https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/files/original/8e6780b6e9ad5cd2abda5b9076fdcc43.pdf b78468eb9be7123a3ba7168c4c568977 Dublin Core The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/. Title A name given to the resource Polska Sztuka Ludowa - Konteksty Text A resource consisting primarily of words for reading. Examples include books, letters, dissertations, poems, newspapers, articles, archives of mailing lists. Note that facsimiles or images of texts are still of the genre Text. Dublin Core The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/. Relation A related resource oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:4983 Date A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource 1967 Identifier An unambiguous reference to the resource within a given context oai:cyfrowaetnografia.pl:4622 Title A name given to the resource Kronika/ Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1967 t.21 z.4 Description An account of the resource Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1967 t.21 z.4; s.243-244 Language A language of the resource pol. Publisher An entity responsible for making the resource available Instytut Sztuki PAN Type The nature or genre of the resource czas. Format The file format, physical medium, or dimensions of the resource application/pdf PDF Text Text capture metadata for PDF documents Text S JACEK P R A W O Z D A N I A OLĘDZKI B A D A N I A E T N O G R A F I C Z N E Na początku lat sześćdziesiątych w warszawskim ośrod­ ku naukowym s f o r m u ł o w a n y został pierwszy w historii etnografii polskiej program zespołowych wypraw ba­ dawczych do pozaeuropejskich stref kulturowych. Miał on być zrealizowany w y ł ą c z n i e w oparciu o możliwości i środki krajowe w ramach współpracy naukowej m i ę ­ dzy polską a mongolską A k a d e m i ą Nauk. Autorem tego ambitnego programu był prof, dr W. Dynowski. Zainteresowania Dalekim Wschodem łączą się ściśle u prof. Dynowskiego z jego biografią. Urodzony w Charbinie, spędził młodość na terenach Mandżurii. Miał możność przebywania w Mongolii już na początku lat dwudziestych. Poznał w młodości Kamczatkę, Chiny i Japonię. Znane są Dynowskiemu dobrze rosyjskie i radzieckie środowiska naukowe, a najważniejsze — ich p i ś m i e n n y dorobek, który w badaniach Dalekiego Wschodu zajmuje w nauce ś w i a t o w e j czołową pozycję. Wyrazem zainteresowań uczonego były prowadzone przezeń w y k ł a d y na Uniwersytecie Warszawskim, w których wiele uwagi poświęcał kulturze l u d ó w ugrofiń­ skich, tiurskich i syberyjskich. Na takim szerokim tle zainteresowań naukowych zrodziła się decyzja pierwszej podróży do Mongolii w 1963 roku. Patronat nad tym przedsięwzięciem objął I H K M P A N . Warto dodać, że w tym czasie nie istniał jeszcze jakikolwiek zespół w c z e ś n i e j stworzony, który mógłby podjąć się realizacji tego odpowiedzialnego przedsię­ wzięcia. Zespół taki skompletowany został z osób „ w y ­ pożyczonych" z zakładów archeologii i etnografii I H K M P A N . Do pierwszej ekspedycji rozpoznawczej na tereny Buriacji i Mongolii w ł ą c z o n y został Jan Machnik — w ó w c z a s magister archeologii — zajmujący się bada­ niami kultur ludów koczowniczych w epoce neolitu, oraz autor niniejszej notatki — pracownik Zakładu Etno­ grafii Polski w Warszawie. Trasa pierwszej podróży biegła z Irkucka (rejonu nad Bajkałem) przez U ł a n - U d e do Ułan-Bator. Na te­ renie Mongolii bardziej szczegółową penetracją roz­ poznawczą objęty został rejon dawnego Karakorum oraz a j m a k ó w środkowogobijskiego i centralnego. Wynikiem tej pierwszej podróży było przede wszystkim s f o r m u ł o ­ wanie szczegółowych zadań i p l a n ó w badawczych 'na następne 5 lat. W 1964 roku podpisana została w Ułan-Bator umowa o współpracy naukowej m i ę d z y Polską a Mongolską A k a d e m i ą Nauk. W t y m ż e roku p o w o ł a n y został Zakład Etnografii Powszechnej I H K M P A N w Warszawie, który stał s i ę organizatorem dalszych wypraw. W Zakładzie К W M O N G O L I I tym znalazł zatrudnienie jeden stały pracownik etato­ wy — mgr socjologii Danuta Markowska. W 1965 roku D. Markowska oraz L . Godlewski — w ó w c z a s magister archeologii — włączeni zostali w skład drugiej ekspedycji naukowej do Mongolii. W 1966 roku do prac zespołu włącza się dr Zofia Sokolewicz, pracownik Katedry Etnografii UW, a w 1967 roku — stypendysta w Zakładzie Etnografii Powszechnej, m a ­ gister etnografii Sławoj Szynkiewicz. W 1968 r. plano­ wany jest ostatni zespołowy wyjazd do Mongolii. Po­ ś w i ę c o n y on będzie — podobnie jak dwa poprzednie — w y ł ą c z n i e badaniom etnograficznym. W stosunku do pierwszej podróży trasy kolejnych ekspedycji zostały znacznie rozszerzone. Ogółem wszyscy członkowie wypraw przebyli ok. 260 tysięcy kilometrów. Dzięki nowoczesnym środkom lokomocji (samolot, w o j ­ skowy samochód terenowy) udało s i ę spenetrować rejo­ ny gór Sajańskich i jeziora Chubsuguł, prowadzić b a ­ dania w okolicach Kobdo, Cecerlegu, Arbajchere, M u renu i Mandał-Gobi. W centralnym ajmaku w somonie Bajan, gdzie znajduje s i ę spółdzielnia pasterska im. Przyjaźni Mongolsko-Polskiej, zorganizowano paromie­ sięczne badania stacjonarne. Ich wyniki będą podstawą specjalnej monografii poświęconej temu rejonowi Mon­ golii. Owocem dotychczasowych prac jest przede wszyst­ kim najnowsza praca Witolda Dynowskiego — Współ­ czesna Mongolia (Wrocław 1968). Od czasu wybuchu wojny jest to pierwsza publi­ kacja książkowa tego autora. Wyraża się w niej szcze­ gólnie wyraziście rozwój możliwości celów i ambicji badawczych, jaki nastąpił w naszej nauce w ostatnim ćwierćwieczu. Ale jest to zarazem książka manifestu­ jąca sukces indywidualny uczonego. W burzliwym okre­ sie kształtowania się myśli humanistycznej, ścierania się różnych k i e r u n k ó w naukowych — autor zajmuje k o n s t r u k t y w n ą pozycję poznawczą. Udostępnia nieznaną prawie zupełnie dziedzinę wiedzy etnograficznej, stwa­ rzając tym samym p o d s t a w ę do realizacji zamierzeń naukowych przez szeroką rzeszę etnografów polskich. W chwili obecnej członkowei ekspedycji złożyli do druku kilkanaście opracowań różnych dziedzin i zagad­ nień związanych ze współcześnie formującą się kulturą szerokich mas pasterskich Mongolii. Opracowania te mają ambicje rozważań teoretycznych opartych tia szczegółowym materiale z systematycznie prowadzonych badań terenowych. Prace ekspedycji u k a z y w a ć się będą sukcesywnie w zeszytach Biblioteki Etnografii Polskiej pod t y t u ł e m Studia mongolskie. N К za okres VII - IX 1967 Dnia 25 października zmarł doc. mgr Marian Sobieski, muzykolog, folklorysta, wybitny znawca pol­ skiej muzyki ludowej. J u ż w czasie studiów inwentaryzował zabytki muzyki ludowej Wielkopolski, od 242 1950 r. jako kierownik Pracowni Badania Polskiej Muzyki Ludowej Instytutu Sztuki P A N podjął k i l ­ kunastoletnią akcję gromadzenia materiałów z dziedziny polskiego folkloru muzycznego. Wspólnie z ż o ­ ną J a d w i g ą Sobieską opublikował szereg prac etnomuzykologicznych, w tym również kilka artykułów w „Polskiej Sztuce Ludowej". B y ł jednym z c z ł o n k ó w Komitetu R e ­ dakcyjnego Dziel Wszystkich O s k ą - �га Kolberga, zaplanowana seria pt. „Polaka pieśń i muzyka ludo­ wa", której był redaktorem naczel­ nym, nie ukazała się za jego życia. Olbrzymi wkład w dokumentowa­ nie polskiego folkloru muzycznego zyskał Mu miano „nowego K o l ­ berga". Konferencje, muzeów zjazdy, działalność Muzeum Etnograficzne w T o r u ­ niu zdobyło pierwsze miejsce w skali m u z e ó w o k r ę g o w y c h i specja­ listycznych we współzawodnictwie zorganizowanym przez Zarząd M u ­ zeów i Ochrony Z a b y t k ó w przy Min. Kult. i Sztuki. Nagroda została przyznana za różnorodne akcje nau­ kowe i popularyzatorskie. Muzeum zgromadziło 9 tysięcy zabytków z Polski północnej, posiada bogate archiwum z nagraniami muzyki, pieśni i zapisami tańców. Jedną z udanych akcji był ogłoszony w zeszłym roku konkurs na gromadze­ nie i zapisywanie przez ludność w i e j s k ą rodzimego folkloru s ł o w ­ nego. Oceniono wysoko również koncepcję utworzenia skansenu przymuzealnego w centrum miasta. Skansen stanowić będzie zamknięty zespół muzealny odcięty od miasta zielenią. * Zespół przy muzeum w Łańcucie opracowuje koncepcję organizacji skansenu cerkiewek bieszczadzkich. Powstanie on w rejonie Smolnika n/Sanem, zgrupowane zostaną tam cerkiewki z Bieszczadów i Beskidu Niskiego. Część obiektów będzie wyposażona w ikony znajdujące się w zbiorach muzeum łańcuckiego. * W m i e j s c o w o ś c i Bęsia (woj. olsztyń­ skie) powstaje muzeum m ł y n a r s t w a . Będzie się mieścić w zabytkowym 4-piętrowym wiatraku „holender­ skim". Organizator muzeum, dr Franciszek Klonowski z Muzeum Mazurskiego, zamierza doń prze­ nieść najciekawsze eksponaty m ł y ­ narskie z Warmii i Mazur. * Studenci Katedry Etnografii S ł o ­ wian U J w czasie dwutygodniowe­ go obozu letniego prowadzili bada­ nia terenowe i zbierali eksponaty dla powstającego w Lanckoronie muzeum etnograficznego. Etnogra­ fowie pod kierownictwem mgra J a ­ na Bujaka zebrali ponad 300 eks­ p o n a t ó w z zakresu kultury ludowej i mieszczańskiej. * 15 i 16 września obradowało w Kielcach i Opocznie sympozjum po­ ś w i ę c o n e tematowi „Wieś zabytko­ wa — ośrodkiem turystyki", zor­ ganizowane przez Zarząd M u z e ó w i Ochrony Z a b y t k ó w oraz Prezy­ dium W R N w Kielcach. Na sym­ pozjum przedyskutowano zagadnie­ nia związane z zachowaniem i udo­ stępnieniem społeczeństwu zabyt­ k ó w budownictwa i twórczości l u ­ dowej. Po referatach i dyskusji za­ proszeni goście zwiedzali zabytko­ we wsie regionu świętokrzyskiego i opoczyńskiego, m.in. znany ośro­ dek garncarski w Chałupkach, od­ wiedzili również rzeźbiarza Józefa Piłata w Dębskiej Woli. * 20 września obradowała w No­ wym Dworze G d a ń s k i m sesja popu­ larnonaukowa poświęcona proble­ mowi badań nad folklorem Ziemi Żuławskiej. Kierownik działu etno­ grafii Muzeum Pomorskiego dr L o n ­ gin Malicki w y g ł o s i ł referat pt. „Stan i potrzeby badań nad fol­ klorem regionu żuławskiego". D y s ­ kutowano możliwości konserwacji i zabezpieczenia budownictwa re­ gionalnego Żuław, szczególnie uni­ kalnych okazów domów podcienio­ wych. Wysunięto postulat organi­ zowania izb regionalnych i m a ł y c h muzeów wiejskich. * W Sejnach odbyły się w sierpniu uroczystości związane z 10-leciem Litewskiego Towarzystwa Społecz­ no-Kulturalnego. Z inicjatywy T o ­ warzystwa powstał zespół taneczny i kapela grająca na litewskich i n ­ strumentach ludowych, członkowie rozpowszechniają ludowe wzory tkanin, propagują litewską sztukę ludową. Wystawy, konkursy, i dni folkloru festiwale Od maja do k o ń c a czerwca M u ­ zeum Kujawskie we Włocławku eksponowało w świetlicach szkol­ nych Włocławka i powiatu wysta­ w ę pn. „Sztuka ludowa na K u j a ­ wach". Ekspozycja obejmowała przedmioty z zakresu rzeźby, garn­ carstwa, stroju, haftu, sprzętarstwa oraz zdobnictwa wnętrza (bukiety sztucznych k w i a t ó w , pająki, malo­ wanki na papierze). Pokazano r ó w ­ nież malowany fajans, plecionki oraz model w n ę t r z a izby kujawskiej. Wygłoszono prelekcje i odczyty dla młodzieży i dorosłych o kujawskiej sztuce ludowej. * W lipcu w łazienkowskiej K o r ­ degardzie w Warszawie czynna była wystawa rzeźby ludowej Konstan­ tego Kruły z B ł a ż o w e j (woj. rze­ szowskie). W y s t a w ę zorganizowało T P S P przy współudziale Towarzy­ stwa Łączności z Polonią Zagranicz­ ną. Obok rzeźb w drewnie Kruła pokazał kompozycje z korzeni; ca­ łość wystawionych eksponatów przekazał jako dar dla Polonii ame­ rykańskiej. * W lipcu w galerii sztuki na M D M w Warszawie czynna była I Ogól­ nopolska Wystawa Pamiątek. Był to przegląd osiągnięć w dziedzinie pamiątkarstwa; pokazano ok. 4 tys. wzorów. Szczególnie ł a d n e b y ł y w y ­ roby z drewna — solnice, miniatury naczyń domowych oraz gustowne pamiątki ze skóry. W dziale metalo­ plastyki pokazano filigranową bi­ żuterię Horaka z Cieszyna. Wysta­ w ę zorganizowała Cepelia z okazji Międzynarodwoego Roku Turystyki. * W ramach obchodzonych w lipcu Dni Chojnic odbyło się wiele imprez zorganizowanych przez Chojnickie Towarzystwo Kultury. Zorganizo­ wano spotkanie twórców ludowych powiatu chojnickiego, na którym omówiono problemy opieki i popu­ laryzacji kaszubskiej twórczości l u ­ dowej. * Borowieckie Towarzystwo K u l ­ tury zorganizowało z okazji Dni Borów Tucholskich (lipiec) sesję poświęconą zabytkom powiatu tu­ cholskiego oraz w y s t a w ę haftu arty­ stycznego. W czasie trwania Dni wystąpił znany zespół pieśni i t a ń ­ ca „Pałuki" z K c y n i . * W lipcu czynna była w Olszty­ nie wystawa dwuosnowowych dy­ w a n ó w białostockich. Wystawa od­ zwierciedlała przemiany. jakim uległo wzornictwo i koloryt tkanin kurpiowskich i sokolskich. * Prez. W R N , Cepelia, B W A i Izba Rzemieślnicza w Zielonej Górze ogłosiły konkurs sztuki ludowej na Ziemi Lubuskiej. Celem konkursu jest wyłonienie utalentowanych twórców ludowych, którzy propa­ gowaliby sztukę l u d o w ą w woj. zielonogórskim. * Od czerwca do września, podob­ nie jak w ubiegłym roku, barka „Złota Kaczka" odwiedziła miasta i miasteczka nadodrzańskie z w y ­ stawą pn. „Kultura ludowa Pod­ hala". Od 4 do 26 lipca wystawa otwarta była we Wrocławiu. Był to ostatni rok bardzo cennej inicja­ tywy wystawienniczej P a ń s t w o w e ­ go Muzeum Etnograficznego w W a r ­ szawie. Wystawy na barce nie będą już organizowane. * W lipcu w Warszawie, w Domu Kultury Radzieckiej, czynna była wystawa narodowych strojów or­ miańskich zorganizowana z okazji Dni Armenii. Zaprezentowano k i l ­ kanaście k o m p l e t ó w stroju, przede wszystkim kobiecego, z bogatym zdobieniem haftem złotym i srebr­ nym. * W krakowskim Pałacu Sztuki czynna była w lipcu i sierpniu w y ­ stawa malowanek zalipiańskich. Na wystawie pn. „Kwiaty wsi polskiej" pokazano, obok starych malowanek ze zbiorów W. Hickla, w s p ó ł c z e s n e makatki na płótnie z jeleniami, pawiami i kogutami. K i l k a razy w czasie trwania wystawy organizo­ wano kiermasze malowanek w y k o ­ nywanych na miejscu przez zalipiańskie artystki. * W P D K w Augustowie czynna była w sierpniu wystawa sztuki ludowej Białostoczyzny. Na wysta­ wie pokazano g ł ó w n i e prace nowe z zakresu tkactwa, plecionkarstwa, garncarstwa, rzeźby, sztuki obrzę­ dowej oraz wyroby z drewna. W dziale tkactwa szczególnie ciekawe 243 �b y ł y d y w a n y dwuosnowowe i „ s e j paki". * W Domu A r t y s t y Plastyka w W a r ­ szawie otwarto w sierpniu w y s t a ­ w ę ludowej g r a f i k i w i e t n a m s k i e j . Wszystkie prace s t a n o w i ł y k o l e k c j ę C z e s ł a w a Siemiarczuka; b y ł y to eks­ ponaty z r ó ż n y c h o k r e s ó w histo­ rycznych, twórczość anonimowych autorów. Muzeum w Ł o w i c z u zroganizow a ł o w sierpniu w y s t a w ę c e r a m i k i bolimowskiej rodzeństwa Konop­ czyńskich, k t ó r z y w t y m r o k u ob­ chodzą pięćdziesięciolecie pracy za­ wodowej. Wystawa przedstawiała dorobek artystyczny r o d z e ń s t w a od f o r m sprzed I w o j n y ś w i a t o w e j do współczesnych. * W P D K w M y ś l e n i c a c h otwarta b y ł a w lipcu i sierpniu p o k o n k u r ­ sowa wystawa twórczości amator­ skiej i ludowej. Bogato prezento­ w a ł się dział haftu, w k t ó r y m zgro­ madzono prace n a d e s ł a n e na ogło­ szony w zeszłym r o k u k o n k u r s na n a j p i ę k n i e j s z y haft ludowy. * W dniach od 13 do 20 sierpnia o d b y w a ł y się w W i ś l e obchody T y ­ godnia K u l t u r y Beskidzkiej. O p r ó c z okolicznych zespołów regionalnych, z a p r e z e n t o w a ł y s w ó j program zespo­ ły s ł o w a c k i e i czeskie, belgijski, zespół górali z Polskiego Z w i ą z k u K u l t u r a l n o - o ś w i a t o w e g o w Czecho­ s ł o w a c j i oraz zespół „Harnasie" z Poronina. Ponadto zorganizowano pokazy stroju w i ś l a ń s k i e g o i cie­ szyńskiego. W w i ś l a ń s k i m muzeum oprócz s t a ł e j ekspozycji k u l t u r y ludowej regionu otwarto okolicznościową w y s t a w ę r z e ź b y ludowej. Pokazano m . i n . prace J. K a w u l o k a , J. Bocka i F. Gluzy. T y d z i e ń K u l t u r y Bes­ kidzkiej zakończono pochodem góralskim połączonym z obrzędem dożynkowym. * W salach w y s t a w o w y c h Domu C h ł o p a w Warszawie otwarta b y ł a w sierpniu w y s t a w a r z e ź b y A n t o ­ niego Skoczka — artysty z pogra­ nicza sztuki ludowej i naiwnej. W y ­ stawa pn. „ K o b i e t a wiejska i jej praca" o b e j m o w a ł a 15 rzeźb w drewnie o b r a z u j ą c y c h c y k l codzien­ nych zajęć kobiety. W L a v a l (Francja) otwarto p i e r w ­ sze na ś w i e c i e muzeum sztuki n a i w ­ nej. Mieści się ono w X I I I - w i e c z n y m zamku, obejmuje na razie 100 o b r a z ó w , w ś r ó d nich „ Ż n i w a w żarniku" Celnika Rouseau. M u ­ zeum p o w s t a ł o z i n i c j a t y w y jednego z malarzy n a i w n y c h , Jules Lefranca. * W pierwszej dekadzie w r z e ś n i a o d b y ł y się w Bieczu D n i F o l k l o r u P o g ó r z a . Na r y n k u bieckim w y s t ą ­ piły liczne zespoły regionalne. * We w r z e ś n i u obchodzono r ó w n i e ż Dni Sieradza i Ziemi Sieradzkiej. Z okazji D n i przygotowano wiele imprez artystycznych, m.in. w m u ­ zeum została otwarta wystawa g a r n ­ carstwa i t k a n i n l u d o w y c h regio­ n ó w w o j . łódzkiego. * W sierpniu w Muzeum w Ł ę c z ­ nej czynna była wystawa pn. „Sztuka ludowa Lubelszczyzny", zorganizowana przez dział etno­ graficzny muzeum o k r ę g o w e g o w L u b l i n i e w s p ó l n i e z Muzeum w Ł ę c z n e j . Na w y s t a w i e pokazano eksponaty z dziedziny tkactwa, stro­ je ludowe, plecionkarstwo, w y c i ­ n a n k i i rzeźby. * W lokalu TPSP w Warszawie czynna b y ł a we w r z e ś n i u wystawa trzech r z e ź b i a r z y a m a t o r ó w , laurea­ t ó w Festiwalu Kulturalnego Z w i ą z ­ k ó w Zawodowych: Józefa Birosa, Kazimierza Walukiewicza i E d w a r ­ da K o ł a c z a . Ekspozycja pn. „Rzeźba w drewnie" o b e j m o w a ł a nagrodzo­ ne na festiwalu prace. * Tegoroczną Jesień Tatrzańską (3—10.IX) z a i n a u g u r o w a ł o otwarcie w salach B W A pokonkursowej w y ­ stawy pn. „Ludowe zdobnictwo drzewne na Podhalu", zorganizowa­ nej przez Muzeum T a t r z a ń s k i e przy w s p ó ł u d z i a l e M i n . K u l t . i Sztuki, Wydziału Kultury WRN w Krako­ w i e oraz Cepelii. K o n k u r s poprze­ dziły badania terenowe, w w y n i k u k t ó r y c h do u d z i a ł u zaproszono 123 t w ó r c ó w ludowych z 26 miejsco­ w o ś c i . Na wystawie pokazano n a j ­ lepsze prace o d u ż y m bogactwie technik i i n w e n c j i artystycznej, p r e ­ z e n t u j ą c y c h dużą s k a l ę p r z e d m i o t ó w od bednarki u ż y t k o w e j aż po rzeźbę f i g u r a l n ą . Obok prac z a s ł u ż o n y c h t w ó r c ó w , j a k Józef Janas z D ę b n a , Wojciech Blaszak z C h o c h o ł o w a , A n d r z e j Gombos z Jurgowa i Sta­ n i s ł a w Szymoszek pokazano prace rzeźbiarskie Herodka z Lipnicy Wielkiej i odkrytego niedawno r z e ź ­ biarza Jana M o l k a z Suchej. W ramach Festiwalu Z e s p o ł ó w A r t y s t y c z n y c h Ziem G ó r s k i c h w y ­ s t ą p i ł y zespoły i m . K . Bachledy i B. Obrochty z pokazem weselnego o b r z ę d u g ó r a l s k i e g o . Na z a k o ń c z e ­ nie Jesieni w B u k o w i n i e T a t r z a ń ­ skiej o d b y ł a się impreza .^Sabałowe bajania". Wzięło w niej u d z i a ł 26 gawędziarzy, prezentując bogaty folklor słowny. * ]5 w r z e ś n i a otwarto w P a ń s t w o ­ w y m M u z e u m Etnograficznym w Warszawie w y s t a w ę pn. „ I k o n a w Polsce i jej p r z e o b r a ż e n i a " . Sce­ nariusz w y s t a w y o p r a c o w a ł dr Sta­ n i s ł a w S z y m a ń s k i . Pokazano 66 ikon z muzeów w Krakowie, Sanoku, Przemyślu, Łańcucie i Nowym Sączu. G ł ó w n y m zadaniem, j a k i e p o s t a w i ł sobie autor scenariusza, było zilustrowanie przemian t y p o ­ wej ikony cerkiewnej o wysokich walorach artystycznych w t y p sto­ j ą c y blisko twórczości ludowej. Katalog w y s t a w y „ I k o n a w P o l ­ sce i jej p r z e o b r a ż e n i a " , Warszawa 1967, zawiera słowo w s t ę p n e prof, dra Ksawerego Piwockiego, w p r o ­ wadzenie w zagadnienie malarstwa ikonowego p i ó r a dra Stanisława S z y m a ń s k i e g o oraz 16 kolorowych reprodukcji. * We w r z e ś n i u w K r a k o w i e o t w a r ­ to w y s t a w ę u k r a i ń s k i e j sztuki ludo­ wej z o r g a n i z o w a n ą przez TPPR, U k r a i ń s k i e Towarzystwo S p o ł e c z n o K u l t u r a l n e i Muzeum Etnograficz­ ne w K r a k o w i e . Na w y s t a w i e eks­ ponowano zbiory Muzeum E t n o ­ graficznego i przedmioty z kolekcji p r y w a t n y c h . Pokazano t k a n i n y , haf­ ty, c e r a m i k ę oraz w y r o b y w s p ó ł ­ czesnej sztuki ludowej. * W dniach od 15 do 23 w r z e ś n i a t r w a ł y w Kielcach Ś w i ę t o k r z y s k i e D n i K u l t u r y . W pierwszym d n i u otwarto pokonkursową wystawę sztuki ludowej, na k t ó r e j pokazano eksponaty z dziedziny tkactwa, garncarstwa i zabawki ludowej. Szczególnie ciekawy b y ł dział za­ bawek, gdyż ta dziedzina nie b y ł a dotychczas reprezentowana na w y ­ stawach sztuki ludowej Kielecczyz­ ny. A d a m Z e g a d ł o z K r z y ż k i w y k o ­ nał szopkę z r u c h o m y m i f i g u r k a ­ m i ; obok t r a d y c y j n y c h karetek i bryczek z k o n i k a m i , t w ó r c y pokazali k o ł a t k i i grzechotki, f i g u r k i traczy oraz szmaciane piłki i l a l k i . Na w y ­ stawie czynny był kiermasz sztuki ludowej p o ł ą c z o n y z pokazem t o ­ czenia n a c z y ń . * W ramach D n i F o l k l o r u Ziemi G d a ń s k i e j (9—27.IX) została zorga­ nizowana staraniem Prez. W R N i W D K w y s t a w a „ S z t u k a ludowa Z i e ­ m i G d a ń s k i e j " w lokalu muzeum w E l b l ą g u . Na w y s t a w i e ekspono­ wano ok. 600 p r z e d m i o t ó w z dzie­ dziny haftu kaszubskiego i podw i ś l a ń s k i e g o , tkactwa, rogarstwa, plecionkarstwa, ceramiki, rzeźby i malarstwa na szkle. W dniu o t w a r ­ cia w y s t a w y (9.IX) zorganizowano zjazd t w ó r c ó w l u d o w y c h r e g i o n ó w Kociewia, Kaszub, P o w i ś l a i Ż u ł a w . Redaktor „ L i t e r " Edgar M i l e w s k i wygłosił p r e l e k c j ę pt. „ Z a b y t k i Z i e ­ m i G d a ń s k i e j i sztuka ludowa jako dowody polskości Pomorza G d a ń ­ skiego". * W salach w y s t a w o w y c h PKiN czynna b y ł a w e w r z e ś n i u w y s t a w a r u m u ń s k i e g o malarstwa na szkle. Pokazano ok. 130 o b r a z ó w reprezen­ tujących wszystkie najważniejsze szkoły malarskie. N a j w i ę c e j ekspo­ natów reprezentowało okręgi: N i cula — Maramures, okolice Brasov i Fagaras, także okolice Sibiu i A l b a Julia. Katalog w y s t a w y za­ w i e r a ł w s t ę p N . I r i m i e (omawia­ j ą c y szkoły malarstwa na szkle w Rumunii), k i l k a ilustracji oraz opis katalogowy e k s p o n a t ó w . 30 w r z e ś n i a w galerii Nurnaga w V Neuchatel (Szwajcaria) o t w a r t o w y ­ s t a w ę polskich n a i w n y c h pn. „ A r t naif polonais", k t ó r a w k w i e t n i u i m a j u eksponowana b y ł a w S t u t t ­ garcie (por. k r o n i k a nr 3/1967). �