i c h

źródłem

żywotności

c h a r a k t e r o l o g i c z n ą wieloaspektowość O d y s a , dąży

s t a m i H o m e r a sprowadza się najczęściej d o n a i w n e j
fascynacji szczegółami f a b u l a r n y m i i e p i c k i m r o z m a ­

ju

przyczynę

w twórczości l i t e r a c k i e j w s z y s t k i c h e p o k . U k a z u j ą c

r y c z n o l i t e r a c k i c h kompendiów. O b c o w a n i e z t e k ­

s k o w a n a w soczewce świadomości (a właściwie sa­

Przy

moświadomości) głównego b o h a t e r a , ukazuje - n i ­

czym w b a d a n i a c h t y c h nie c h o d z i o podporządko­

czym Berkeleyowskie esse est percipi - ważność słowa

w a n i e l e k t u r y Iliada i Odysei lansowanej przez post­

w procesie kształtowania

modernistyczną antropologię w e r b a l n e j w i z j i świata,

się naszych

wyobrażeń

o świecie.

lecz raczej o o d c z y t y w a n i e - w d u c h u f e n o m e n o l o ­
gicznej t e o r i i k o n k r e t y z a c j i - treści i sensów zawar­

C e r r i zaprasza nas d o przeżycia n o w e j i n t e l e k t u ­

t y c h na poszczególnych p o z i o m a c h w y p o w i e d z i l i t e ­

alnej przygody z t e k s t e m H o m e r a . N a wędrówkę
z P o e t ą daje n a m d w i e p r z e w o d n i c z k i , swoją f i l o l o ­

rackiej.

giczną akrybię i g ł ę b o k ą erudycję, k t ó r e pozwolą d o ­

P r e z e n t o w a n y w t y m n u m e r z e artykuł G i o v a n -

strzec w s k r z y d l a t y c h słowach H o m e r a t o , co n i e ­

niego C e r r i e g o , w y b i t n e g o włoskiego f i l o l o g a k l a ­
sycznego,

znawcy greckiej

tłumacza Iliady,

literatury

gdyś może uszło naszej u w a g i . D a j m y się więc zapro­

archaicznej,

sić. W a r t o !

uczonego łączącego w swej n a u k o ­

wej działalności d o c i e k a n i a czysto l i t e r a c k i e z bada­
n i a m i n a d refleksją filozoficzną g r e c k i c h myślicieli,
jest n i e z w y k l e i n t e r e s u j ą c ą propozycją „odśrodko­
w e j " l e k t u r y t e k s t u Odysei. C e r r i szuka d e f i n i c j i oso­
b o w e j tożsamości Odyseusza, b o h a t e r a H o m e r o w e ­
go p o e m a t u , zadając

sobie j e d n o c z e ś n i e

pytanie

5

�</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
  </elementSetContainer>
</item>
