<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<item xmlns="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5" itemId="10287" public="1" featured="0" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5 http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5/omeka-xml-5-0.xsd" uri="https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/items/show/10287?output=omeka-xml" accessDate="2026-09-26T18:20:48+00:00">
  <fileContainer>
    <file fileId="10265">
      <src>https://zbiory.etnologia.uw.edu.pl/files/original/bec2a1ee51e6f5f137bce9dea60deb5a.pdf</src>
      <authentication>c77570c6ffd2ddbd6edd9e81f27ee62c</authentication>
    </file>
  </fileContainer>
  <collection collectionId="5">
    <elementSetContainer>
      <elementSet elementSetId="1">
        <name>Dublin Core</name>
        <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
        <elementContainer>
          <element elementId="50">
            <name>Title</name>
            <description>A name given to the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25237">
                <text>Etnografia Polska</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="49">
            <name>Subject</name>
            <description>The topic of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25238">
                <text>etnografia, etnologia</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="41">
            <name>Description</name>
            <description>An account of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25239">
                <text>czasopismo</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="40">
            <name>Date</name>
            <description>A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25240">
                <text>1958-</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="47">
            <name>Rights</name>
            <description>Information about rights held in and over the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25241">
                <text>Licencja PIA</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="42">
            <name>Format</name>
            <description>The file format, physical medium, or dimensions of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25242">
                <text>pdf</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="44">
            <name>Language</name>
            <description>A language of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25243">
                <text>polski</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="39">
            <name>Creator</name>
            <description>An entity primarily responsible for making the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25254">
                <text>IAiE PAN ( d.IHKM PAN)</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="45">
            <name>Publisher</name>
            <description>An entity responsible for making the resource available</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="25255">
                <text>IAiE PAN</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
        </elementContainer>
      </elementSet>
    </elementSetContainer>
  </collection>
  <itemType itemTypeId="1">
    <name>Text</name>
    <description>A resource consisting primarily of words for reading. Examples include books, letters, dissertations, poems, newspapers, articles, archives of mailing lists. Note that facsimiles or images of texts are still of the genre Text.</description>
  </itemType>
  <elementSetContainer>
    <elementSet elementSetId="1">
      <name>Dublin Core</name>
      <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="46">
          <name>Relation</name>
          <description>A related resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="122330">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:910</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="40">
          <name>Date</name>
          <description>A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="122331">
              <text>1977</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="43">
          <name>Identifier</name>
          <description>An unambiguous reference to the resource within a given context</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="122332">
              <text>oai:cyfrowaetnografia.pl:836</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="50">
          <name>Title</name>
          <description>A name given to the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="122333">
              <text>Aleksander Lech Godlewski (1905-1975) / ETNOGRAFIA POLSKA 1977 t.21 z.2</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="41">
          <name>Description</name>
          <description>An account of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="122334">
              <text>ETNOGRAFIA POLSKA 1977 t.21 z.2, s.9-12</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="39">
          <name>Creator</name>
          <description>An entity primarily responsible for making the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="122335">
              <text>Paluch, Adam</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="44">
          <name>Language</name>
          <description>A language of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="122336">
              <text>pol.</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="45">
          <name>Publisher</name>
          <description>An entity responsible for making the resource available</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="122337">
              <text>Instytut Archeologii i Etnologii PAN, Instytut Historii Kultury Materialnej PAN</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="42">
          <name>Format</name>
          <description>The file format, physical medium, or dimensions of the resource</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="122338">
              <text>application/pdf</text>
            </elementText>
            <elementText elementTextId="122339">
              <text>application/pdf</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
    <elementSet elementSetId="4">
      <name>PDF Text</name>
      <description>Text capture metadata for PDF documents</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="52">
          <name>Text</name>
          <description/>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="122340">
              <text>ALEKSANDER LECH GODLEWSKI
(1905-1975)

27 listopada 1975 roku zmarł w wieku 70 lat doktor Aleksander Lech
Godlewski, emerytowany profesor zwyczajny Uniwersytetu Wrocław­
skiego. Piastował wiele stanowisk i funkcji. Był kierownikiem Katedry
Etnografii Uniwersytetu Wrocławskiego i kierownikiem Pracowni Etno­
grafii Ludów Oceanii przy tej Katedrze, kierownikiem Katedry Antropo-

�10

ADAM P A L U C H

logii Uniwersytetu Warszawskiego i kierownikiem Antropologii Aka­
demii Wychowania Fizycznego w Warszawie. Pełnił funkcję prodzie­
kana Wydziału Wychowania Fizycznego Wyższej Szkoły Wychowania
Fizycznego we Wrocławiu. Był członkiem wielu towarzystw naukowych
i społecznych. Między innymi członkiem Rady Naukowej Zakładu
Nauk Antropologii i Komitetu Antropologii PAN, członkiem Komi­
tetu Nauk Etnologicznych PAN, Sekretarzem Generalnym i członkiem
Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego, honorowym
członkiem Polskiego Towarzystwa Antropologicznego, członkiem Towa­
rzystwa Wiedzy Powszechnej, członkiem Wojewódzkiego Komitetu FJN
we Wrocławiu. Był odznaczony szeregiem medali, m. in. Orderem Polonia
Restituía i Odznaką Tysiąclecia P a ń s t w a Polskiego. W zmarłym środo­
wisko naukowe utraciło wybitnego uczonego i wychowawcę wielu poko­
leń etnografów i antropologów. Oto lapidarny tekst klepsydry, podany
z niewielkimi skrótami, obwieszczający o śmierci tego Człowieka i god­
nościach, jakie piastował.
Profesor urodził się 25 września 1905 roku w Warszawie w rodzinie
inteligenckiej. Tutaj zdobywa średnie i wyższe wykształcenie. W roku
1930 otrzymuje stopień naukowy doktora filozofii w Katedrze Anatomii
Porównawczej Uniwersytetu Warszawskiego. Do tego czasu zaintereso­
wania Jego skupiają się na zoologii. Jednak wkrótce zdradza tę dyscy­
plinę naukową na rzecz antropologii i etnologii; w roku 1931 wchodzi
w bliski kontakt z prof. S. Poniatowskim. Pod okiem mistrza Godlewski
zgłębia tajniki wiedzy o człowieku i jego kulturze. Interesują Go szcze­
gólnie odległe kultury ludów Oceanii. Po długich i gruntownych przy­
gotowaniach wyrusza w 1938 roku na wyspy Pacyfiku; przeprowadza
badania na siedmiu wyspach Polinezji centralnej i wschodniej: BoraBora, Huahine, Tahiti, Moorea, Tahaa, Nuku-Hiva i Raiatea. Owocem
tej wyprawy jest szereg rozpraw naukowych i artykułów popularno­
naukowych.
Zainteresowania Godlewskiego koncentrowały się wokół zagadnień
związanych z etnogenezą ludów Oceanii i Australii. Wykorzystuje do
swoich przemyśleń materiały przywiezione z Polinezji. W swoich pra­
cach etnogenetycznych opublikowanych w Materiałach i Pracach Antro­
pologicznych (Struktura
antropologiczna Polinezyjczyków,
1955, Struk­
tura antropologiczna rdzennej ludności Nowej Gwinei, Australii i Melanezji, 1959, i Struktura antropologiczna ludności Mikronezji, 1961) potań­
czył bardzo trafnie dwie oryginalne metody polskiej szkoły antropolo­
gicznej : metodę najmniejszych różnic Czekanowskiego z tzw. metodą
aproksymacji Wankego. Te fundamentalne prace znalazły szeroki od­
dźwięk wśród znawców przedmiotu na świecie.
Pracą Powiązania serologiczne układów grupowych ABO, MN, Rh
między populacjami Oceanii a mieszkańcami
Indonezji oraz Indianami
wybrzeża pacyficznego Ameryki („Przegląd Antropologiczny", 36: 1970,

�A L E K S A N D E R L E C H G O D L E W S K I 1905-1975

11

z. 1-2) włącza się z powodzeniem do międzynarodowej dyskusji nad
zagadnieniem pochodzenia rdzennej ludności Oceanu, podając mocne ar­
gumenty, przeciwstawiając się tym samym m. in. głośnym koncepcjom
Thora Heyerdahla.
Wiele publikuje: około 150 pozycji, w tym 4 książki. Godlewski był
szczególnie uzdolniony w kierunku popularyzacji wiedzy, tak na froncie
wydawniczym, jak i odczytowym. Zdobył sobie uznanie jako doskonały
wykładowca i wychowawca młodzieży. Wyszkolił około 150 magistrów
i 4 doktorów. Cieszył się wśród współpracowników i młodzieży akademic­
kiej dużym autorytetem i uznaniem.
Był Człowiekiem uczynnym, prawym i szlachetnym. I takim pozo­
stanie w naszej pamięci.
Adam Paluch

�</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </elementSet>
  </elementSetContainer>
</item>
